การศึกษาเชิงวิเคราะห์วรรณกรรมภาคใต้เรื่องพระยาชมพู

An analytical study of Phrayachomphu, a Southern Thai literary work

Name: ณัฐา คุ้มแคว้น

Name: Nattha Khumkhwaen

ThaSH: พระยาชมพู -- ประวัติและวิจารณ์

ThaSH: วรรณกรรมไทย (ภาคใต้) -- ประวัติและวิจารณ์

ThaSH: วรรณกรรมพุทธศาสนา -- ไทย (ภาคใต้) -- ประวัติและวิจารณ์.

ThaSH: วรรณกรรมศาสนา

Abstract: วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาวรรณกรรมภาคใต้เรื่องพระยาชมพู ที่บันทึกในสมุดข่อยสีขาวซึ่งชาวภาคใต้เรียกว่า หนังสือบุดขาว ต้นฉบับเป็นของนายสุข รัตนวิมล ตำบลสทิงพระ อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา บันทึกด้วยอักษรไทยเมื่อ พ.ศ. 2427 อายุ 125 ปี จำนวน 1 เล่ม 153 หน้า การศึกษาลักษณะทั่วไปของวรรณกรรมเรื่องพระยาชมพู พบว่าเป็นวรรณกรรมศาสนาที่กล่าวถึงพุทธประวัติตอนหนึ่ง โดยได้รับอิทธิพลด้านโครงเรื่องมาจากเรื่องชมพูบดีสูตร ซึ่งขณะนี้พบหลักฐานใบลานที่เก่าแก่ที่สุดในสมัยพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ พุทธศาสนิกชนเชื่อถือว่าเป็นต้นตำนานของพระพุทธรูปทรงเครื่อง วรรณกรรมเรื่องนี้แต่งด้วยคำประพันธ์ประเภทคำกาพย์และคำฉันท์ที่มีรูปแบบอย่างคำกาพย์ โดยมีจุดมุ่งหมายในการแต่งเพื่อใช้สวดอ่านและปลูกฝังให้พุทธศาสนิกชนมีความเลื่อมใสศรัทธาในพระพุทธศาสนา การศึกษาด้านวรรณศิลป์ ในส่วนของแก่นเรื่อง เน้นเรื่องธรรมะย่อมชนะอธรรม การดำเนินเรื่องเป็นไปตามลำดับเวลามีการสลับเหตุการณ์แทรกเข้ามาในบางตอน คือกล่าวถึงเหตุการณ์ในปัจจุบันแล้วย้อนกลับไปอดีต และย้อนมาปัจจุบันอีก ตัวละครฝ่ายธรรม มีทั้งที่เป็นมนุษย์และอมนุษย์ ส่วนตัวละครฝ่ายอธรรม มีเฉพาะมนุษย์ และกลวิธีการนำเสนอด้านวรรณศิลป์พบว่า มีการใช้คำภาษาถิ่นใต้และคำภาษาบาลีสันสกฤตเป็นจำนวนมาก ทำให้เนื้อเรื่องมีความศักดิ์สิทธิ์ มีการเล่นเสียงสัมผัสคล้องจอง และการสรรคำมาใช้อย่างเหมาะสม อีกทั้งการใช้สำนวนโวหารต่าง ๆ ที่ทำให้ผู้ฟังเกิดจินตภาพและรู้สึกคล้อยตาม ก่อให้เกิดอรรถรสในการอ่านและการฟัง ซึ่งสะท้อนให้เห็นความสามารถทางด้านอักษรศาสตร์ของผู้แต่งได้เป็นอย่างดี ในด้านสังคม สะท้อนให้เห็นความเชื่อทางพุทธศาสนาและความเชื่อเรื่องเหนือธรรมชาติ รวมถึงค่านิยม ขนบประเพณี พิธีกรรม สภาพสังคมความเป็นอยู่ของชาวภาคใต้ ตลอดจนหลักธรรมคำสอน อันแสดงให้เห็นว่าสังคมของชาวภาคใต้เป็นสังคมชาวพุทธที่มีความเลื่อมใสศรัทธาในพระพุทธศาสนาได้เป็นอย่างดี

Abstract: The purpose of the thesis is to analyze the literary work “Phrayachomphu.” It appears in a traditional book which is called “Nangsue But” in the southern Thailand dialect which was brought from Mr.Suk Ratthanawimon in Sathingpra District, Songkhla Province. It has one volume, 153 pages, dated in 1884 A.D. In general the result of the study reveals that Phrayachomphu is a religious literary work which discusses a part of the Buddha’s biography. The plot is influenced from the Jambupati-Sutra, which originated during the reign of King Borommakot. The Buddhist believe and respect this as the legend of the creation of the Buddha images. This work is written in different forms of poetry. The main purpose of the writer is for the tale to be chanted and make Buddhist to have faith in Buddhism. From the point of view of the literary aesthetics, the result of this thesis reveals that the main theme of the story and inserts some past events into story. The characters are both human and inhuman, but the antagonists or immoral characters are only human. The writing is based on the southern Thai dialect and uses Pali Sanskrit words to emphasize the tale was sacred and beautiful words which can make readers and audiences have fun with the story. The use of words reflects the poet’s literary talent. The words used are suitable and descriptive, and can entertain and encourage audiences’ imaginations along with the main theme of the tale

มหาวิทยาลัยศิลปากร. สำนักหอสมุดกลาง

Address: นครปฐม (Nakorn Prathom)

Email: wangthapralibrary@gmail.com

Name: กรรณิการ์ วิมลเกษม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์

Created: 2552

Modified: 2569-06-18

Issued: 2569-06-18

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: จารึกภาษาไทย

Grantor: มหาวิทยาลัยศิลปากร

©copyrights มหาวิทยาลัยศิลปากร

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	MA_Nattha_Khumkhwaen.pdf	3.34 MB	5	2026-10-27 09:54:02

ใช้เวลา

0.036989 วินาที