การวัดค่ากลางค่าอรรถประโยชน์จากแบบสอบถามวัดคุณภาพชีวิตที่เกี่ยวข้องด้านสุขภาพ ในประชากรไทย

The population norms measurement of utility values obtained from health related quality of life in general Thai population

Name: กฤตภาส กังวานรัตนกุล

Organization : มหาวิทยาลัยบูรพา. คณะเภสัชศาสตร์

keyword: เกณฑ์มาตรฐาน

; ค่าอรรถประโยชน์

Abstract: แบบสอบถามชนิด health preference มีหลากหลายชนิดที่สามารถใช้ในการหาค่าอรรถประโยชน์สำหรับการวิเคราะห์ทางด้านเศรษฐศาสตร์ แบบสอบถาม EQ-5D เป็นแบบสอบถาม ประเภท health preference ที่มีการใช้กันอย่างทั่วไปและกว้างขวางเพราะสามารถให้ค่าอรรถประโยชน์ สำหรับการคำนวณจำนวณปีสุขภาวะ (Quality adjusted life years) สำหรับการวิเคราะห์ต้นทุนอรรถประโยชน์ซึ่งเป็นวิธีการที ่มีการแนะนำโดยแนวทางการวิเคราะห์ความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์ใน หลากหลายประเทศรวมถึงประเทศไทย แบบสอบถาม SF-6D เป็นแบบสอบถามประเภท health preference อีกประเภทหนึ่งที่มีการพัฒนามาจาก SF-12v2 ที่สามารถให้ค่าอรรถประโยชน์สำหรรับการคำนวณจำนวนปีสุขภาวะ ซึ่งทั้งแบบสอบถาม EQ-5D และ SF-6D สามารถใช้ในการทำการสำรวจสุขภาพ ในกลุ่มประชากรไทย นอกจากนี้แบบสอบถามองค์การอนามัยโลกฉบับย่อ (WHOQOL-BREF) สามารถใช้ ในการหาค่าอรรถประโยชน์ผ่านทางสมการที่ได้จากการ mapping กับแบบสอบถาม EQ-5D ในกลุ่ม ประชากรไทยทั่วไป ดังนั้นการศึกษานี้จึงมีวัตถประสงค์ในการหาค่ากลางสำหรับแบบสอบถามชนิด health preference เวอร์ชั่นภาษาไทยในกลุ่มประชากรไทยทั่วไป การศึกษานี้เป็นการศึกษาภาคตัดขวางที่ดำเนินการทำการศึกษาในกลุ่มประชากรไทยทั่วไปจำนวน ทั้งหมด 2,000 คน ซึ่งใช้การสัมภาษณ์ต่อหน้าโดยพนักงานสัมภาษณ์ กลุ่มตัวอย่างแต่ละคนจะต้องมีการ ตอบแบบสอบถามซึ่งประกอบไปด้วยทั้งหมด 6 ส่วนคือ 1) คุณสมบัติพื้นฐานของกลุ่มตัวอย่าง 2) แบบสอบถาม EQ-5D-5L, 3) แบบสอบถาม SF-12v2, 4) แบบสอบถาม WHOQoL-BREF, 5) แบบสอบถาม EQ-5D-3L และ 6) EQ-VAS สถิติเชิงพรรณนาใช้ในการรายงานคะแนนค่ากลางที่มีการแยกประเภทตาม กลุ่มอายุและเพศ นอกจากนี้ Generalized linear model ที่มีการกระจายแบบ Poisson และใช้ log link function ในการหาความสัมพันธ์ระหว่างข้อมูลพื้นฐานของประชากรและค่าอรรถประโยชน์ที่ได้จากการวัด โดยใช้แบบสอบถามชนิด health preference ค่าเฉลี่ย (ร้อยละของค่าอิทธิพลเชิงเพดาน) ของคะแนนจากแบบสอบถาม EQ-5D-3L, EQ-5D-5L, SF-6D, WHOQOL-BREF and EQ-VAS scores มีค่าเท่ากับ 0.845 (57.80%), 0.923 (49.05%), 0.798 (14.30%), 0.932 (2.35%) และ 79.83 (3.20%) ตามลำดับ กลุ่มตัวอย่างที่สูงอายุจะมีการรายงานค่า คะแนนที่ได้จากแบบสอบถาม EQ-5D-3L, EQ-5D-5L, SF-6D, WHOQOL-BREF และ EQ-VAS ที่น้อยกว่า กลุ่มตัวอย่างที่มีอายุน้อย ปัจจัยด้านลักษณะพื้นฐานของประชากรอื่น ๆ มีผลต่อค่าอรรถกประโยชนืที่ได้จาก แบบสอบถามบางประเภท health preference เช่น รายได้ครัวเรือนต่อเดือนเป็นปัจจัยที่มีผลต่อค่าอรรถประโยชน์ที่ได้จากแบบสอบถาม WHOQOL-BREF ค่ากลางของประชากรไทยได้มีการสร้างขึ้นเพื่อเป็นเกณฑ์มาตรฐานของค่าอรรถประโยชน์ที่ได้จาก แบบสอบถามชนิด health preference ชนิดต่าง ๆ อายุถือเป็นปัจจัยเดียวที่มีผลต่อค่าอรรถประโยชน์ที่ได้ จากแบบสอบถามชนิด health preference ดังกล่าวอย่างมีนัยสำคัญ นอกจากนี้่ต่ากลางดังกล่าวนี้ถูก คาดหวังว่าจะเป็นตัวบ่งชี้ให้กับผู้สร้างนโยบายในการจัดสรรทรัพยากรทางด้านสุขภาพกับกลุ่มประชากรที่มีค่ากลางน้อยกว่ากลุ่มอื่น

Abstract: Many preference-based measures can be used to elicit the utility values for economic analyses. The EQ-5D is a commonly and widely used health preference-based measure because it can generate the utitiliy value for the calculation of quality adjusted life years (QALYs) for cost-utility analysis recommended by several health technology assessment guidelines including Thai. The SF-6D developed from the SF-12v2 is another health preference-based measure to generate the utility values for QALYs calculation. Both EQ-5D and SF-6D can be used for a large health population survey in Thailand. Moreover, the Thai World Health Organization Quality of Life-BREF (WHOQOL-BREF) can be employed to generate the utility values through a mapping formula with the EQ-5D among the general Thai population. This study therefore aimed to establish the population norms of the Thai version of those health preference-based measures among the general Thai population. A cross-sectional survey study was conducted using face-to-face interviews with 2,000 general Thai samples. Each sample was required to complete the following: 1) Demographic characteristics, 2) EQ-5D-5L, 3) SF-12v2, 4) WHOQOL-BREF, 5) EQ-5D-3L and 6) EQ-VAS. Descriptive statistics were used to report norm-based scores stratistified by age band and sex categories. Moreover, Generalized Linear Model (GLM) with Poisson family and log link function was employed to investigate the associations between sociodemographic factors and utility values obtained from the health preference-based measures. The mean (percentage of ceiling effects) of EQ-5D-3L, EQ-5D-5L, SF-6D, WHOQOLBREF and EQ-VAS scores were 0.845 (57.80%), 0.923 (49.05%), 0.798 (14.30%), 0.932 (2.35%), and 79.83 (3.20%), respectively. Older participants reported lower EQ-5D-3L, EQ-5D-5L, SF6D, WHOQOL-BREF and EQ-VAS scores than their counterparts. Other demographic factors could affect the utility values obtained from some health preference-based measures including monthly household incomes associated with the utility values obtained from the WHOQOL-BREF. The Thai norm-bases scores are established to benchmark the utility values from those health preference-based instruments. Age is the only significant factor affecting the utility values obtained from those measures. Moreover, it is expected to inform the policy makers to better allocate health care resources to the population group with diminished norm-based scores.

มหาวิทยาลัยบูรพา. สำนักหอสมุด

Address: ชลบุรี

Email: buulibrary@buu.ac.th

Name: มหาวิทยาลัยบูรพา. คณะเภสัชศาตร์

Role: ผู้ให้ทุน

Created: 2566

Modified: 2026-07-28

Issued: 2569-05-14

งานวิจัย/Research report

application/pdf

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยบูรพา

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	2569-803.pdf	1.5 MB

ใช้เวลา

0.023858 วินาที