การเปรียบเทียบวิธีประมาณค่าพารามิเตอร์ในตัวแบบถดถอยลอจิสติก เมื่อข้อมูลไม่สมดุล

A Comparison of Parameter Estimation Methods in Logistic Regression with Unbalanced Data

Name: สุดารัตน์ บุญธรรม

keyword: การถดถอยลอจิสติก

ThaSH: การเปรียบเทียบ

; ข้อมูลไม่สมดุล

ThaSH: การวิเคราะห์การถดถอย

; วิธีภาวะน่าจะเป็นสูงสุด

; วิธีฟังก์ชันสกอร์ที่ปรับปรุง

; วิธีเบส์เซียน

Abstract: งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและเปรียบเทียบประสิทธิภาพการพยากรณ์ของตัวแบบถดถอยลอจิสติก เมื่อประมาณค่าพารามิเตอร์ในตัวแบบ 3 วิธีได้แก่ วิธีภาวะน่าจะเป็นสูงสุด (MLE) วิธีเบส์เซียน และวิธีฟังก์ชันสกอร์ที่ปรับปรุง (SCORE) ร่วมกับการจัดการความไม่สมดุลของข้อมูลด้วยวิธีการสุ่มลด (RUS) วิธีการสุ่มเกิน (ROS) และวิธีการสังเคราะห์ข้อมูลใหม่ (SMOTE) กำหนดขนาดตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาเท่ากับ 100 และ 500 จำนวนตัวแปรอิสระเท่ากับ 1 และ 3 ตัว อัตราส่วนความไม่สมดุลของข้อมูลในกลุ่ม 0 และ 1 เป็น 60:40, 70:30, 80:20 และ 90:10 ตามลำดับ และอัตราส่วนของข้อมูลระหว่าง Training : Validation เป็น 70:30 และ 80:20 ทำการจำลองข้อมูลโดยกระทำซ้ำ 1,000 ครั้ง ในแต่ละสถานการณ์ที่กำหนด ใช้ค่าความแม่นยำ ความไวความจำเพาะ และค่าความแม่นที่สมดุล เป็นเกณฑ์ในการเปรียบเทียบ ผลการวิจัยพบว่า ในทุกระดับอัตราส่วนความไม่สมดุลของข้อมูล ขนาดตัวอย่าง และอัตราส่วนระหว่าง Training : Validation เมื่อพิจารณาความแม่นยำของการจำแนกกลุ่มถูกต้อง พบว่ากรณีที่มีตัวแปรอิสระ 1 ตัว วิธีเบส์เซียน กรณีทราบความรู้ก่อนร่วมกับ SMOTE และกรณีที่มีตัวแปรอิสระ 3 ตัว วิธีฟังก์ชันสกอร์ที่ปรับปรุงร่วมกับ SMOTE ให้ความแม่นยำสูงสุด เมื่อพิจารณาค่าความไว พบว่ากรณีที่มีตัวแปรอิสระ 1 ตัว วิธีภาวะน่าจะเป็นสูงสุดร่วมกับ RUS หรือ ROS และกรณีที่มีตัวแปรอิสระ 3 ตัว วิธีเบส์เซียน กรณีทราบความรู้ก่อนหน้าร่วมกับ RUS หรือ ROS มีประสิทธิภาพสูงสุดเป็นส่วนใหญ่และมีค่าใกล้เคียงกัน เมื่อพิจารณาความจำเพาะ พบว่ากรณีที่มีตัวแปรอิสระ 1 ตัว วิธีเบส์เซียน กรณีทราบความรู้ก่อนร่วมกับ SMOTE และกรณีที่มีตัวแปรอิสระ 3 ตัว วิธีฟังก์ชันสกอร์ที่ปรับปรุงร่วมกับ SMOTE มีประสิทธิภาพสูงสุดเป็นส่วนใหญ่ และเมื่อพิจารณาค่าความแม่นที่สมดุล กรณีที่มีตัวแปรอิสระ 1 และ 3 ตัว พบว่าวิธีภาวะน่าจะเป็นสูงสุดและวิธีฟังก์ชันสกอร์ที่ปรับปรุงร่วมกับ RUS, ROS และ SMOTE ให้ความแม่นยำที่สมดุลสูงสุดใกล้เคียงกัน นอกจากนี้ยังพบว่าเมื่ออัตราส่วนความไม่สมดุลของข้อมูลเพิ่มขึ้น ค่าความแม่นยำของการจำแนกกลุ่มถูกต้องด้วยวิธีภาวะน่าจะเป็นสูงสุดและวิธีฟังก์ชันสกอร์ที่ปรับปรุงร่วมกับ RUS, ROS และ SMOTE มีแนวโน้มลดลงเป็นส่วนใหญ่

มหาวิทยาลัยนเรศวร. สำนักหอสมุด

Address: พิษณุโลก

Email: library@nu.ac.th

Name: เกตุจันทร์ จำปาไชยศรี

Role: ประธานที่ปรึกษา

Created: 2566

Modified: 2569-04-26

Issued: 2569-04-26

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สถิติ

Grantor: มหาวิทยาลัยนเรศวร

©copyrights มหาวิทยาลัยนเรศวร

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	SudarutBoontam.pdf	4.8 MB

ใช้เวลา

0.062555 วินาที