การประเมินผลกระทบด้านสุขภาพของการดำเนินงานระบบการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น อำเภอหางดง จังหวัดเชียงใหม่

Health impact assessment of the implementation of the long-term care system for dependent older adults within Local Government Organizations, Hang Dong District, Chiang Mai Province

Name: ชนนี โทปุรินทร์

ThaSH: ผู้สูงอายุ -- การดูแลระยะยาว

ThaSH: ผู้สูงอายุ -- ไทย -- หางดง (เชียงใหม่)

ThaSH: สาธารณสุข -- ไทย -- หางดง (เชียงใหม่)

ThaSH: การปกครองท้องถิ่น -- ไทย -- หางดง (เชียงใหม่)

Abstract: การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลกระทบทางสุขภาพ 5 ขั้นตอน เพื่อสร้างข้อเสนอแนะเชิงนโยบายระบบดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงฯ ในพื้นที่อำเภอหางดง จังหวัดเชียงใหม่ โดยคัดเลือกกลุ่มเป้าหมายแบบเฉพาะเจาะจงแบ่งเป็น 3 กลุ่ม ได้แก่ ผู้นำชุมชน 15 ราย หน่วยงานของรัฐ 17 ราย และผู้ที่มีส่วนได้เสีย 9 ราย ทำการศึกษาในพื้นที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 3 ตำบล ได้แก่ หางดง หนองตอง แม่ท่าช้าง ผ่านกระบวนการสัมภาษณ์เชิงลึก 17 ราย และการสนทนากลุ่ม 24 ราย โดยนำข้อมูลมาวิเคราะห์เชิงคุณภาพ ผลการศึกษาพบว่า การดำเนินงานระบบดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงฯ ส่งผลกระทบครอบคลุมทั้ง 4 มิติ ได้แก่ ร่างกาย จิตใจ สังคม และจิตวิญญาณ พิจารณาภายใต้ 3 ประเด็นหลัก ดังนี้ 1.ระดับบุคคล พบว่า ส่งผลกระทบเชิงบวกต่อด้านร่างกาย และจิตใจของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียจากการรับบริการ ผู้จัดการดูแล (Care Manager) ผู้ดูแลช่วยเหลือ (Care Giver) และทีมสหสาขาวิชาชีพที่ได้รับการทบทวนความรู้การอบรมเชิงปฏิบัติการและการจัดการองค์ความรู้ ทักษะต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงในทุกๆ 1 ปี โดยสอดคล้องกับตามแผนการดูแลรายบุคคล (Care Plan) 2.ระดับสังคม พบว่าส่งผลกระทบเชิงบวกด้านสังคม ผ่านการมีส่วนร่วมของประชาชนแบบบูรณาการระหว่างภาครัฐ เอกชน และประชาสังคม ในรูปแบบคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.) นอกจากนี้พบผลกระทบเชิงบวกด้านจิตวิญญาณ เมื่อประชาชนเกิดความตระหนัก เข้ามามีส่วนร่วมรับผิดชอบปัญหาสุขภาพของคนในชุมชน 3.ระดับการบริหารจัดการ พบว่า ส่งผลกระทบเชิงบวกต่อด้านร่างกาย จิตใจ และจิตวิญญาณ ในผู้ปฏิบัติงานที่มีผู้บริหาร มีวิสัยทัศน์ดี วางนโยบายชัดเจน สรรหาบุคลากรเพียงพอและมีคุณสมบัติเฉพาะงาน จัดสรรงบประมาณค่าตอบแทนลุคลากรได้อย่างเหมาะสม อย่างไรก็ตามในบางพื้นที่ยังขาดบุคลากรที่มีความรู้เฉพาะด้านจึงพบผลกระทบเชิงลบทั้งต่อด้านร่างกาย จิตใจ และจิตวิญญาณให้แก่กลุ่มผู้ให้บริการ ดังนั้นการประเมินผลกระทบทางสุขภาพใน 4 มิติสุขภาพ ภายใต้ 3 ประเด็นหลัก สามารถนำมาเป็นแนวทางวางแผนปรับปรุงการดำเนินงานพัฒนาไปสู่การตัดสินใจผลักดันนโยบายระบบดูแลผู้สูงอายุ ที่มีภาวะพึ่งพิงฯ ในระดับชุมชนได้ด้วยกระบวนการใช้พื้นที่เป็นฐาน ยึดโยงประชาชนเป็นศูนย์กลาง กระตุ้นสร้างความตระหนักรู้และมีส่วนร่วมดูแลสุขภาพให้แก่ผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง ผสานกลไกคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.) ในรูปแบบกิจกรรมชุมชน เช่น 1 ตำบล 1 ศูนย์ฟื้นฟูที่มีชีวิต กองทุนบุญชุมชน กองทุนปอยหลวงคนเฒ่า ฯลฯ เพื่อนำไปสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตที่ดีของผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้เข้าถึงโอกาสบริการสุขภาพแบบเป็นองค์รวมได้อย่างทั่วถึง เป็นธรรม นำไปสู่สังคมแห่งสุขภาวะที่ดีอย่างอย่างยืน

Abstract: This study aims to conduct the health impact assessment in five steps and to propose policy recommendations for the long-term care system for dependent older adults within local government organizations in Hang Dong District, Chiang Mai Province. The research was conducted across three sub-districts (Hang Dong, Nong Tong, and Mae Tha Chang). The total sample comprised 41 key informants, consisting of 15 community leaders, 17 government representatives, and 9 stakeholders. Data were collected through qualitative methods, including in-depth interviews with 17 individuals and group discussions involving 24 participants. The analysis of qualitative data revealed that the impacts on dependent older adults covered four comprehensive dimensions: physical, mental, social, and spiritual. These impacts were examined within three main issues: 1. Personal Level: The study found positive impacts on the physical and mental well-being of service recipients, Care Managers (CMs), Caregivers (CGs), and multidisciplinary professional teams. Annual practical training, which covers knowledge management, knowledge organization, and caregiver-related skills, promotes confidence among the families of service recipients and care providers and ensures adherence to individual care plans. skill aligning with individual care plans. 2. Social Level: Positive impacts were observed in the social dimension through collaborative efforts among the government, private sector, and civil society. These collaborations were facilitated by the District Quality of Life Development Committee (District Health Board - DHB). Additionally, positive spiritual impacts were noted as community members actively participated in health literacy initiatives to address community health issues. 3. Management level: The study identified positive impacts on the physical, mental, and spiritual dimensions of assigned staff when local government executives implemented clear policies, provided good visionary leadership, adequately allocated resources, appropriately assigned personnel, and ensured adequate compensation. However, some areas faced a shortage of specialized personnel, resulting in negative impacts on the physical, mental, and spiritual well-being dimensions. Therefore, the study recommends utilizing the health impact assessment tool across the four mentioned health dimensions as a guideline for planning, improving, and developing Long-Term Care (LTC) programs at the community level. The study also emphasizes community-based approaches, advocating for collaboration with civil society to foster awareness and participation in the care of dependent older adults. Furthermore, the study recommends adopting the District Health Board (DHB) framework to ensure fair and equitable operations. Specific recommendations for creative community-based activities (such as community merit funds, rehabilitation centers in each sub-district, community charity funds, and old-age community funds) are proposed to enhance the quality of life for dependent older adults, provide widespread access to fair and sustainable health services, and promote holistic and enduring well-being within the community.

มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. สำนักหอสมุด

Address: เชียงใหม่

Email: cmulibref@cmu.ac.th

Name: พัลลภ เซียวชัยสกุล

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: นภชา สิงห์วีรธรรม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2569

Modified: 2569-01-29

Issued: 2569-01-21

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: สาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Grantor: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

©copyrights มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	642232013.pdf	17.93 MB	26	2026-10-11 20:08:23

ใช้เวลา

0.039972 วินาที