การตรวจสอบสถานะด้านความยั่งยืนขององค์กรกับการเปลี่ยนผ่านเชิงกระบวนทัศน์ทางกฎหมาย: ผลกระทบต่อความรับผิดของภาคธุรกิจในห่วงโซ่อุปทานโลก

Corporate sustainability due diligence and the legal paradigm shift: implications for business liability in the global supply chain

Name: ศุภกัญญา แข็งแรง

Organization : มหาวิทยาลัยขอนแก่น.สาขาบริหารธุรกิจบัณฑิต

Name: ธรรมศักดิ์ เสนามิตร

Organization : มหาวิทยาลัยขอนแก่น.สาขาบริหารธุรกิจบัณฑิต

ThaSH: การบังคับใช้กฎหมาย

ThaSH: ความรับผิดชอบต่อสังคมขององค์การธุรกิจ

ThaSH: ความรับผิดทางแพ่ง

Abstract: ระเบียบว่าด้วยการตรวจสอบสถานะด้านความยั่งยืนขององค์กร (Corporate Sustainability Due Diligence Directive - CSDDD) ของสหภาพยุโรป มิได้เป็นเพียงการเพิ่มภาระผูกพันทางกฎหมายแก่ภาคธุรกิจ แต่ถือเป็นการปฏิวัติเชิงกระบวนทัศน์ (Paradigm Shift) ที่ท้าทายหลักการพื้นฐานของกฎหมายธุรกิจ กฎหมายระหว่างประเทศ และธรรมาภิบาลโลกอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อน บทความนี้มุ่งวิเคราะห์ ความท้าทายและผลกระทบทางกฎหมายอันซับซ้อนที่เกิดจาก CSDDD ในเชิงลึก โดยจะเริ่มต้นจากการสำรวจรากฐานและวิวัฒนาการทางกฎหมายที่ปูทางโดยคำพิพากษาสำคัญในสหราชอาณาจักรและกฎหมาย Loi de Vigilance ของฝรั่งเศส ซึ่งนำไปสู่การบังคับใช้กฎหมายนอกอาณาเขต (Extraterritoriality) ซึ่งอาศัยอำนาจทางเศรษฐกิจของตลาดยุโรป หรือที่เรียกว่า "The Brussels Effect" เป็นเครื่องมือในการกำกับดูแลกิจกรรมทางธุรกิจทั่วโลก จากนั้นจะเจาะลึกถึงหลักการสำคัญของระเบียบฯ คือหน้าที่ในการตรวจสอบสถานะ (Due Diligence) ตามมาตรา 5 - 11 พร้อมทั้งวิเคราะห์อุปสรรคเชิงปฏิบัติในการนำหลักการเหล่านี้ไปใช้ในห่วงโซ่อุปทานที่ซับซ้อน นอกจากนี้ บทความจะวิเคราะห์ปัญหาเชิงนิติศาสตร์ที่สำคัญ ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงหน้าที่ของกรรมการบริษัท (Directors' Duties) จากกระบวนทัศน์ "ทุนนิยมเพื่อผู้ถือหุ้น" (Shareholder Capitalism) ของมิลตัน ฟรีดแมน ไปสู่ "ทุนนิยมเพื่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย" (Stakeholder Capitalism) และปัญหาความขัดกันแห่งกฎหมาย (Conflict of Laws) ที่อาจเกิดขึ้นเมื่อข้อกำหนดของ CSDDD สวนทางกับกฎหมายท้องถิ่นในประเทศที่สาม ประเด็นสำคัญที่สุดคือการวิเคราะห์กลไกความรับผิดทางแพ่ง (Civil Liability) ตามมาตรา 29 ซึ่งเปิดช่องให้ผู้เสียหายจากทั่วทุกมุมโลกสามารถฟ้องร้องบริษัทแม่ในศาลยุโรปได้โดยตรง อันนำมาซึ่งความท้าทายมหาศาลในเรื่องภาระการพิสูจน์ (Burden of Proof) ความสัมพันธ์เชิงสาเหตุ (Causation) และการเลือกใช้กฎหมาย (Choice of Law) ในการดำเนินคดีข้ามพรมแดน สุดท้าย บทความจะสรุปว่า CSDDD ไม่ได้สร้างเพียงกฎเกณฑ์ แต่กำลังก่อร่าง "ระบบนิเวศทางกฎหมาย" (Legal Ecosystem) ด้านความรับผิดชอบและการเยียวยาขึ้นใหม่ ซึ่งจะนำไปสู่การตีความการถกเถียง และการดำเนินคดีทางนิติศาสตร์ที่จะเปลี่ยนโฉมหน้าความรับผิดชอบของบริษัทข้ามชาติไปอย่างสิ้นเชิง

Abstract: The European Union's Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) is not merely an addition to the legal obligations of the business sector; it represents a paradigm shift that challenges the foundational principles of corporate law, international law, and global governance in an unprecedented manner. This article aims to provide an in-depth analysis of the complex legal challenges and implications arising from the CSDDD. It begins by exploring the legal foundations and evolution paved by landmark judgments in the United Kingdom and France's Loi de Vigilance, which have established the groundwork for the directive's extraterritorial application. This approach leverages the economic power of the European market, the so-called "Brussels Effect" as an instrument to regulate global business activities. Subsequently, the article delves into the core of the directive: the due diligence duty stipulated in Articles 5 - 11, comparing it with existing international frameworks such as the UNGPs and OECD Guidelines, while also examining the practical impediments to its implementation within complex supply chains. Furthermore, the article analyzes critical jurisprudential issues, including the transformation of directors' duties from Milton Friedman's "Shareholder Capitalism" paradigm to "Stakeholder Capitalism," and the potential for conflict of laws where CSDDD requirements contradict the local laws of third countries. A pivotal aspect of the analysis is the civil liability mechanism under Article 29, which allows victims from around the globe to bring direct legal action against parent companies in European courts. This gives rise to formidable challenges concerning the burden of proof, causation, and choice of law in transnational litigation. Finally, the article concludes that the CSDDD is not just creating rules but is forging a new "Legal Ecosystem" of accountability and remedy. This will inevitably lead to new interpretations, legal debates, and litigation that will fundamentally reshape the landscape of multinational corporate accountability.

มหาวิทยาลัยบูรพา. สำนักหอสมุด

Address: ชลบุรี

Email: buulibrary@buu.ac.th

Created: 2568

Modified: 2569-01-10

Issued: 2569-01-10

บทความ/Article

application/pdf

BibliograpyCitation : วารสารการเมือง การบริหาร และกฎหมาย. ปีที่ 17, ฉบับที่ 2 (ก.ค.-ธ.ค. 2568), หน้า 265-277

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยบูรพา

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	politic17n2p265-277.pdf	371.7 KB

ใช้เวลา

0.034963 วินาที