การพัฒนาทักษะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โดยการจัดการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐานตามแนวทางสะเต็มศึกษา

The development of grade 10 students collaborative problem-solving using problem-based learning integrated with STEM education

Name: รุ่งวลี สุขลิ้ม

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. ศษ.ม. (วิทยาศาสตร์ศึกษา) 2564.

Classification :.LCCS: Q181

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. -- สาขาวิทยาศาสตร์ศึกษา -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: วิทยาศาสตร์ -- การศึกษาและการสอน (มัธยมศึกษา)

ThaSH: การศึกษาในลักษณะสหวิชา

ThaSH: เทคโนโลยี -- การศึกษาและการสอน

ThaSH: วิศวกรรมศาสตร์ -- การศึกษาและการสอน

ThaSH: คณิตศาสตร์ -- การศึกษาและการสอน

ThaSH: การแก้ปัญหา

Abstract: สมรรถนะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือ (Collaborative problem solving competence หรือ CPS) เป็นสมรรถนะที่แสดงถึงกระบวนการทำงานเป็นทีมเพื่อแก้ไขปัญหาที่มีความซับซ้อนมากขึ้นในยุคปัจจุบัน อีกทั้งยังถูกบรรจุในหลักสูตรของสถานศึกษาทั่วโลก แต่ผลการทดสอบระดับนานาชาติขององค์การเพื่อความร่วมมือและการพัฒนาทางเศรษฐกิจ (Organization for Economic Co-operation and Development หรือ OECD) พบว่าประเทศไทยอยู่ในระดับที่ต่ำกว่าค่าเฉลี่ย ดังนั้น งานวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาสมรรถนะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 จำนวน 35 คนในวิชาเคมีโดยการจัดการเรียนรู้โดยใช้การปัญหาเป็นฐานตามแนวทางสะเต็มศึกษา (Problem-based learning integrated with STEM education หรือ STEM-PBL) และหาแนวปฏิบัติที่ดีในการจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนาสมรรถนะ การแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือ เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูลประกอบด้วย แบบวัดสมรรถนะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือก่อน-หลังเรียน บันทึกหลังการสอน อนุทินสะท้อนคิดของนักเรียน เทปบันทึกเสียงระหว่างการจัดการเรียนการสอน แล้วนำมาวิเคราะห์ผลเชิงคุณภาพโดยการอุปนัย ผลการวิจัยพบว่า ก่อนการจัดการเรียนรู้นักเรียนมีสมรรถนะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือของนักเรียนอยู่ในระดับกลาง และระดับต่ำ ในแง่ของประเด็นการนำเสนอและคิดวิธีการแก้ไขปัญหาเนื่องจากนักเรียนนำเสนอแนวทางในการแก้ไขปัญหาเพียงแค่มิติเดียว จึงไม่สามารถพิสูจน์ความน่าเชื่อถือ ดังนั้นนักเรียนจึงไม่สามารถเลือกวิธีการดำเนินการที่เหมาะสม ในการแก้ไขปัญหาได้ อย่างไรก็ตามหลังจากจัดการเรียนรู้แบบ STEM-PBL พบว่า สมรรถนะการแก้ไขปัญหา แบบร่วมมือของนักเรียนมีแนวโน้มที่สูงขึ้น โดยเฉพาะในสมรรถนะหลักที่ 1 การสร้างและรักษาความเข้าใจที่ มีร่วมกันมีการพัฒนาสูงที่สุดทำให้ผู้วิจัยค้นพบแนวปฏิบัติที่ดีดังนี้ 1) การใช้ปัญหาหรือสถานการณ์ที่มีความซับซ้อน ที่มีโอกาสเกิดขึ้นจริงในชีวิตประจำวัน และเป็นปัญหาที่ยังไม่มีแนวทางการแก้ไขปัญหาที่ชัดเจน จะช่วยพัฒนาสมรรถนะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือ 2) การใช้ภารกิจพิเศษในระหว่างกิจกรรมสะเต็มศึกษา ช่วยกระตุ้นให้นักเรียนเกิดการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า และสามารถพัฒนาการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือ 3) การใช้เทคโนโลยีเพื่อช่วยในการจัดการเรียนช่วยกระตุ้นให้นักเรียนเกิดการพัฒนาสมรรถนะการแก้ไขปัญหาแบบร่วมมือ Collaborative Problem-Solving (CPS) is a key 21st century competence addressed by the Programme for International Student Assessment (PISA) and science curriculum in many countries. This study examined and developed the CPS of 35 10th-grade students in chemistry class through STEM integrated with Problem-Based Learning (STEM-PBL). Data were collected via an open-ended CPS competence test, teachers’ reflective journals, classroom observations and students' reflective journals. Data were analysed using an inductive process. the results indicated that, at the beginning of the class, students had middle - and low-level CPS competence, and they proposed solutions with very little variety. They also failed to check the credibility and accuracy of data. When facingreal problems, they failed to take proper problem-solving actions. results of the study indicatedthat, before the STEM-PBL chemistry course, students had middle- and low-level of CPS competence in part of presenting and designing solutions to solve problems. Specifically, students presented only one-dimensional approach to solve problems which was ineffective to prove its reliability. It can be said that students lacked ability to choose an appropriate approach to solve problems. However, after the implementation of STEM-PBL learning approach, CPS competence of students was higher especially in the first core of CPS competence: creating and sustaining a mutual understanding among students was most developed. There are three effective approaches of STEM-PBL teaching found from the study. 1) using of complex problems or situations which are likely to occur in students’ daily life and still need clear solutions enables students to develop CPS competence. 2) assembling special missions in STEM activities can encourage students to solve immediate problems and develop their CPS competence. 3) the use of technology to assist classroom management can also encourage students to develop CPS competence.

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: ชาตรี ฝ่ายคำตา

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Name: พจนารถ สุวรรณรุจิ

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม

Created: 2564

Modified: 2568-07-17

Issued: 2568-07-17

วิทยานิพนธ์/Thesis

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2564/rungwalee-suk-all.pdf

CallNumber: Q181 .ร42

tha

DegreeName: ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: วิทยาศาสตร์ศึกษา

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	rungwalee-suk-all.pdf	4.11 MB	29	2025-12-25 12:02:14

ใช้เวลา

0.035693 วินาที