การศึกษาดัชนีภาวะน้ำแล้งและภาวะน้ำมากในพื้นที่กลุ่มลุ่มน้ำภาคเหนือของประเทศไทย

Study on drought and flood indicators in the Northern River Basins of Thailand

Name: เจนนินทร์ อำพันธ์พงษ์

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. วศ.ม. (วิศวกรรมทรัพยากรน้ำ) 2565

Classification :.LCCS: TC513.T48

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สาขาวิศวกรรมทรัพยากรน้ำ -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: น้ำท่า -- ไทย (ภาคเหนือ)

ThaSH: การจัดการน้ำ -- ไทย (ภาคเหนือ)

ThaSH: ลุ่มน้ำ -- ไทย (ภาคเหนือ)

ThaSH: ภัยแล้ง -- ไทย (ภาคเหนือ)

ThaSH: ระบบสารสนเทศทางภูมิศาสตร์

Abstract: ภัยแล้งเป็นภัยธรรมชาติที่เกิดขึ้นบ่อยครั้งในประเทศไทย โดยเฉพาะบริเวณภาคเหนือของประเทศไทย ก่อให้เกิดความเสียหายอย่างมาก แก่ระบบนิเวศ สิ่งมีชีวิต การดำรงชีวิต รวมถึงภาคการเกษตรและอุตสาหกรรม ในการศึกษาครั้งนี้ได้นำดัชนีภัยแล้ง (Drought index) เพื่อมาวิเคราะห์หาตัวแปรที่แสดงถึงภาวะน้ำแล้งและภาวะน้ำมากในพื้นที่ลุ่มน้ำภาคเหนือของประเทศไทย โดยมีวัตถุประสงค์ในการศึกษาตัวแปรที่ก่อให้เหตุการณ์ภัยแล้ง และอุทกภัย ซึ่งจะใช้ดัชนี Standardized Precipitation Index (SPI) คำนวณจากปริมาณความลึกฝนสะสมซึ่งมีสถานีตรวจวัดน้ำฝนที่ผ่านการตรวจสอบความสมบูรณ์ด้วยวิธี Double mass curve analysis ทั้งหมด 126 สถานี และดัชนี Streamflow drought index (SDI) คำนวณจากปริมาณน้ำท่าสะสม จำนวน 84 สถานี ใช้ข้อมูลช่วงปีพ.ศ. 2534 ถึง พ.ศ.2563 (30 ปี) โดยผลการวิเคราะห์ของทั้งดัชนี SPI และ ดัชนี SDI ออกมาใน 2 รูปแบบ ได้แก่ กราฟแสดงค่าดัชนี SPI และค่าดัชนี SDI รายสถานี และตารางแสดงค่าความลึกฝนและปริมาณน้ำท่ารายสถานี ใช้สำหรับบ่งบอกระดับความรุนแรงของภาวะน้ำแล้งและภาวะน้ำมากที่เกิดขึ้นในแต่ละสถานี โดยจัดทำแผนที่เส้นชั้นความลึกฝนสะสม ณ เดือนตัวแทน และมีการวิเคราะห์ปริมาณฝนสูงสุดที่ 1 2 และ 3 วัน และอัตราการไหลสูงสุดในรอบปีการเกิดซ้ำต่าง ๆ เพื่อนำมาใช้ประเมินสถานการณ์ในภาวะน้ำมากร่วมกับค่าปริมาณน้ำฝนสะสมและปริมาณน้ำท่าสะสมที่ได้จากแต่ละสถานี เพื่อให้สามารถนำไปใช้ในการวางแผน คาดการณ์ เพื่อบริหารจัดการ และจัดสรรน้ำได้รวดเร็วและตรงพื้นที่ที่อาจเกิดเหตุการณ์ภัยแล้งหรืออุทกภัยได้ในอนาคต

Abstract: Drought is a frequent natural disaster in Thailand, especially in the northern. This causes massive damage to ecosystems, and livelihood, including to agriculture and industry. In this study, the drought index was used to analyze the variables indicating drought and flood in the northern watershed area of Thailand. The object of this study; to study variables indicating to drought and flood events, using the Standardized Precipitation Index (SPI) calculated from rainfall measurement stations that were inspected for rainfall consistency using Double mass curve analysis which is 126 stations. Additionally, calculating Streamflow drought index stations was used during the year. 1991 to 2020 (30 years). Overall, the figures present the results of two different types of indexes, followed by SPI and SDI in each station. In addition, the tables of the rain depth value indicate the level of severity of drought and flood that occurred in each rainfall station. Accumulated precipitation values also show a map of the Isohyetal line for the representative month. The highest rainfall in 1, 2 and 3 days respectively and the highest runoff in different return periods were analyzed in order to assess the flood situation with the cumulative rainfall and cumulative runoff from each station, which is able to be used in planning, forecasting, managing and to irrigate water quickly and directly for the areas that may experience drought or flooding in the future.

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: ณัฐ มาแจ้ง

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Name: จิระวัฒน์ กณะสุต

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม

Created: 2565

Modified: 2568-07-10

Issued: 2568-07-10

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2565/jennine-aum-all.pdf

CallNumber: TC513.T48 .จ551

tha

Spatial: ไทย (ภาคเหนือ)

DegreeName: วิศวกรรมศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: วิศวกรรมทรัพยากรน้ำ

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	jennine-aum-all.pdf	8.03 MB

ใช้เวลา

0.037271 วินาที