การวางแผนกำลังคนในการผลิตส้มสายน้ำผึ้งบนพื้นฐานของความต้องการลูกค้าและฤดูกาลผลิต: กรณีศึกษา โรงแว็กซ์ส้มสายน้ำผึ้ง อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่

Manpower capacity planning based on variable demand and seasonal: a case study of tangerine sorting plant in Fang District, Chiang Mai Province

Name: ศิวัชญา พลพิพัฒนพงศ์

ThaSH: ส้มสายน้ำผึ้ง -- การผลิต

ThaSH: ส้มสายน้ำผึ้ง -- การเก็บเกี่ยว

ThaSH: ส้มสายน้ำผึ้ง -- ฝาง (เชียงใหม่)

ThaSH: การวางแผนกำลังคน

ThaSH: การควบคุมกระบวนการผลิต

Abstract: การค้นคว้าแบบอิสระฉบับนี้ เป็นการศึกษาเกี่ยวกับการวางแผนกำลังคนในการผลิตส้มสายน้ำผึ้งขั้นตอนหลังการเก็บเกี่ยวบนพื้นฐานของความต้องการลูกค้าและฤดูกาลผลิต ซึ่งผู้วิจัยได้เริ่มทำการศึกษาจากการวิเคราะห์ข้อมูลยอดขาย เพื่อพยากรณ์หาปริมาณความต้องการของลูกค้าในปีถัดไปที่จะนำมาเป็นข้อมูลสำหรับเตรียมการวางแผนกำลังคนในการผลิตส้มสายน้ำผึ้งจากความต้องการของลูกค้าล่วงหน้าได้อย่างแม่นยำ แล้วจึงจัดทำมาตรฐานการตัดสินใจการวางแผนกำลังคนในการผลิตส้มสายน้ำผึ้งขั้นตอนหลังการเก็บเกี่ยว การหาค่าพยากรณ์จะใช้ข้อมูลตัวแบบ ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2563 ถึง พ.ศ. 2565 โดยจะใช้การเปรียบเทียบการพยากรณ์ 3 วิธี ได้แก่ 1. วิธีเอกซ์โพเนนเชียลปรับเรียบ (Exponential Smoothing) 2. วิธีปรับให้เรียบแบบวินเทอร์ (Winter's Method) 3. วิธีอนุกรมเวลาแยกตัวประกอบ (Time Series Decomposition) และตัดสินการเลือกวิธีที่เหมาะสมที่สุดในการพยากรณ์ จากการหาค่าเฉลี่ยของเปอร์เซ็นต์ความผิดพลาดสัมบูรณ์ (Mean Absolute Percentage Error: MAPE) ข้อมูลผลการวิเคราะห์ชุดแรกจะเป็นการพยากรณ์ยอดขายรายเดือน รวมทั้งสิ้น 36 ข้อมูล จากการศึกษาพบว่า ตัวแบบการพยากรณ์ที่เหมาะสมที่สุดสำหรับชุดข้อมูลรายเดือนได้แก่ การพยากรณ์อนุกรมเวลาแยกตัวประกอบ (Time Series Decomposition) แบบทวีคูณ (Multiplicative) โดยมีสมการคือ Yt = 4,662 + 136 x t และค่า MAPE ที่ร้อยละ 16 ข้อมูลชุดที่สองจะเป็นข้อมูลยอดขายรายวันในช่วง 10 วันก่อนวันตรุษจีน ซึ่งถือเป็นช่วงเหตุการณ์พิเศษ (Special Event) โดยจะเป็นการวิเคราะห์ข้อมูลรายวันรวมทั้งสิ้น 30 ข้อมูล ตัวแบบการพยากรณ์ที่เหมาะสมที่สุดสำหรับชุดข้อมูลรายวัน ได้แก่ การพยากรณ์อนุกรมเวลาแยกตัวประกอบ (Time Series Decomposition) แบบบวกเพิ่ม (Additive) โดยมีสมการ คือ Yt = 1414.5 - 11.77 x t ให้ค่า MAPE ที่ร้อยละ 12.4 จากการศึกษา สามารถวางแผนกำลังคนในกระบวนการผลิตส้มสายน้ำผึ้งให้สอดคล้องกับความต้องการลูกค้าและฤดูกาลผลิตในแต่ละช่วงเวลาที่มีความผันผวนได้ด้วยการศึกษาขั้นตอนการหลังการเก็บเกี่ยวจากแผนผังกระบวนการไหล และหาจำนวนครั้งในการจับเวลาตามทฤษฎี Maytag จากนั้นจึงวัดการทำงานของแต่ละขั้นตอน ด้วยการหา เวลาเฉลี่ย เวลาปกติ อัตราความเร็วปกติแบบ Westinghouse เวลาเผื่อตามแบบ International Labour Organization เพื่อหาเวลามาตรฐานในการทำงาน และการคำนวณความต้องการกำลังคน แล้วจึงจัดทำมาตรฐานการตัดสินใจที่ชัดเจนสำหรับการวางแผนกำลังคนในขั้นตอนหลังการเก็บเกี่ยวส้มสายน้ำผึ้ง มาตรฐานนี้ช่วยให้การจัดการวางแผนกำลังคนทั้งในส่วนของผู้วางแผนและผู้ปฏิบัติงานเป็นไปอย่างเป็นระบบ มีแบบแผนชัดเจน ช่วยให้โรงแว็กซ์สามารถจัดสรรกำลังคนได้อย่างเหมาะสมตามความต้องการของลูกค้าที่มีความผันผวน การวางแผนที่ดีช่วยลดปัญหาการขาดแคลนหรือเกินกำลังคน การประเมินเวลา และปริมาณในการส่งมอบสินค้า ทั้งนี้ยังได้ทำการประยุกต์ใช้เพิ่มประสิทธิภาพลดความสูญเสียในการรอคอยงานจากการวางแผนด้วยการคำนวณ โดยการรวมขั้นตอนการทำงานพิจารณาจากอัตราการผลิตสินค้าเปรียบเทียบกับความต้องการสินค้า และประเมินความสามารถในการจัดสรรกำลังคนด้วยการวิเคราะห์การใช้อรรถประโยชน์ ผลลัพธ์ที่ได้สามรถเพิ่มอรรถประโยชน์ได้สูงสุดถึงร้อยละ 23.13 แปรผันตามปริมาณความต้องการของลูกค้าและกรอบเวลาในการทำงาน

Abstract: This study investigates manpower capacity planning for tangerine processing after post-harvest, based on customer demand and seasonal production factors. The research began with sales data analysis to forecast customer demand for the upcoming sales year, which is crucial for accurate manpower planning in the tangerine process after post-harvest. The study compares three forecasting methods: Exponential Smoothing, Winter's Method and Time Series Decomposition, using Mean Absolute Percentage Error (MAPE). The first dataset forecasts monthly sales over 36 months, identifying Time Series Decomposition Multiplicative as the optimal model (Yt = 4,662 + 136 x t, MAPE: 16%). In the second dataset, consisting of daily sales 10 days before the Chinese New Year, an event period is forecasted using a Time Series Decomposition Additive (Yt = 1414.5 - 11.77 x t, MAPE: 12.4%). Using these forecasts, the thesis plans post-harvest process manpower rates, starting with process flowcharts and Maytag's time study theory. The performance of each process step is evaluated by calculating the average time, normal time, rating factor based on the Westinghouse method, and allowance time in accordance with the standards of the International Labour Organization. These calculations determine the standard time for each operation, These standards facilitate systematic planning for planners and operators, providing a clear framework. This will assist the Sorting facility in allocating labor effectively in response to the variable demands of customers. Effective planning mitigates manpower shortages or surpluses, optimizes time and volume assessments for product delivery, and enhances production efficiency. This study has been applied to increase efficiency by reducing waste caused by employees waiting for work through the combination of workstations based on takt time calculations, along with evaluating efficiency by analyzing utilization The results indicate that utilization can be maximized by as much as 23.13%, depending on customer demand and the production timeframe

มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. สำนักหอสมุด

Address: เชียงใหม่

Email: cmulibref@cmu.ac.th

Name: กรกฎ ใยบัวเทศ ทิพยาวงศ์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2567

Modified: 2567-12-07

Issued: 2567-12-07

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

Spatial: ฝาง (เชียงใหม่)

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: การจัดการอุตสาหกรรม

Grantor: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

©copyrights มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	640632048.pdf	3.58 MB	22	2026-05-26 18:16:01

ใช้เวลา

0.034945 วินาที