การพัฒนาความรอบรู้ทางด้านสุขภาพเพื่อควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดด้วยเว็บแอปพลิเคชันสำหรับผู้สูงอายุโรคเบาหวานชนิดที่ 2

Development of health literacy to control blood sugar levels with web application for lederly with type 2 diabetes mellitus

Name: ญาดา เรียมริมมะดัน

ThaSH: มหาวิทยาลัยบูรพา -- คณะสาธารณสุขศาสตร์

Classification :.DDC: 616.4624

ThaSH: ความรอบรู้ทางสุขภาพ

ThaSH: เบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน

ThaSH: เบาหวานในวัยสูงอายุ

ThaSH: โปรแกรมประยุกต์บนเว็บ

Abstract: การวิจัยและพัฒนาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อพัฒนาความรอบรู้ทางด้านสุขภาพเพื่อควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดด้วยเว็บแอปพลิเคชั่นสำหรับผู้สูงอายุที่ป่วยด้วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โดยมีวัตถุประสงค์เฉพาะเพื่อ 1) วิเคราะห์โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของความรอบรู้ทางด้านสุขภาพ การรับรู้สมรรถนะแห่งตน พฤติกรรมการดูแลตนเองต่อระดับน้ำตาลในเลือด กลุ่มตัวอย่างจำนวน 455 คน ใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้เก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.804-0.964 วิเคราะห์ข้อมูลโมเดลสมการโครงสร้าง (Structural equation model) ด้วยโปรแกรม LISREL 2) พัฒนาเว็บแอปพลิเคชันควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ด้วยโปรแกรมเว็บเซิร์ฟเวอร์ Apache ประมวลผลด้วยภาษา PHP ฐานข้อมูล MySQL และใช้โปรแกรม Visual studio code สำหรับสร้างเว็บแอปพลิเคชัน กลุ่มตัวอย่างเลือกแบบเจาะจงจากผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ จำนวน 5 คน และผู้สูงอายุที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 จำนวน 30 คน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบประเมินความสมบูรณ์ของเว็บแอปพลิเคชั่นมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.76 และแบบประเมินความพึงพอใจ มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.81 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณา และ 3) เปรียบเทียบประสิทธิผลของการใช้เว็บแอปพลิเคชั่นในการพัฒนาความรอบรู้ทางด้านสุขภาพ การรับรู้สมรรถนะแห่งตน พฤติกรรมการดูแลตนเองและระดับน้ำตาลในเลือดในระยะก่อนทดลอง หลังทดลอง ติดตามผล กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สูงอายุโรคเบาหวานชนิดที่ 2 จำนวน 60 คน ประกอบด้วย กลุ่มทดลอง 30 คน และกลุ่มควบคุม 30 คน ใช้แบบประเมินความรอบรู้ทางสุขภาพ แบบสอบถามการรับรู้สมรรถนะแห่งตน แบบสอบถามพฤติกรรมการดูแลตนเอง ระดับน้ำตาลในเลือด FBS และ HbA1C มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.84-0.95 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ Repeated measure ANOVA ผลการศึกษาพบว่า 1) โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุที่พัฒนาขึ้น ประกอบด้วย พฤติกรรมการดูแลตนเองเป็นสาเหตุทางตรงเชิงลบต่อระดับน้ำตาลในเลือด ความรอบรู้ทางด้านสุขภาพและการรับรู้สมรรถนะแห่งตนเป็นสาเหตุทางอ้อมเชิงลบต่อระดับน้ำตาลในเลือด โดยมีพฤติกรรมการดูแลตนเองเป็นตัวส่งผ่าน ซึ่งโมเดลที่พัฒนาขึ้นมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ มีค่า Chi-Square = 62.20, df = 54, relative Chi-Square = 1.15, p = 0.20733, RMSEA = 0.0183, RMR = 0.00895, SRMR = 0.0186, GFI = 0.983, AGFI = 0.962, CFI = 0.999, NFI = 0.989 และตัวแปรทั้งหมดสามารถร่วมอธิบายความแปรปรวนของระดับน้ำตาลในเลือดได้ร้อยละ 97.8 2) ผลการประเมินความสมบูรณ์เว็บแอปพลิเคชั่นโดยผู้เชี่ยวชาญมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก คิดเป็นร้อยละ 98 (x̄ = 19.60, S.D. = 0.547) และผู้สูงอายุโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มีความพึงพอใจต่อเว็บแอปพลิเคชั่นโดยรวม อยู่ในระดับมากที่สุด (x̄ = 4.66, S.D. = 0.546) 3) ระยะหลังการทดลองและระยะติดตามผล กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยความรอบรู้ทางด้านสุขภาพ การรับรู้สมรรถนะแห่งตน พฤติกรรมการดูแลตนเองเพิ่มขึ้นกว่าก่อนการทดลองและระดับน้ำตาลในเลือดลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p< .001) โดยเว็บแอปพลิเคชั่นมีอิทธิพลต่อความรอบรู้ทางด้านสุขภาพ (η2 = 0.665) ร้อยละ 66.5 การรับรู้สมรรถนะแห่งตน (η2 = 0.593) ร้อยละ 59.3 พฤติกรรมการดูแลตนเอง (η2 = 0.326) ร้อยละ 32.6 นอกจากนี้ยังมีอิทธิพลต่อระดับน้ำตาลในเลือด (FBS) (η2 = 0.309) ร้อยละ 30.9 และระดับน้ำตาลในเลือดสะสม (HbA1C) (η2 = 0.266) ร้อยละ 26.6 ซึ่งผลของเว็บแอปพลิเคชั่นทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดเป็นไปตามเป้าหมายของการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด นอกจากนี้เมื่อเวลาผ่านไป 12 สัปดาห์ ยังพบว่าการใช้เว็บแอปพลิเคชั่นมีความคงทนต่อความรอบรู้ทางด้านสุขภาพ การรับรู้สมรรถนะแห่งตน พฤติกรรมการดูแลตนเอง ระดับน้ำตาลในเลือดและระดับน้ำตาลในเลือดสะสม ดังนั้นเว็บแอปพลิเคชั่นที่พัฒนาขึ้น สามารถช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ดียิ่งขึ้น จึงเป็นทางเลือกหนึ่งในการนำมาใช้กับผู้สูงอายุที่มีปัญหาไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ เพื่อลดภาวะแทรกซ้อนของโรค และลดภาวะพึ่งพิง ตลอดจนช่วยให้ผู้สูงอายุมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นต่อไป

Abstract: The main objective of this research was to improve health literacy and glycemic control among the elderly with type 2 diabetes using a web-based application. The specific objectives of this study were: 1) To analyze the causal model of relationships between health literacy, self-efficacy, self-care behavior, and blood sugar levels in a sample of 455 people, which were selected using a stratified random sampling method. The research instrument used in the data collection was a questionnaire with a reliability coefficient of 0.804–0.964. The structural equation model was analyzed using the LISREL software. 2) To develop a blood glucose monitoring web-based application using the Apache Web Server software processed in PHP, the MySQL database, and the Visual Studio Code software. The sample consisted of 5 information technology experts and 30 elderly people with type 2 diabetes, who were selected using the purposive sampling method. The completeness assessment form for the web-based application used in this study had a reliability coefficient of 0.76, while the satisfaction survey had a reliability coefficient of 0.81. We analyzed the data using descriptive statistics. 3) To compare the effectiveness of web-based applications in improving health literacy, self-efficacy, self-care behavior, and glycemic control before and after the use of web-based applications and in the follow-up. The sample consisted of 60 elderly people with type 2 diabetes, 30 people in the experimental group, and 30 people in the control group. The data were collected using a health literacy scale, a self-efficacy scale, a self-care behavior scale, and blood glucose tests (FBS, HbA1C) with reliability coefficients of 0.84-0.95. The data analysis was performed using a repeated measure ANOVA. The results showed that 1) in the causal relationship model developed in this study, self-care behavior was the direct negative cause of blood sugar levels. Health literacy and self-efficacy were the negative indirect causes of blood sugar levels, while self-care behavior was the mediator variable. The developed model was consistent with the empirical data, with Chi-Square = 62.20, df = 54, relative Chi-Square = 1.15, p = 0.20733, RMSEA = 0.0183, RMR = 0.00895, SRMR = 0.0186, GFI = 0.983, AGFI = 0.962, CFI = 0.999, and NFI = 0.989. All variables can explain 97.8% of the variance in blood sugar levels. 2) The web-based application had a significant level of completeness as assessed by professionals. Specifically, 98% of the respondents rated the application highly (x̄ = 19.60, S.D. = 0.547). The elderly with type 2 diabetes were satisfied with the web-based application at the highest level (x̄ = 4.66, S.D. = 0.546). 3) After using this web-based application and during the follow-up period, the experimental group showed a significant increase in mean scores of health literacy, self-efficacy, and self-care behavior, as well as a significant decrease in blood sugar levels (p < 0.001). The use of web-based applications had effects on health literacy (66.5%, η2 = 0.665), self-efficacy (59.3%, η2 = 0.593) and self-care behavior (32.6%, η2 = 0.326). In addition, the use of web-based application also affected fasting blood sugar level (FBS) (30.9%, (η2 = 0.309) and cumulative sugar level (HbA1C) (26.6%, η2 = 0.266). The results indicated that the use of web-based applications improved health literacy, self-efficacy, and self-care behavior for glycemic control. This web-based application improved the patient’s blood sugar levels to achieve the desired glycemic control. Moreover, after 12 weeks, the effects of the use of this web-based application on health literacy, self-efficacy, self-care behaviors, FBS, and HbA1C were maintained. Therefore, the developed web-based application can be widely utilized as an option for blood sugar monitoring and control among the elderly with type 2 diabetes to reduce complications and dependency, including improving the quality of life of the elderly.

มหาวิทยาลัยบูรพา. สำนักหอสมุด

Address: ชลบุรี

Email: buulibrary@buu.ac.th

Name: วัลลภ ใจดี

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาหลัก

Name: เอมอัชฌา วัฒนบุรานนท์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาร่วม

Created: 2567

Modified: 2567-11-21

Issued: 2567-11-21

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

CallNumber: ว 616.4624 ญ299ก

tha

DegreeName: สาธารณสุขศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Level: ปริญญาเอก

Descipline: คณะสาธารณสุขศาสตร์

Grantor: มหาวิทยาลัยบูรพา

©copyrights มหาวิทยาลัยบูรพา

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	64810079.pdf	5.76 MB	30	2026-03-06 16:00:50

ใช้เวลา

0.025783 วินาที