ระดับการปฏิบัติเพื่อลดต้นทุนและเพิ่มผลผลิตข้าวของเกษตรกร

Practice levels for cost reducation and rice productivity improvement of farmers

Name: วราภรณ์ เพชรศรี

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. วท.ม. (เศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร) 2561

Classification :.LCCS: HD9066.T352

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สาขาเศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: ข้าว -- การผลิต -- ต้นทุนและประสิทธิผล

ThaSH: ข้าว -- การปลูก -- ต้นทุนและประสิทธิผล

ThaSH: ข้าว -- ต้นทุนการผลิต

Abstract: การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษาสภาพทางด้านสังคมและเศรษฐกิจของเกษตรกร ระดับการปฏิบัติเพื่อลดต้นทุนและเพิ่มผลผลิตข้าว และศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อระดับการปฏิบัติเพื่อลดต้นทุนและ เพิ่มผลผลิตข้าวของเกษตรกรโดยใช้แบบจำลอง Ordered Logit จากผลการวิเคราะห์พบว่า เกษตรกรรายใหญ่มีความรู้เกี่ยวกับการปฏิบัติเพื่อลดต้นทุนและเพิ่ม ผลผลิตข้าวและมีรายได้สุทธิจากการทำนามากกว่ารายกลางและรายเล็กอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ยังพบว่าเกษตรกรทั้ง 3 กลุ่มมีระดับการปฏิบัติในด้านการจัดการพันธุ์ข้าว การดูแลรักษาและ มีกระบวนการเก็บเกี่ยวในระดับปานกลาง ส่วนด้านการจัดการดินและสิ่งแวดล้อมและด้านการทำบัญชีครัวเรือน พบว่าเกษตรกรทั้ง 3 กลุ่มมีการปฏิบัติในระดับต่ำ จากการศึกษาพบว่าเกษตรกรที่มีอายุมากและมีแรงงานในครัวเรือนมาก มีความน่าจะเป็นที่จะมีการปฏิบัติเพื่อลดต้นทุนและเพิ่มผลผลิตข้าวมากขึ้นในขณะที่เกษตรกรที่มีพื้นที่ขนาดใหญ่ขึ้น จะมีความน่าจะเป็นที่จะปฏิบัติลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ เมื่อพิจารณาแนวทางการปฏิบัติลดต้นทุน และเพิ่มผลผลิตข้าวในแต่ละด้าน พบว่าเกษตรกรที่มีพื้นที่ขนาดใหญ่มีความน่าจะเป็นที่จะมีการจัดการพันธุ์ข้าวที่ลดลง และหากได้รับการอบรมเพิ่มขึ้นมีความน่าจะเป็นที่จะมีการจัดการพันธุ์ข้าวเพิ่มขึ้น นอกจากนี้เกษตรกรที่มีประสบการณ์มากมีความน่าจะเป็นที่จะมีการจัดการดินและสิ่งแวดล้อมที่เพิ่มขึ้น ส่วนแรงงานในครัวเรือนมีผลต่อความน่าจะเป็นที่เกษตรกรจะมีการดูแลรักษาเพิ่มขึ้น ในขณะที่เกษตรกร ที่่มีพื้นที่ขนาดใหญ่มีความน่าจะเป็นในการดูแลรักษาลดลง ทั้งนี้ เกษตรกรที่มีประสบการณ์และมีความรู้ด้านการจัดการจะมีความน่าจะเป็นในการทำบัญชีครัวเรือนมากขึ้น ดังนั้นเพื่อเพิ่มระดับการปฏิบัติในด้าน การจัดการพันธุข้าวซึ่งเป็นปัจจัยเบื้องต้นในการผลิตเพื่อลดต้นทุนและเพิ่มผลผลิตของเกษตรกรภาครัฐ ตลอดจนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรส่งเสริมให้ความรู้เกี่ยวกับการจัดการพันธุ์และควรมีการจัดทำบัญชีครัวเรือนแบบง่าย หรือใช้เทคโนโลยีสารสนเทศในการจัดเก็บเพื่อให้เกษตรกรสามารถนำผลการวิเคราะห์ที่่ได้ไปพิจารณาเพื่อลดต้นทุนต่อไป This study was aimed to examine the socio-economic characteristics of farmers in practical levels oreducingcosts and increasing rice yield, and to investigate the factors which affected the farmers’ practical levels to reduce the costs and increase the rice yield by using the Ordered Logit model. The analysis results revealed that the large-scale farmers had more knowledge about practice for cost reduction and rice yield improvement. They significantly had more net income than medium and small-scale farmers. Furthermore, it was found that all of three farmer groups had moderate practical levels in terms of rice variety management, maintenance and harvesting processes. In addition, they had low practical levels in soil and environmental management and household accounting. According to the study, there was more possibility of cost reduction and rice yield improvement among the older farmers and those with more household labor force. On the contrary, there was less possibility of the practice among those with larger fields. When considering on each term of procedures to reduce the costsand increase the rice yield, it was less likely for the farmers with larger fields to manage the rice varieties. It was possible that the more they were trained, the more they managed the rice varieties. In addition, it was revealed that the farmers with more experiences tended to increase the levels of soil and environmental management practice. The farmers with more household labor force were expected to have more practice in maintenance procedure. At the same time, those with larger fields tended to take less care of rice fields. Moreover, there was more possibility for the farmers with more experience and more knowledge of management to do household accounting. Therefore, to increase the practical levels on rice variety management which is the primary production factor for the farmers’ cost reduction and rice yield improvement, the government and the related agencies should promote the knowledge of rice variety management and the farmers should be encouraged to make simple household accounting records oruse information technology to keep a data record and analyze results for cost reduction in the future.

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: ประพิณวดี ศิริศุภลักษณ์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Name: อิสริยา บุญญะศิริ

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม

Created: 2561

Modified: 2567-05-30

Issued: 2567-05-30

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://kasetsart.idm.oclc.org/login?url=http://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2561/waraporn-pet-all.pdf

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: เศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	waraporn-pet-all.pdf	3.64 MB	4	2025-11-21 23:53:09

ใช้เวลา

0.035155 วินาที