ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพของญาติผู้ดูแล ผู้ได้รับการล้างไตทางช่องท้องในจังหวัดชลบุรี

Factors related to health promoting behaviors among family caregivers of persons receiving peritoneal dialysis, Chonburi province

Name: ญาษิดา โชติจุลภัทร

Name: วรรณรัตน์ ลาวัง

Name: ชนัญชิดาดุษฎี ทูลศิริ

ThaSH: การส่งเสริมสุขภาพ

ThaSH: ไต -- โรค -- ผู้ป่วย -- การดูแล

ThaSH: ผู้ดูแล

ThaSH: ความสามารถในตนเอง

ThaSH: ความวิตกกังวล

Abstract: พฤติกรรมสร้างเสริมสุขภาพเป็นพฤติกรรมที่แสดงออกเพื่อคงไว้ซึ่งสุขภาวะที่ดีของญาติผู้ดูแล การวิจัยเชิงพรรณนาแบบหาความสัมพันธ์นี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพของญาติผู้ดูแลผู้ได้รับการล้างไตทางช่องท้อง ในจังหวัดชลบุรี กลุ่มตัวอย่างเป็นญาติผู้ดูแลจำนวน 123 คน ที่มีคุณสมบัติตามเกณฑ์ที่กำหนดและได้จากการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เก็บรวบรวมข้อมูลช่วงเดือนมีนาคมถึงเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2566 โดยใช้แบบสัมภาษณ์เกี่ยวกับพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพ ความวิตกกังวลในการปฏิบัติบทบาทการดูแล การรับรู้ประโยชน์ของการปฏิบัติพฤติกรรม การรับรู้อุปสรรคของการปฏิบัติพฤติกรรม การรับรู้ความสามารถแห่งตน และการสนับสนุนทางสังคม ที่ค่าสัมประสิทธิ์แอลฟ่าครอนบาค เท่ากับ .75, .91, .89, .89, .91 และ .88 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนาและสถิติความสัมพันธ์ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพในภาพรวมอยู่ในระดับเหมาะสมปานกลาง (Madj =1.93, SD =0.36) เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า พฤติกรรมที่อยู่ในระดับเหมาะสมมาก คือ ด้านความรับผิดชอบต่อสุขภาพ ซึ่งความเหมาะสมมากที่สุด (Madj =2.22, SD = 0.53) และด้านการตระหนักในคุณค่าแห่งตน (Madj =2.21, SD =0.48) ส่วนด้านอื่นอยู่ในระดับเหมาะสมปานกลาง คือ ด้านการรับประทานอาหาร (Madj =1.92, SD =0.48) ด้านความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล (Madj = 1.75, SD =0.52) ด้านการจัดการกับความเครียด (Madj =1.71, SD =0.54) และด้านการออกกำลังกาย (Madj =1.48, SD =0.78) ตามลำดับ ทั้งนี้ปัจจัยการรับรู้ความสามารแห่งตน (r = .387, p < .001) การรับรู้ประโยชน์ของการปฏิบัติพฤติกรรม (r = .316, p < .001) และการสนับสนุนทางสังคม (r = .230, p < .05) มีความสัมพันธ์ทางบวกกับพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ผลการวิจัยมีข้อเสนอ แนะว่า พยาบาลวิชาชีพ หรือบุคลากรทางสุขภาพ สามารถนำผลวิจัยไปพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมพฤติกรรมสร้างเสริมสุขภาพของญาติผู้ดูแลผู้ได้รับการล้างไตทางช่องท้อง โดยเน้นการเพิ่มการรับรู้ความสามารถของตนเอง และการรับรู้ถึงประโยชน์ของการปฏิบัติพฤติกรรมร่วมกับส่งเสริมการสนับสนุนทางสังคมของญาติผู้ดูแลในชุมชน ซึ่งจะส่งผลให้ญาติผู้ดูแลคงไว้ซึ่งสุขภาพที่ดีได้ Health promoting behaviors play a crucial role in enhancing and sustaining the well-being of family caregivers. This descriptive correlational study aimed to identify factors associated with the health promoting behaviors of family caregivers of individuals undergoing peritoneal dialysis. The sample comprised 123 eligible family caregivers selected through multi-stage random sampling. Data collection occurred from March to May 2023, utilizing interviews covering health promoting behaviors, caring role anxiety, perceived benefits, perceived barriers, self-efficacy, and social support. The reliability coefficients for these measures ranged from .75 to .91. Descriptive statistics and Pearson correlation coefficient were employed for data analysis. The findings revealed that overall, family caregivers exhibited moderate levels of health promoting behaviors (Madj = 1.93, SD = 0.36). Among the various dimensions, health responsibility behavior was rated the highest (Madj = 2.22, SD = 0.53), followed by self-esteem (Madj = 2.21, SD = 0.48), while food consumption, interpersonal relationships, stress management, and exercise were at moderate levels (Madj = 1.92 to 1.48). Perceived self-efficacy (r = .387, p < .001), perceived benefits of action (r = .316, p < .001), and social support (r = .230, p < .05) demonstrated statistically significant positive correlations with health promoting behaviors among family caregivers of individuals undergoing peritoneal dialysis. These findings underscore the importance of developing programs aimed at enhancing health promoting behaviors among family caregivers by fostering perceived self-efficacy, recognizing the benefits of action, and providing social support. Such initiatives have the potential to improve caregivers' health and overall well-being.

มหาวิทยาลัยบูรพา. สำนักหอสมุด

Address: ชลบุรี

Email: buulibrary@buu.ac.th

Created: 2567

Modified: 2567-05-03

Issued: 2567-05-03

บทความ/Article

application/pdf

ISBN: 0858-4338

BibliograpyCitation : วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา. ปีที่ 32, ฉบับที่ 1 (ม.ค.-มี.ค. 2567), หน้า 1-13

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยบูรพา

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	nus32n1p1-13.pdf	267.73 KB	13	2025-08-24 09:25:49

ใช้เวลา

0.038889 วินาที