การแบ่งส่วนทรัพยากรอาหารในปูแสม (Grapsidae) บริเวณคลองโคนและแหลมใหญ่ จังหวัดสมุทรสงคราม

Food resource partitioning in crabs (Grapsidae) at Klong Kone and Laem Yai, Samut Songkhram province

Name: ธีรดา น้อยถนอม

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. วท.ม. (วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสิ่งแวดล้อม) 2560.

Classification :.LCCS: QL444.M33

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. -- สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสิ่งแวดล้อม -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: ปูแสม -- นิเวศวิทยา

ThaSH: ปูแสม -- อาหาร

Abstract: ทำการเก็บรวบรวมตัวอย่างปูแสมในวงศ์ Grapsidae บริเวณคลองโคน และแหลมใหญ่ จังหวัด สมุทรสงคราม ตามฤดูกาลใน 5 สถานีเก็บตัวอย่างระหว่างเดือนเมษายน 2559 และเดือนมกราคม 2560 จาก จำนวนตัวอย่างปูแสม 523 ตัวจำแนกเป็น 4 ชนิด ได้แก่ ปูแสมก้ามแดง (Chiromantes eumolpe: 27 ตัว) ปูแสมฟัน (Metaplax dentipes: 45 ตัว) ปูแสมก้ามยาว (Metaplex elegans: 421 ตัว) และปูแสม (Sesarma mederi: 30 ตัว) อัตราส่วนระหว่างเพศผู้และเพศเมียของปูแสมก้ามแดง ปูแสมฟัน ปูแสมก้ามยาว และปูแสม เท่ากับ 1: 0.80, 1: 0.61, 0.87: 1 และ 0.03: 1 ตามลำดับ ความหนาแน่นรวมและมวลชีวภาพรวมของปูแสมเท่ากับ 104.60 ตัว/ตาราง เมตรและ 15.55 กรัมต่อตารางเมตร ตามลำดับ โดยพบมากที่สุดในเดือนเมษายน 2559 และพบแพร่กระจายมาก ที่สุดในป่าชายเลนที่มีนากุ้งและ ป่าชายเลนธรรมชาติผลการศึกษาการแบ่งส่วนทรัพยากรอาหาร พบว่าปูแสมที่พบในบริเวณที่มีลักษณะตะกอนดินต่างกันจะมีการพัฒนารยางค์ที่ใช้ในการกินอาหารและการปรับตัวที่เหมาะสม ต่อการดำรงชีวิต ก้ามที่ใช้ในการกินอาหารของ Chiromantes eumolpe, Metaplex dentipes และ Sesarma mederi จะมีลักษณะเรียวบาง ความยาวของ propodus สั้น ส่วนของ gape แคบ พบปูแสมเหล่านี้ในบริเวณดินทรายแป้ง รยางค์ปากที่ใช้ในการกินอาหารส่วน maxiliped คู่ที่ 3 จะมีความกว้างมาก setae บน maxiliped คู่ที่ 2 และคู่ที่ 1 มี ลักษณะคล้ายขนนกส่วนปลายโค้งมนจำนวนมาก ทำให้เหมาะสมต่อการอยู่รอดในอนุภาคดินทรายแป้งซึ่งมีอนุภาคขนาดใหญ่ ส่วน Metaplex elegans กินอาหารในบริเวณดินเหนียว ก้ามที่ใช้ในการกินอาหารจะมีลักษณะ เรียวบางกว่า ความยาวของ propodus ยาว ส่วนของ gape กว้าง รยางค์ส่วน maxiliped คู่ที่ 3 แคบ และมี setae ลักษณะเป็นแบบขนนกจำนวนมาก เพื่อการกินอาหารในบริเวณป่าชายเลนที่มีอนุภาคตะกอนดินขนาดเล็กอาหาร ชนิดเด่นในกระเพาะอาหารเป็นดินตะกอนเนื้อเยื่อพืช และสาหร่ายขนาดเล็ก เพศ ฤดูกาลและพื้นที่ไม่มีความ แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p > 0.05) กับ ชนิดอาหารที่พบในกระเพาะ ส่วนความหนาแน่นของปูแสม กับปัจจัยสิ่งแวดล้อมพบว่าความเค็มและความขุ่นของน้ำ ความเป็นกรดเป็นด่างของน้ำและดิน ปริมาณ อินทรียวัตถุในดิน และอนุภาคตะกอนดิน มีความสัมพันธ์กันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) ผลการศึกษาครั้งนี้สามารถนำมาใช้เป็นแนวทางการอนุรักษ์และติดตามการเปลี่ยนแปลงความสมบูรณ์ในแหล่งที่อยู่อาศัยและ แหล่งอาหารของปูแสมในพื้นที่นอกจากนี้ผลการศึกษาชนิดของอาหารยังสามารถนำมาเป็นข้อมูลพื้นฐานในการ เพาะเลี้ยงปูแสมเพื่อทดแทนประชากรปูในธรรมชาติซึ่งเป็นแนวทางหนึ่งในการจัดการทรัพยากรปูแสม The grapsid crabs (Grapsidae) at Klong Kone and Laem Yai, Samut Songkhram Province were collected seasonally during April 2016 and January 2017 at five different stations. Totally 523 crabs representing 4 species, viz., Chiromantes eumolpe (27 individuals), Metaplex dentipes (45 individuals), Metaplex elegans (421 individuals) and Sesarma mederi (30 individuals). The overall sex ratios were 1: 0.80, 1: 0.61, 0.87: 1 and 0.03: 1 respectively. Total density and total biomass of grapsid crabs were 104.60 n/m² and 15.55 g/m2 respectively, recorded in April 2016 and commonly found on the shrimp farm and natural mangrove forest. Results from a study of food resource partitioning in grapsid crabs showed that each species developed diverse feeding appendages adapted for feeding on a particular type of sediment and for suitable mode of life. Chiromantes eumolpe, Metaplex dentipes and Sesarma mederi had a slender claw, short propodus with a narrow gape, dominated the silt area. The 3rd maxilipeds were broad, with numerous plumose setae with round at tip were presented on the 2nd and 1st maxilipeds. These mouthparts are adapted for feeding on large particles. Metaplex elegans feeding on the fine particles, had a more slender claw, longer propodus and width gape. The 3rd maxilipeds were less broad with numerous plumose setae were presented on the mouthparts. Most diets were dominated by detritus, plant and algae. There were no significant differences in the percentage compositions of food items in sexes, seasons and stations (p > 0.05). The density of crab was significantly positively correlated with sanility, pH, turbidity, soil-pH, organic matter content and sediment grain size. The findings from this study can be applied to conservation practices and to track changes in available habitat and food source for crab in the area. Moreover, the data on food items presented here can also be used to promote grapsid crab culture for restocking crab population as an alternative management of grapsid crab resources.

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: ศิรประภา เปรมเจริญ

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Created: 2560

Modified: 2566-05-29

Issued: 2566-05-29

วิทยานิพนธ์/Thesis

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://kasetsart.idm.oclc.org/login?url=https://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2560/teerada-noi-all.pdf

CallNumber: QL444.M33.ธ37

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสิ่งแวดล้อม

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	teerada-noi-all.pdf	4.21 MB

ใช้เวลา

0.033247 วินาที