ศึกษาวิเคราะห์การพัฒนาปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์ ของสำนักปฏิบัติธรรมในจังหวัดขอนแก่น

Name: จักรพรรณ วงศ์พรพวัณ

Organization : ผู้วิจัย

keyword: การพัฒนา

; ปัญญา

; พุทธจริยศาสตร์

; สำนักปฏิบัติธรรม

; จังหวัดขอนแก่น

Abstract: การวิจัยเรื่อง "ศึกษาวิเคราะห์การพัฒนาปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์ของสำนักปฏิบัติธรรมในจังหวัดขอนแก่น" มีวัตถุประสงค์ 3 ข้อ คือ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดการพัฒนาปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์ 2) เพื่อศึกษาการพัฒนาปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์ของสำนักปฏิบัติธรรรมในจังหวัดขอนแก่น 3) เพื่อศึกษาวิเคราะห์ผลการพัฒนาปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์ของสำนักปฏิบัติธรรมในจังหวัดขอนแก่น ผลการวิจัย พบว่า การพัฒนาปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์ จะต้องปฏิบัติให้ไปตามกระบวนการของหลักไตรสิกขาเพื่อบรรลุเป้าหมายสูงสุดของชีวิต โดยเริ่มจากหลักศีลสิกขา หรือกระบวนการระเบียบปฏิบัติ (วินัย) เพื่อให้เกิดวาจาชอบ การกระทำชอบ และการประกอบอาชีพชอบเป็นแนวทางและกรอบที่กำกับการกระทำหรือการประกอบกิจกรรมต่งๆ ให้เกิดความเรียบร้อยดีงามจากนั้นก็ยกขึ้นสู่ระดับสมาธิสิกขาหรือกระบวนการฝึกอบรมจิต เพื่อให้จิตมีการพัฒนาความสำนึกให้เกิดความสมดุลระหว่างกายและจิตเป็นกระบวนการเกื้อหนุนให้สิ่งที่รับเข้ามาในชีวิตดำเนินไปด้วยประสิทธิภาพสูงสุด และกระบวนสุดท้ายคือปัญญาสิกขา หรือกระบวนการทางความรู้ เป็นวิธีการ อบรมศึกษาเพื่อให้เกิดวิชาความรู้และ ปัญญา ซึ่งจะยังผลให้เกิดมีทัศนะ ความเชื่อ ค่านิยมที่ถูกต้อง มีความดำริตริตรองที่ชอบ ถือได้ว่าเป็นกระบวนการพัฒนาปัญญาขั้นสูงสุดที่สามารถควบคุมตนเองและสภาวะต่างๆ ที่กระทบเข้ามาสู่ชีวิตได้อย่างดีเยี่ยม การพัฒนาปัญญาตามหลักไตรสึกขาที่เชื่องโยงกับอริยมรรค 8 พบว่า ปัญญาตามแนวพุทธจริยศาสตร์เกิดขึ้นจากกระบวนการพัฒนา 3 ระดับด้วยกัน คือ สุตมยปัญญา จินตามยปัญญา และภาวนามยปัญญา ปัญญระดับภาวนามยปัญญาถือว่าเป็นปัญญาขั้นสูงสุด เพราะเป็นวิธีที่สร้างสรรค์ปัญญาขึ้นมาได้ด้วยตนเอง โดยผ่านกระบวนการลงมือปฏิบัติ จนกระทั่งเกิดประจักษ์แจ้งแห่งเหตุของปัญหา และสามารถแก้ปัญหานั้นได้เสร็จสิ้นด้วยตนเอง การที่จะปฏิบัติจนบรรลุถึงปัญญาขั้นสูงสุดนี้ได้ต้องอาศัยหลักไตรสิกขาที่ผ่านการเชื่อมโยงกับหลักอริยมรรค 8 นั่นคือการนำเอาหลักอริยมรรค 8 มาจัดเป็นแนวปฏิบัติให้เหลือเพียง 3 หมวด คือ หมวดแห่งศีลสิกขา หมวดแห่งสมาธิสิกขา และหมวดแห่งปัญญาสิกขา ฉะนั้นการนำหลักไตรสิกขามาปฏิบัติอย่างเป็นกระบวนการ จึงทำให้ได้ศึกษาหรือปฏิบัติตามหลักอริยมรรค 8 ไปด้วย ในทางพุทธจริยศาสตร์ถือว่าเป็นการพัฒนาปัญญาแบบครบวงจรนั่นคือการปฏิบัติตามหลักมัชฌิมาปฏิปทาหรือทางสายกลาง โดยเบื้องต้นให้ผู้ปฏิบัติมีความคิดเห็นที่ถูกต้องเสียก่อน แล้วค่อยเพียรสร้างปัญญาในทางโลก (โลกิยปัญญา จากนั้นจึงค่อยพัฒนาปัญญาในระดับสูงขึ้นต่อไปจนบรรลุถึงปัญญาขั้นสูงสุด (โลกุตรปัญญา) หรือ นิพพาน ผลของการพัฒนาปัญญาของสำนักปฏิบัติธรรมในจังหวัดขอนแก่น พบว่า สำนักปฏิบัติธรรมในจังหวัดขอนแก่น ได้ใช้หลักไตรสิกขาและหลักสติปัฏฐาน 4 เป็นแนวทางในการพัฒนาปัญญาทั้งพระภิกษุและประชาชนทั่วไป โดยเน้นให้พิจารณาทำความเข้าใจในเรื่องของกาย เวทนา จิต ธรรม ผลของการนำหลักสติปัฏฐาน 4 ไปปฏิบัติในชีวิตประจำวัน ทำให้รู้เท่าทันสภาวะของอารมณ์กับสิ่งภายนอกที่มากระทบจิตได้ดีขึ้น ทำให้รู้เข้าใจสภาวะของความเป็นจริงในชีวิตมากขึ้น การยึดติดแบบโลกๆ ทั่วไปก็ลดน้อยลง ทำให้หันมาศึกษาเรียนรู้ตัวเองมากขึ้น ทำให้การใช้ชีวิตอยู่ในสังคมแห่งการเปลี่ยนแปลงได้ดีขึ้น ทำให้ไม่กระวนกระวายใจรู้เท่าทันสภาวะของจิตใจของตน โดยไม่ไห้ตกเป็นทาสสิ่งที่ยั่วยวนใจอันจะนำไปสู่ความเสื่อมในชีวิต ทำให้รู้ว่าสิ่งไหนควรทำ สิ่งไหนไม่ควร สิ่งไหนผิด สิ่งไหนถูก รู้จักหลีกเลี่ยงทางแห่งความเสื่อม และปฏิบัติตนให้อยู่แตในสิ่งที่เป็นกุศลธรรม

Abstract: The Research paper" An analytical study of the development of the wisdom by way of the Buddhist ethics of the Meditation centers in Khon Kaen Province" had three main purposes : (1) to study the concept of the development of the wisdom by way of the Buddhist Ethics (2) to study the the development of the wisdom by way of the Buddhist Ethics of the Meditation center in Khon Kaen Province, and (3) to analytical study of the development of the wisdom by way of the Buddhist Ethics of the Meditation centers in Khon Kaen Province The result of research found that the development of the wisdom by way of the Buddhist ethics must adhere to the principle of a threefold process to achieve the ultimate goal of life, by the start from the main precepts or regulations to be right speech, to be right action, and to be right livehood. It is guided and directed the actions of assembly tasks to successfully achieve good. Then raised to the level of concentration or mental training process, to develop mental consciousness to be balance between body and mind, it is a process of advocating for getting things into your life away with high efficiency. And the last is the intellectual or cognitive processes, it is a way of training for the knowledge and wisdom, it has resulted in attitudes, beliefs, and values the right idea, it is a process that can develop high intelligence and self-control in the various conditions took the life as well. The development of the wisdom in connection with the Noble Eightfold Path found that the development of the wisdom by way of Buddhist ethics arose from the three levels of the development process: the wisdom of the listening, the wisdom of the idea, and the wisdom of mindfulness meditation. The wisdom arising from the mindfulness meditation is considered the most advanced intelligence, as it is a creative way to come up with their own intelligence through processes embarked practice meditation, until the revelation of the cause of the problem and can solve it by themselves. In order to achieve this highest wisdom, it relies primarily threefold through links with Noble Eightfold Path, that was the introduction to the Noble Eightfold Path is the practice to only three categories, that is a group of morality, a group concentration, and a group of intelligence. So dance the lead threefold to perform a process, it has to follow the Noble Eightfold Path. In the way of Buddhist ethics constitutes a comprehensive intellectual development, that is to follow the Middle Path, in the first of all, practitioner must have seen the right way before, then seek worldly wisdom, and then develop a higher level of intelligence to achieve the highest wisdom or Nippana. The result of the development of the wisdom by way of the Buddhist ethics of the Meditation center in Khon Kean found that Used the three levels and the four foundations of mindfulness ( Satipatthana 4) as a guide in the intellectual development to the monks novices and people, by focusing on the understanding of the tools of physical, mental, mind, and Dhammas (mindfulness of the body, mindfulness of feelings or sensations, mindfulness of mind or consciousness and mindfulness of Dhammas). The main effect of bringing the Stipatthana 4 to use in everyday life, found that: Knowingly making a state of emotion that comes with an external impact can be improved to be good, Knowingly making to understand the state of the real life, adherence to make things less, make turned himself in to learn more, can adapt itself to a changing world better, do not knowingly disturbed state of mind is not enslaved by temptation that will lead to a deterioration in life, know what to do and should not do,, knowing what is right and wrong, Know as a way of avoiding deterioration,-and behave in the principle of morality.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: ได้รับทุนอุดหนุนการวิจัยจากมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย MCU RS 610760095

Role: ผู้ให้ทุน

Created: 2560

Modified: 2566-05-17

Issued: 2566-05-16

งานวิจัย/Research report

application/pdf

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	2560-095 จักรพรรณ วงศ์พรพวัณ.pdf	5.52 MB

ใช้เวลา

0.037227 วินาที