ยุทธศาสตร์การพัฒนาชุมชนเกาะเปริดตามศาสตร์พระราชา

Name: พิชญาภา อุดมชัยรัตน์

Organization : ผู้วิจัย

keyword: ยุทธศาสตร์การพัฒนา

; ชุมชนเกาะเปริด

; ศาสตร์พระราชา

Abstract: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ คือ 1) เพื่อศึกษาบริบทและกระบวนการพัฒนาชุมชนเกาะเปริด 2) เพื่อวิเคราะห์การพัฒนาชุมชนเกาะเปริดตามศาสตร์พระราชา และ 3) เพื่อเสนอยุทธศาสตร์การพัฒนาชุมชนเกาะเปริดตามศาสตร์พระราชา การวิจัยครั้งนี้ ผู้วิจัยใช้ระเบียบวิธีการวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Methods) ประกอบด้วย การเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) และการวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research) โดยใช้แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง ทำการสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview) กับผู้ให้ข้อมูลหลัก (Key Informant) ซึ่งผู้วิจัยใช้วิธีกำหนดกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง (Purposive Sampling) จำนวน 15 ราย ประกอบด้วย ผู้บริหารท้องถิ่น 2 ราย นักพัฒนาชุมชน 1 ราย ผู้นำทางศาสนา 2 ราย ผู้นำชุมชน 3 ราย ตัวแทนกลุ่มอาชีพ 6 ราย และผู้ประกอบการธุรกิจท่องเที่ยว 1 ราย เพื่อทำการรวบรวมข้อมูลเชิงคุณภาพเกี่ยวกับบริบทชุมชนจากอดีตจนถึงปัจจุบัน กระบวนการพัฒนาชุมชน รวมถึงศักยภาพของชุมชน มาวิเคราะห์และนำเสนอผลอย่างเป็นระบบ เพื่อจัดทำแผนยุทธศาสตร์การพัฒนาชุมชนเกาะเปริดตามศาสตร์พระราชาเสนอต่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อนำไปปฏิบัติต่อไป ผลการวิจัยพบว่า 1) บริบทของชุมชนและกระบวนการพัฒนาเกาะเปริด เกาะเปริดมีลักษณะทางกายภาพด้านพื้นที่ เป็นเกาะล้อมรอบด้วยทะเล สังคมส่วนใหญ่เป็นสังคมผู้สูงอายุ มีวิถีการดำเนินชีวิตอย่างเรียบง่าย ต่อมาเมื่อมีการสร้างเส้นทางเชื่อมต่อกับชายฝั่ง เพื่อใช้อำนวยความสะดวกด้าน การคมนาคมและการติดต่อสื่อสารกับภายนอก วิถีชีวิตและอาชีพของชาวบ้านเริ่มเปลี่ยนไปตามกาลเวลาและบางส่วนยังคงอนุรักษ์อาชีพดั้งเดิม คือ การทำประมง ตลอดจนสืบทอดภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านการแปรรูปอาหารทะเล แต่ในปัจจุบันคนรุ่นใหม่ เริ่มมีส่วนร่วมในการพัฒนาท้องถิ่น โดยมุ่งที่จะพัฒนาชุมชนให้มีชื่อเสียงด้านการท่องเที่ยวเพื่อตอบรับนโยบายของภาครัฐ จึงได้ตระหนักถึงความสำคัญของการรักษาประโยชน์ทางเศรษฐกิจ การอนุรักษ์ภูมิปัญญาของชุมชนและการพึ่งพาตนเอง โดยเฉพาะด้านการอนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติ ตอลดทั้งการประชาสัมพันธ์ด้านแหล่งท่องเที่ยวและผลิตภัณฑ์ชุมชน จึงเกิดแนวคิดการรวมกลุ่มอาชีพของคนในชุนและแนวทางในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืน 2) ผลการศึกษาวิเคราะห์การพัฒนาชุมชนเกาะเปริด ด้านเศรษฐกิจ การพัฒนาสินค้าและการบริการของชุมชนควรควบคู่ไปกับการผสมผสานจุดเด่นของชุมชนโดยเชื่อมโยงความโดดเนในเรื่องราวของชุมชนเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์ของชุชมชน เช่น การออบแบบฉลากผลิตภัณฑ์ ช่องทางการขายสินค้า เป็นต้น ด้านสังคม เสริมสร้างสมรรถนะให้กับคนในชุมชนทุกช่วงวัย ทั้งด้านการศึกษา ด้านอาชีพ รวมถึงกระบวนการด้านการมีส่วนร่วม เพื่อให้ชุมชนมีคุณภาพชีวิตที่ดี สามารถพึ่งพาตนเองได้ ตลอดจนการปลูกจิคสำนึกส่งเสริมการดูแลทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่อย่างต่อเนื่องเพื่อช่วยเพิ่มความสวยงามของภูมิทัศน์ในชุมชน 3) ผลการศึกษาถึงปัญาหาของชุมชนจึงเสนอแนะให้มีการกำหนดยุทธศาสตร์การพัฒนาชุมชนเกาะเปริด โดยน้อมนำศาสตร์พระราชามาเป็นหลักการในการบริหารจัดการชุมชน โดยมีกระบวนการการคิดวิเคราะห์ถึง จุดเข้มแข็งของชุมชน จุดพัฒนาเพื่อความยั่งยืน โอกาส และข้อจำกัดเพื่อให้เกิดการแก้ไขปัญหาที่ตรงจุด ซึ่งจะต่อยอดไปสู่การขับเคลื่อนเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุล โดยผู้วิจัยได้เสนอแนะแนวทางในการกำหนดยุทธศาสตร์การพัฒนาเป็น 4 ยุทธศาสตร์ 8 เป้าประสงค์ 8 กลยุทธ์ และ 16 แผนงานโครงการ

Abstract: The objectives of this study are to I) investigate the background and procedure of community development in the Ko Proet community, II) examine the community development in the Ko Proet community in light of the King's Philosophy, and III) provide such a plan for the advancement of the Ko Proet community in sight of the King's Philosophy. The researcher conducted qualitative research with action research utilising a structured interview form with 15 key informants selected via purposive sampling. The fifteen individuals who make up the group of key informants are as follows: two local officials, one community developer, two religious leaders, three community leaders, six representatives from occupation group, and one tourist company entrepreneur. The researcher intended to gather qualitative data regarding the community development process, including the community's potential, in order to evaluate and present the findings in a methodical manner. Ultimately, the researcher devised a plan for establishing Ko Proet Community in accordance with the King's Philosophy, which was then recommended to the local government organisation for execution. The findings of the investigation indicate that I) In terms of the Ko Proet Community, it was physically an island. Elders make up the majority of the Ko Proet community. Their manner of life is straightforward. Subsequently, Ko Proet Community has the fundamentals of transportation, including the construction of highways for connectivity with others. The indigenous population's manner of life and employment began to alter as the epoch and environment evolved. Some locals maintain their traditional occupations, such as fishing, and pass on local knowledge via the processing of seafood. Currently, new generations join in community management efforts to transform the village into a tourist destination in accordance with government regulations. In addition, on the significance of sustaining economic advantages, the knowledge of their own community and the public relations of tourism and local products are discussed. It begins to establish an occupation community and continues to protect their natural resources. II) According to the study that analysed the growth of the Ko Proet community, in terms of the economics, the development of community products and services should be paired with the integration of community strengths in order to create added value with local products, such as the design of logo items and the sale of goods via an online platform. In terms of society, the goal is to increase the ability of people of all ages in terms of education, careers, and participation so that the local community has a high quality of life, self-sufficiency, and the agitprop to protect natural resources to improve the beauty of the local environment. III) According to the research that provides information about the local difficulties in relation to the strategy for developing the Ko Proet community, it was concluded that the King's Philosophy should be used as a guiding principle and a SWOT analysis should be conducted in order to tackle the problems associated with the needs of the villagers. This may contribute to balancing the economy, society, and environment. The study indicates that the development approach was broken down into four strategies, eight objectives, eight methods, and sixteen project plans.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: รศ.ดร.โกนิฏฐ์ ศรีทอง

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: พระสุธีรัตนบัณฑิต, รศ.ดร.

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2565

Modified: 2023-07-09

Issued: 2566-05-15

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Level: ปริญญาเอก

Descipline: สาขาวิชาการพัฒนาสังคม

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	U0qde8ySHuffQFLzmsr1z0aLNHt7DMaYXvMlVDR5.pdf	9.02 MB	110	2026-10-04 22:03:36

ใช้เวลา

0.022454 วินาที