ความหลากหลาย การใช้ประโยชน์พื้นที่ของนกและแนวทางในการอนุรักษ์ในเขตห้ามล่าสัตว์ป่าหนองหานกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานี

Diversity, habitat use of birds and conservation guidelines in Nong Han Kumphawapi non-hunting aea, Udon Thani province

Name: วริศา ภาประเวช

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. วท.ม. (การบริหารทรัพยากรป่าไม้และสิ่งแวดล้อม) 2560

Classification :.LCCS: QL691.T35

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สาขาการบริหารทรัพยากรป่าไม้และสิ่งแวดล้อม -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: นก -- เขตห้ามล่าสัตว์ป่าหนองหานกุมภวาปี

ThaSH: นก -- การอนุรักษ์

ThaSH: นก -- นิเวศวิทยา

Abstract: การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหลากหลาย การใช้ประโยชน์พื้นที่ของนกและแนวทางในการอนุรักษ์ในเขตห้ามล่าสตัว์ป่าหนองหานกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานีโดยการวางเส้นสำรวจ 2 เส้นทาง คือ เส้นสำรวจทางน้ำ โดยใช้เรือหางยาว และเส้นสำรวจทางบก โดยใช้รถจักรยานยนต์ ทำการสำรวจเดือนละ1ครั้ง แบ่งเป็นวันละ 2 ช่วงเวลา คือ ช่วงเช้า เวลา 06.30 -10.00 น. และช่วงบ่ายเวลา 15.00-18.00 น. ดำเนินการสำรวจ ตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2558 ถึงเดือนตุลาคม 2559 รวมระยะเวลา 12 เดือน ผลการศึกษาพบนกทั้งสิ้น 9 อันดับ 40 วงศ์ 72 สกุล 102 ชนิด สถานภาพของนกที่พบ แบ่งเป็น 3 สถานภาพ ได้แก่ 1) สถานภาพตามฤดูกาลจากการปรากฏตัวของนก แบ่งเป็นนกประจำถิ่น 57 ชนิด นกอพยพ 40 ชนิด นกอพยพผ่าน 1 ชนิดนกอพยพมาทำรังวางไข่ 3 ชนิด และนกที่พลัดหลงหรือนกที่พบน้อยกว่า 5 ครั้ง ในพื้นที่นั้น 1 ชนิด 2) สถานภาพตามพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2535 พบนกที่เป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง 98 ชนิด และไม่เป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง 4 ชนิด 3) สถานภาพตามฐานข้อมูลชนิดพันธุ์ที่ถูกคุกคามในประเทศไทย แบ่งเป็น มีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ 3 ชนิด ใกล้ถูกคุกคาม 9 ชนิด และกลุ่มที่เป็นกังวลน้อยที่สุด 90 ชนิด มีค่าดัชนีความหลากหลาย เท่ากับ 2.80 การประเมินความมากมายตามแนวทางของ Pettingill (1970) สามารถจำแนกเป็นนกที่พบบ่อยมาก 25 ชนิด พบบ่อย 18 ชนิด พบปานกลาง 14 ชนิด พบน้อย 22 ชนิด และพบน้อยมาก 23 ชนิด การใช้ประโยชน์พื้นที่ของนกที่พบ โดยแยกตามประเภทถิ่นอาศัย พบนกบริเวณผืนน้า 24 ชนิด บริเวณพืชลอยน้ำ 31 ชนิด บริเวณพืชโผล่พ้นน้ำและพืชยืนน้ำ (พงหญ้าชื้นแฉะขอบหนอง) 35 ชนิด บริเวณเกาะ 30 ชนิด บริเวณคันดินรอบหนอง 56 ชนิด และบริเวณทุ่งนาทุ่งหญ้านอกคันดิน 62 ชนิด พบประเด็นปัญหา 3 ประเด็นหลักคือ 1) ความรู้ความเข้าใจของประชาชนรอบแนวเขตในการเป็นแนวร่วมอนุรักษ์นกและดูแลรักษาพื้นที่ 2) องค์ความรู้ทางวิชาการ 3) ความพร้อมของบุคลากร จึงเสนอแนะแนวทางการทำแผนการจัดการพื้นที่เขตห้ามล่าสตัว์ป่าหนองหานกุมภวาปี 3 ด้าน คือ 1) อนุรักษ์ คุ้มครองบริหารจัดการ ประชากรและถิ่นอาศัยของนก โดยการมีส่วนร่วมของประชาชนเพื่อเป็นแนวร่วมในการดูแลรักษาพื้นที่ 2) ศึกษา วิจัย พัฒนา และให้บริการด้านวิชาการเพื่อเป็นฐานข้อมูลประกอบการพิจารณาหากจะมีการเปลี่ยนแปลงประชากรนกและสภาพพื้นที่ รวมทั้งเป็นแนวทางในการบริหารจัดการประชากรและถิ่นอาศัยของนก 3) ส่งเสริม สนับสนุน อบรม พัฒนาบุคลากรให้มีทักษะความรู้เกี่ยวกับนก สามารถนำมาใช้ในการจัดการและเสริมสร้างประสิทธิภาพในการเผยแพร่ประชาสัมพันธ์ The objectives were to study diversity, habitat use ofbirds and conservation guidelines in Nong Han Kumphawapi Non -hunting Area, Udonthani Province. Two survey routes were set up i.e., boat route and terrestrial route and survey was conductedonce a month, 2 times a day between 06.30 -10.00 a.m. and 03.00 -06.00 p.m. from November 2015 to October 2016 or 12 months in total. The results showed that 9 orders, 40 families, 72 genera, 102 bird species were recorded. Status of birds is classified into 3 status i.e., 1) seasonal status: 57 resident, 40 winter visitor, 1 Passage migrant, 3 breeding visitor, 1Winter visitor (less than 5 records) species. 2) According to Wildlife Preservation and Protection Act (2535) : 98 Protected and 4 non -protected bird species 3) Status under Red Data of Thailand (Office of Natural Resources and Environmental Policy and Planning, 2016) : 3 Vulnerable, 9 Near Threatened and 90 Least Concern species. Shannon - Wiener Index was calculated equaling to 2.80. Abundance estimation adapted from Pettingill (1970) were classified into 25 abundant, 18 common, 14 moderately common, 22 uncommon and 23 rare species. Habitat use of each species were identified : 24 species found in open water, 31 in floating plant, 35 in emergent plant and marginal plant, 30 in island, 56 in dike, and 62 in paddy field. Three main problems were identified, these were: 1) People nearby boundary do not understand and lack of knowledge to participate in conservation for birds and their habitats 2) Lacking of information for science -based management 3) Insufficient staff (ranger) efficiency. Three recommended activities are: 1) Conservation Protection and Managing birds and their habitats in collaboration with people participation 2) Studying, research and development of database to monitor birds, environmental and especiallylanduse changes for adaptive management. 3) Capacity building for staff to increase technical skill and science -based information for educational interpretation and public relations.

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: วิจักขณ์ ฉิมโฉม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Name: ประทีป ด้วงแค

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม

Created: 2560

Modified: 2566-05-11

Issued: 2566-05-11

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://kasetsart.idm.oclc.org/login?url=https://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2560/warisa-pap-all.pdf

CallNumber: QL691.T35.ว17

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: การบริหารทรัพยากรป่าไม้และสิ่งแวดล้อม

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	warisa-pap-all.pdf	5.69 MB	18	2026-05-26 18:16:01

ใช้เวลา

0.021961 วินาที