วิเคราะห์หลักธรรมและความเชื่อในประเพณีงานศพของชาวรามัญเกาะเกร็ด จังหวัดนนทบุรี

Name: พระปลัดสนั่น สจฺจวโร (ดาราเย็น)

Organization : ผู้วิจัย

keyword: หลักธรรมและความเชื่อ

; ประเพณีงานศพ

; ชาวรามัญเกาะเกร็ด

; จังหวัดนนทบุรี

Abstract: วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ มีวัตถุประสงค์ 3 ประการคือ 1) เพื่อศึกษาพิธีศพในสมัยพุทธกาล 2) เพื่อศึกษาพิธีศพของชาวรามัญเกาะเกร็ด จังหวัดนนทบุรี 3) เพื่อวิเคราะห์คติธรรมความเชื่อในงานศพของชาวรามัญเกาะเกร็ด จังหวัดนนทบุรี โดยการศึกษารวบรวมหนังสือตำราที่เกี่ยวข้อง เสนออาจารย์ที่ปรึกษา ปรับปรุงแก้ไขตามข้อเสนอแนะ เรียบเรียงบรรยายเชิงพรรณาวิเคราะห์ จากการศึกษาพบว่า ชาวมอญเกาะเกร็ดเป็นกลุ่มชนที่เคร่งครัดในขนบธรรมเนียมประเพณีของตนเองมาก โดยเฉพาะพิธีกรรมเกี่ยวกับความตาย ชาวมอญแบ่งลักษณะการตาย เป็น 2 ประเภท คือตายแบบปกติ และตายแบบไม่ปกติ การตายแบบปกติมีขั้นตอนและพิธีกรรม คือ การบอกข่าวการตายเบื้องต้น การอาบน้ำศพ การแต่งตัวศพ การนำหมากและเงินใส่ปากศพ การปิดปากศพด้วยใบพลู การมัดศพ การตั้งศพ การนำศพลงโลง การเคลื่อนย้ายและการจูงศพ การฝังศพ การจัดวางฟันเผาบนเชิงตะกอน การเผาศพ ซึ่งมีพิธีโยนผ้าราไฟ การกลับจากการเผาศพ การเก็บอัฐิ พิธีปล่อยพระ ส่วนพิธีกรรมการจัดการศพแบบไม่ปกติ มีขั้นตอนที่แตกต่างจากศพปกติ คือเมื่อมีคนตายต้องรีบฝัง จะไม่มีการทำบุญเลี้ยงพระ จะทำได้หลังจากวันตายแล้ว 7 วัน ทำทานด้วยอาหารดิบ การขุดศพขึ้นมาเผานั้น ต้องไม่ต่ำกว่า 3 ปี ยกเว้นศพที่เป็นโรคติดต่อจะไม่มีการเผา การจัดพิธีศพพระภิกษุสงฆ์ จะไม่แบ่งประเภทการมรณภาพ พิธีศพพระลูกวัด จะจัดคล้ายฆราวาสที่ตายแบบปกติ ส่วนการจัดพิธีกรรมแบบการสร้างปราสาทเพื่อฌาปนกิจนั้นขึ้นอยู่กับสมณศักดิ์ตั้งแต่พระพิธีธรรมขึ้นไป และการจำพรรษานานตั้งแต่ 20 พรรษา รวมทั้งพระที่เป็นเจ้าอาวาส รองเจ้าอาวาส พระผู้ใหญ่ที่มีอายุมาก ซึ่งการจัดพิธีกรรมเกี่ยวกับศพของพระภิกษุสงฆ์ ถือปฏิบัติอย่างเคร่งครัด เพราะชาวมอญมีความเชื่อว่าได้อานิสงส์เหมือนถวายเพลิงพระพุทธเจ้า มีขั้นตอนการบอกข่าวการตาย โดยใช้สัญญาณการเคาะระฆัง การอาบน้ำศพ ไม่มีการมัดตราสัง ไม่ต้องนำเหรียญ หมากใส่ปากศพ และไม่มีการประพรมเครื่องหอม มีพิธีสวดพระอภิธรรม 7 วัน การฌาปนกิจจะสร้างปราสาท แทนเมรุ ไม่ต้องจุดไฟเผา จะใช้การจุดลูกหนูแทน และมีมอญร้องไห้ การศึกษาพิธีกรรมเกี่ยวกับความตายของชาวมอญเกาะเกร็ด ทำให้เข้าใจวิถีชีวิตวัฒนธรรมของชาวมอญมากขึ้น สิ่งที่เด่นชัดคือความสามัคคี การช่วยเหลือเกื้อกูลกันในชุมชน แสดงให้เห็นถึงอัตลักษณ์และเอกลักษณ์ด้านพิธีกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับประเพณีและความเชื่อที่ชาวมอญเกาะเกร็ดยังคงอนุรักษ์ไว้เป็นอย่างดี

Abstract: There are 3 purposes of this thesis including 1) To study of Buddhist principle in funeral traditions 2. To study a funeral traditions of Mon people in Koh Kret, and 3) To analyze a Buddhist principle and beliefs according to Mon’s funeral traditions. By gathering related information from books and researches compile with the advisor correction. Findings of the study revealed that Mon people at Koh Kret Community strictly practiced their culture and tradition especially the ceremony related to mortality. Mon people classified death into two types: normal death and abnormal death. The preparation for the funeral of the normal death started with death announcement followed by bathing ceremony and dressing for the dead, putting betel nut and coins into the dead person’s mouth, closing the dead person’s mouth with betel leaf, fastening the dead body, setting up the dead, putting the dead body into the coffin, moving and leading the dead, burying the dead body, setting the firewood on the cremation furnace, cremating the dead, including Yon Pha Ra Fai (throwing clothes) ceremony, returning from the cremation, collecting the ash after the cremation, Phloi Phra (release the monk) ceremony. Unlike the normal death, the abnormal dead body had to be buried immediately. There was no merit making and food offering to monks held for the dead person. After seven days of death, merit making can be done, but only raw food was allowed to offer. The dead body then was dug up to cremate after three years of death except for the dead who died of contagious diseases. The funeral ceremony of the monk was not classified by the type of death. The funeral of the monk in general was prepared like the funeral of the layman who died of normal death. The funeral ceremony with the building of a castle for cremation was usually prepared for the monk who had been in priesthood for over twenty years including those who were abbot, deputy to the abbot and the elderly monks. The funeral ceremony of the monk was strictly held by Mon people who believed they would get merit as if they had cremated the Lord Buddha. The ceremony started with death announcement by ringing the temple bells around the monastery. The bathing ceremony was held without fastening the dead body, without coins and betel nut in the mouth of the dead, without spraying perfume to the dead body. Sermons were preached for seven days. A castle was built in place of a crematorium. There was no fire lit, but Look Noo was lit instead. There would be a number of Mon people lamenting and crying in front of the dead. Objects used in the ceremony were Dhamma riddles which were beneficial to Mon people. Nowadays ceremonies related to mortality of Mon at Koh Kret have changed. In the past, the funeral ceremony of the abnormal dead had to be buried and then dug up to be cremated, but now only cremation would take place. Previously, funeral ceremony held at home had many processes when compared to that held at the temple. Now, some of those processes are skipped. This study of Mon funeral ceremony enabled us to understand Mon’s ways of life as well as their culture and tradition. Their outstanding characteristics were unity and generosity, all of which demonstrated the identity of the ceremony related to tradition and belief which have been conserved very well by Mon people living in the Mon community in Koh Kret, Pakkret District, Nonthaburi Province.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. สำนักหอสมุดและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: library@mcu.ac.th

Name: พระเทพสุวรรณเมธี (สุชาติ กิตฺติปญฺโญ), รศ. ดร.

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: ผศ. ดร.สุพิชฌาย์ พรพิชณรงค์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2564

Modified: 2023-07-11

Issued: 2566-05-11

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สาขาวิชาพระพุทธศาสนา

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	L8Fa6gRana3UXqPWriMfLzKTFSGOG4NsSByijWAV.pdf	1.79 MB	5	2025-02-26 18:48:23

ใช้เวลา

0.035063 วินาที