การลดการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาภายหลังการปรับปรุงสุขศาสตร์ของกระบวนการฆ่าจากโรงฆ่าสุกรขนาดเล็กในเขตอำเภอปลวงแดง จังหวัดระยอง

Decreasing of salmonella contamination after hygienic improvement of slaughtering processes from small scale pig abattoir in PluakDaeng district of Rayong province

Name: ฤชุดา กาญจนเพ็ญ

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. วท.ม. (ความปลอดภัยของอาหารในผลิตผลจากสัตว์) 2560

Classification :.LCCS: TS1974.P6

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สาขาความปลอดภัยของอาหารในผลิตผลจากสัตว์ -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: เนื้อสุกร -- การปนเปื้อน

ThaSH: การปนเปื้อนในอาหาร

ThaSH: โรงฆ่าสัตว์ -- แง่อนามัย

ThaSH: ซาลโมเนลลา

Abstract: งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาและแนวทางในการปรับปรุงกระบวนการฆ่า ในด้านสุขศาสตร์เพื่อลดการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาของโรงฆ่าสุกรขนาดเล็กในเขตอำเภอปลวกแดงจังหวัดระยอง การทดลองแบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือการทดลองส่วนที่1 ศึกษาการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาในซากสุกรและใน กระบวนการฆ่าจากโรงฆ่าสุกรที่ได้รับใบอนุญาต และการทดลองส่วนที่2 คือ ศึกษาแนวทางการจัดการควบคุมการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาภายหลังจากได้รับการปรับปรุงสุขศาสตร์ของกระบวนการฆ่าของโรงฆ่าสุกร การทดลองส่วนที่1 ศึกษาการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาในซากสุกรจากโรงฆ่าสุกรในพื้นที่ที่มีการเลี้ยงสุกรหนาแน่นของประเทศไทย โดยเก็บตัวอย่างด้วยการสวอปบริเวณผิวซากสุกรหลังกระบวนการฆ่า จำนวน 90 ตัวอย่าง จากโรงฆ่าสุกร จำนวน 30 แห่ง แห่งละ 3 ซาก ผลการตรวจพบเชื้อซัลโมเนลลา ร้อยละ 56.67 (17/30) โดยโรงฆ่าทั้งหมดเป็นโรงฆ่าที่ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งโรงพักสุกร โรงฆ่าสุกร และการฆ่าสุกร (ฆจส.2) ทั้งนี้ซีโรวาร์ที่ตรวจพบมากที่สุดคือ S. Derby, S. Rissen และ S. Typhimurium หลังจากนั้นศึกษาปัจจัยที่ทำให้เกิดการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาก่อนการปรับปรุงโรงฆ่าของโรงฆ่าสุกรขนาดเล็กในเขตอำเภอปลวกแดง จังหวัดระยอง พบว่ามีการสะสมและแพร่กระจายเชื้อซัลโมเนลลาอยู่ในบริเวณพื้นคอกพักสุกรและผนังคอกพักสุกร เท่ากับร้อยละ 83.33และ33.33 ตามลำดับ รวมทั้งมีดผ่าซากก่อนและหลังใช้งาน ถุงมือพนักงาน และมือพนักงาน เท่ากับร้อยละ 33.33 50 50 และ 16.67 ตามลำดับ นอกจากนี้ซีโรวาร์ที่ตรวจพบมากที่สุดคือ S. Rissen, S. Weltevreden และ S. Typhimurium พบร้อยละ 51.61 25.81และ 22.58 ตามลำดับ จากนั้นนำผลที่ได้มาวิเคราะห์และทำ การปรับปรุงโรงฆ่าสุกรเพื่อลดการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลา การทดลองส่วนที่2 ผลการศึกษาหลังการปรับปรุงสุขศาสตร์ของโรงฆ่าสุกรขนาดเล็กในเขตอำเภอ ปลวกแดง จังหวัดระยอง พบว่าการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาบนซากสุกรลดน้อยลงอย่างมีนัยสำคัญยิ่ง (P<0.001) โดยพบการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาบริเวณผิวด้านนอกและด้านในของซากสุกรผ่าซีกเท่ากับร้อยละ 13.33และ 6.67 ตามลำดับ ซึ่งลดลงอย่างมากจากช่วงก่อนการปรับปรุงสุขศาสตร์ที่พบการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลา เท่ากับ ร้อยละ 53.33และ 40 ตามลำดับ นอกจากนี้ในทุกขั้นตอนของกระบวนการฆ่าหลังการปรับปรุงสุขศาสตร์ตรวจพบเชื้อซัลโมเนลลาเท่ากับร้อยละ 8.97 ซึ่งลดลงอย่างมีนัยสำคัญยิ่ง (P<0.001) เมื่อเทียบกับก่อนการปรับปรุงสุขศาสตร์ที่ตรวจพบเชื้อซัลโมเนลลา เท่ากับ ร้อยละ 37.18 ดั้งนั้นการปรับปรุงโรงฆ่าสุกรในด้านสุขศาสตร์ได้แก่การทำความสะอาดคอกพักสุกรมีดผ่าซากถุงมือพนักงานและการล้างมือของพนักงานที่ทำหน้าที่ผ่าซากและเอาเครื่องในออกรวมทั้งการล้างซากสุกรด้วยน้ำสะอาดขั้นสุดท้ายส่งผลให้สามารถลดการปนเปื้อนเชื้อซัลโมเนลลาบนซากสุกรและเนื้อสุกรพร้อมจำหน่ายไปสู่ผู้บริโภคได้ The objective of this research was to determine the contamination of Salmonella spp. in pig carcasses from pig abattoirs and to decrease Salmonella contamination in the slaughtering processes by hygienic improvement of the slaughtering processes from small scale pig abattoir in Pluak Daeng district of Rayong province. The experiment was divided into two parts ; Part 1: a study on the prevalence of Salmonella contamination in pig carcasses and slaughtering processes collected from licensed pig abattoirs and Part 2: a study to apply the management guidelines for decreasing of contamination of Salmonella spp. after hygienic improvement of pig slaughtering processes. In the first experiment, a study to Salmonellacontamination in pig carcasses collected from pig abattoirs in high density of pig farming area. A total of 90 pig carcass swabs sampled (3 pig carcasses/abattoir) after the process of slaughtering were collected from 30 licensed pig abattoirs. The results revealed that the contamination of Salmonellaspp. in pig carcass samples were 56.67 %. For the identification of the serovars, the S. Derby, the S. Rissen and the S. Typhimurium were the most detected in pig carcasses. After that, study to possible risk factors for Salmonella contamination before improvement of small scale pig abattoir in Pluak Daeng district, Rayong province were caused by spread of Salmonella on the floor and wall in lairage were 83.33% and 33.33%, respectively, including slaughtering knives (before and after use), gloves and hands of abattoir staff were 33.33, 50, 50 and 16.67%, respectively. The most serovars found in slaughtering processes were S. Rissen, S. Weltevreden and S. Typhimurium (51.61, 25.81 and 22.58% respectively). And subsequently the risk factor were adopted for pig abattoir improvement to lower contamination of Salmonella spp.. The second experiment, after hygienic improvement in small scale pig abattoir in Pluak Daeng district of Rayong province, the contamination of Salmonella spp. in pig carcasses was significantly reduced (P<0.001). After hygienic improvement, the contamination of inner and outer surfaceof pigcarcasses were 13.33 and 6.67%, respectively, compared with before hygienic improvement were 53.33 and 40%, respectively. In addition, all pig slaughtering processes had 8.97% of Salmonella contamination after hygienic improvement while 37.18% of contaminated all pig slaughtering processes found before hygienic improvement. So the hygienic improvement, such as cleaning lairage and equipment (knives, gloves), abattoir staff’s hand washing and final washing of pig carcasses with sterile water could decrease risk of Salmonella contamination in pig carcasses and pork meat to consumer.

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: สุเจตน์ ชื่นชม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Created: 2560

Modified: 2566-05-09

Issued: 2566-05-09

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://kasetsart.idm.oclc.org/login?url=https://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2560/ruchuda-kan-all.pdf

CallNumber: TS1974.P6.ฤ912

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: ความปลอดภัยของอาหารในผลิตผลจากสัตว์

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	ruchuda-kan-all.pdf	15.98 MB

ใช้เวลา

0.020822 วินาที