ภูมิศาสตร์วัฒนธรรม : เส้นทางอารยธรรมและการเชื่อมโยงพระพุทธศาสนา ในภูมิภาคลุ่มน้าโขง

Name: ณรัฐ สวาสดิ์รัตน์

Organization : ผู้วิจัย

keyword: ภูมิศาสตร์วัฒนธรรม

; เส้นทางอารยธรรม

; การเชื่อมโยงพระพุทธศาสนา

; ลุ่มน้าโขง

Abstract: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 4 ประการคือ 1. เพื่อศึกษาอารยธรรมและความเชื่อมโยงพระพุทธศาสนาด้านภาษาและวรรณกรรมของคนไทยในภูมิภาคลุ่มน้ำโขง 2. เพื่อศึกษาอารยธรรมและความเชื่อมโยงพระพุทธศาสนาด้านความเชื่อและพิธีกรรมของคนไทยในภูมิภาคลุ่มน้ำโขง 3. เพื่อศึกษาอารยธรรมและความเชื่อมโยงพระพุทธศาสนาด้านขนบธรรมเนียม ประเพณี และวัฒนธรรมของคนไทยในภูมิภาคลุ่มน้ำโขง 4. เพื่อศึกษาและวิเคราะห์เส้นทางอารยธรรมและความเชื่อมโยงทางพระพุทธศาสนาในวิถีชีวิตของคนไทยแถบลุ่มแม่น้ำโขง การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสานใช้ทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ ในเชิงคุณภาพ ศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวข้องและการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ที่เป็นพระภิกษุสงฆ์ ผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้นำชุมชน และพระภิกษุจำนวน 21 รูป/คนโดยใช้การวิเคราะห์แบบอุปนัย ในเชิงปริมาณเก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถามจากกลุ่มตัวอย่าง 400 คน จากประชากร 8 อำเภอ ที่อยู่ริมฝั่งแม่น้ำโขง โดยวิเคราะห์ด้วยพรรณนาและสถิติอนุมาน ผลการวิจัยพบว่า 1. ด้านภาษาและวรรณกรรม พบว่าการศึกษาภาษาธรรมในท้องถิ่นต่างๆตลอดลุ่มแม่น้ำโขงตอนกลางมีอยู่น้อยมากและมีแนวโน้มจะหมดไป แต่พระสงฆ์ก็ยังการศึกษาภาษาบาลีเพื่อที่จะศึกษาพระธรรมคำสอน ในด้านวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนาและวรรณกรรมพื้นบ้าน พระภิกษุสงฆ์ยังนำมาเทศนาสั่งสอนอยู่บ้าง แต่วรรณกรรมเหล่านี้มักนำมาสู่สังคมโดยการแสดงมหรสพพื้นบ้าน 2. ด้านความเชื่อและพิธีกรรม พบว่าคนในลุ่มน้ำโขงมีความเชื่อมั่นศรัทธาในพระพุทธศาสนาสูงมาก โดยจะแสดงออกโดยการประกอบพิธีทางพระพุทธศาสนาแม้ว่าจะมีความเชื่อที่เกี่ยวกับเทวดาอารักษ์ ผีบรรพบุรุษ ผีปู่ตา ปะปนอยู่ด้วยก็ตาม ความเชื่อนี้ก็มักจะมีพระพุทธศาสนาเข้าไปสอดแทรก อยู่ด้วยเสมอ ในด้านพิธีกรรมนั้นคนในลุ่มแม่น้ำโขงมีความคิดเห็นแตกต่างกันไปบ้างตามท้องถิ่น 3. ด้านขนบธรรมเนียมประเพณีและวัฒนธรรม พบว่าด้วยความศรัทธาในพระพุทธศาสนาเป็นหลักทำให้เกิดพิธีกรรมที่ทำต่อๆ กันมาจนกลายเป็นขนบธรรมเนียมประเพณีที่ยิ่งใหญ่ เพราะถือว่าจะได้กุศลมาก นอกจากขนบธรรมเนียมประเพณีทางพระพุทธศาสนาแล้ว ประชาชนในแถบลุ่มแม่น้ำโขงตอนกลางยังมีความเชื่อทางไสยศาสตร์ที่มีอยู่ในพื้นที่มาแต่โบราณ ในปัจจุบันเยาวชนรับเอาวัฒนธรรมการตะวันตกมาใช้และไม่ให้ความสำคัญกับวัฒนธรรมดั่งเดิมมากนัก 4. เส้นทางอารยธรรมและความเชื่อมโยงทางพระพุทธศาสนาในวิถีชีวิตของคนไทยแถบลุ่มแม่น้ำโขง พบว่า พระพุทธศาสนาทั้งหินยานและมหายานเข้ามาสู่ลุ่มแม่น้ำโขงตอนกลางหลายเส้นทางด้วยการอุปถัมภ์จากกษัตริย์ของอาณาจักรต่างๆ พร้อมทั้งการนำเอาวัฒนธรรมด้านต่างๆ เข้ามาด้วยแต่เดิมคนในภูมิภาคนี้นับถือภูตผีอยู่ก่อนแล้ว ประชาชนจึงนำเอาพระพุทธศาสนาไปผสมผสานกับประเพณี พีธีกรรม ที่เคยนับถืออยู่ ทำให้พระพุทธศาสนาในภูมิภาคนี้มีลักษณะ ผูกพันอยู่กับความเชื่อดั้งเดิมอยู่มาก

Abstract: The research objective of this 4 reasons. 1. To study the Buddhist civilization and link the language and literature of Thailand in the Mekong region. 2. To study the Buddhist civilization and its associated beliefs and rituals of Thailand in the Mekong region. 3. To study the civilization and link the Buddhist traditions and culture of Thailand in the Mekong region. 4. To study and analyze the path of civilization and link the Buddhist way of life in Thailand Mekong. This research study is a hybrid, using both qualitative and quantitative. In a qualitative study of relevant documents and interviewed key informants. The monk, Professional And community leaders and a total of 21 monks/priests and interviewed Laotian 2 monks. Analysis using inductive in quantitative data collection questionnaire from a sample of 400 people from 8 districts of the Mekong River.Analysis was by descriptive and inferential statistics. The research found that 1. Language and literature the study found that religious language in various localities, throughout central basin is minimal and tends to disappear. But the priest was also studied in order to study Pali and Buddhist teachings. In the literature, Buddhism and folk literature. Monk also be taught in a way. However, these literary societies often led by traditional forms of entertainment. 2. Beliefs and rituals found that people in the Mekong delta have faith in Buddhism is very high. It is expressed by the religious ceremony, although it is believed that the guardian angels of ancestor spirits ancestors mingled with them. This belief is often inserted into Buddhism is always. In the ritual, the people in the Mekong opinions vary somewhat according to local authorities. 3. Traditions and culture found that faith in Buddhism is the main cause of ritual, made subsequent to become a great tradition.It is considered to be charitable the traditions of Buddhism, then. People in the central basin provides a superstition that exists in the area since ancient times. Adopting today's youth culture of the West and not paying attention to culture as much. 4. Civilization and the path to the Buddhist way of life in Thailand Mekong. Both Theravada and Mahayana Buddhism that came to many central Mekong route. From the patronage of the king of the kingdom. The introduction of cultural aspects into it. Traditionally, people in the region, respect phantoms already. The public embraced Buddhism to blend with the traditional rituals are always respected. Make Buddhism in this region are very attached to traditional beliefs are.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: ได้รับทุนอุดหนุนการวิจัยจากมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย MCU RS 610761019

Role: ผู้ให้ทุน

Created: 2560

Modified: 2566-05-10

Issued: 2566-05-09

งานวิจัย/Research report

application/pdf

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	2561-019พลตรี ดร. ณรัฐ สวาสดิ์รัตน์.pdf	4.52 MB	13	2026-05-26 18:16:01

ใช้เวลา

0.038168 วินาที