รูปแบบการบริหารจัดการศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน โดยพุทธสันติวิธี: กรณีศึกษาศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาท ภาคประชาชน ตำบลสวาย อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ

Name: อุบลวรรณ ขันธหิรัญ

Organization : ผู้วิจัย

keyword: รูปแบบการบริหาร

; ศูนย์ไกล่เกลี่ย

; ภาคประชาชน

; พุทธสันติวิธี

Abstract: การวิจัย “รูปแบบการบริหารจัดการศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชนโดยพุทธสันติวิธี: กรณีศึกษาศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาท ภาคประชาชน ตำบลสวาย อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ” เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยผู้วิจัยได้ตั้งวัตถุประสงค์ไว้ 3 ประการ 1) เพื่อศึกษาบริบท สภาพปัญหา และความต้องการพัฒนาการบริหารจัดการศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน ตำบลสวาย อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ และแนวคิดทฤษฎีการบริหารจัดการศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน 2) เพื่อศึกษาหลักพุทธสันติวิธีที่ส่งเสริมการพัฒนาการบริหารจัดการศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน ตำบลสวาย อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ และ 3) เพื่อพัฒนาและนำเสนอรูปแบบการบริหารจัดการของศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชนโดยพุทธสันติวิธี ตำบลสวาย อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ ผลการวิจัย พบว่า 1) การจัดตั้งศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน ตาม พรบ. การไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ. 2562 ต้องคำนึงถึงการมีส่วนร่วมของชุมชนเป็นสำคัญ นอกจากนี้ คณะทำงาน และผู้ไกล่เกลี่ย ยังขาดความรู้ทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องและทักษะในการไกล่เกลี่ยตาม พรบ. การไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ. 2562 ทำให้ขาดความเชื่อมั่นในการปฏิบัติงาน 2) ผู้วิจัยได้นำแนวคิดทฤษฎีหลักการบริหารจัดการ 4M’s และ7s McKinsey กระบวนการตรวจสอบการบริหารจัดการภายในองค์กร และเกณฑ์มาตรฐานศูนย์ไกล่เกลี่ยข้อพิพาทภาคประชาชน 4 ด้าน มาทำการวิเคราะห์และสังเคราะห์ เพื่อจัดทำรูปแบบ (SAWAI Model) ตามแนวทางของหลักอริยสัจ 4 ประกอบด้วย 4 ขั้นตอน คือ 1) ขั้นทุกข์ ด้วยการเริ่มต้นจากค้นหาสภาพปัญหาของศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ 2) ขั้นสมุทัย การค้นหาสาเหตุว่าปัญหาของศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ เกิดจากอะไร 3) ขั้นนิโรธ การกำหนดเป้าหมายและวัตถุประสงค์การดำเนินงานของศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ และ 4) ขั้นมรรค หากลยุทธ์ในการบริหารงาน และวิธีปฏิบัติที่จะขจัดสาเหตุของปัญหาของศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ ให้บรรลุเป้าหมายและวัตถุประสงค์ 3) การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ ตำบลสวาย (SAWAI Model) มีองค์ประกอบ ดังนี้ 1) S : Skills คณะทำงานได้รับการพัฒนาความรู้และทักษะการบริหารจัดการ และการไกล่เกลี่ย 2) A : Aspiration คณะทำงานมุ่งมั่งให้เกิดผลตามแรงบันดาลใจในการขับเคลื่อนศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ 3) W : Wisdom คณะทำงานได้รับการพัฒนาปัญญาภายในและภายนอกให้สามารถเอางานข้างในมาดูแลรักษา และพัฒนางานข้างนอกให้เกิดผลสัมฤทธิ์ 4) A : Acknowledgement ชุมชนเชื่อมั่นว่าศูนย์ไกล่เกลี่ยฯ สามารถเป็นที่คลายทุกข์ และเป็นที่พึ่งของประชาชนได้อย่างแท้จริง เกิดความไว้วางใจและมาใช้บริการศูนย์ 5) I : Integration การบูรณาการการทำงานร่วมกันของคณะทำงานที่มาจาก “บวร” บ้าน วัด โรงเรียน/หน่วยราชการ และ การบูรณาการการทำงานร่วมกันกับหน่วยงานภายนอก ระหว่างภาครัฐ ภาคประชาชน และภาคประชาสังคม เพื่อเป็นการสร้างเครือข่ายพันธมิตร

Abstract: The study entitled “A Model for the Management of Public-Sector Dispute Mediation Center by Buddhist Peaceful Means: A Case Study of Public-Sector Dispute Mediation Center, Sawai Subdistrict, Prangku District, Sisaket Province” employed a qualitative research method with the following objectives: 1) to investigate the context, problems, and needs in the management development of public-sector dispute mediation center, Sawai Subdistrict, Prangku District, Sisaket Province; 2) to explore the Buddhist peaceful means promoting the management development of public-sector dispute mediation center, Sawai Subdistrict, Prangku District, Sisaket Province; and 3) to develop and present a model for the management of public-sector dispute mediation center by Buddhist peaceful means at Sawai Subdistrict, Prangku District, Sisaket Province From the study, the following results are found: 1) The establishment of a public-sector dispute mediation center according to the Dispute Mediation Act B.E. 2562 (2019) must prioritize community participation. Moreover, the working group and mediators still lack legal knowledge and skills in mediation according to the Dispute Mediation Act B.E. 2562 (2019); as a result, they lack confidence in their ability to do their jobs. 2) The researcher has applied the management concept and theory of ‘4M’s’ and ‘McKinsey 7-S Framework’ to examine the management within the organization. The standard criteria of a public-sector dispute mediation center in all 4 areas was also analyzed and synthesized in order to acquire the ‘SAWAI Model’ based on Ariyasacca (the Four Noble Truths), which comprises as follows: (1) Dukkha (suffering) by identifying the conditions of problems at the center; (2) Samudaya (the cause of suffering) by identifying the cause of the problems at the mediation center; (3) Nirodha (the cessation of suffering) by identifying the goals and objectives of the work at the Mediation Center; and (4) Magga (the path leading to the cessation of suffering) by identifying strategies for work operation and methods for eliminating the cause of problems so that a mediation center can achieve its goals and objectives. 3) The development of a model for the management of a public-sector dispute mediation center or ‘SAWAI Model’ consists of the following components: (1) ‘S’ stands for Skills, in which the working group get to develop their knowledge and skills in management and mediation; (2) ‘A’ stands for Aspiration, in which the working group are determined to mobilize a public sector dispute mediation center; (3) ‘W’ stands for Wisdom, where the working group can grow their inner wisdom in an attempt to uphold and develop their outer wisdom in order to complete the work; (4) ‘A’ stands for Acknowledgement, in which the community acknowledges that a public-sector dispute mediation center can alleviate their suffering and on which they can rely on; and (5) ‘I’ stands for Integration, where the work operation of the working group is integrated with the external agencies, whether government sector, public sector, or civil society, in order to form a network among partners.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: พระครูปลัดปัญญาวรวัฒน์, ศ. ดร.

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: พระครูปลัดอดิศักดิ์ วชิรปญฺโญ, ดร.

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2565

Modified: 2023-06-11

Issued: 2566-05-08

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Level: ปริญญาเอก

Descipline: สาขาวิชาสันติศึกษา

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	PPZWaJLJeUfFrbkDy3u6AN9sipRy0J9kfdi2yyMG.pdf	29.33 MB	70	2025-11-02 12:21:32

ใช้เวลา

0.032446 วินาที