การคัดเลือกและผลิตหน้าวัวพันธุ์ลูกผสม

Selection and production of anthurium hybrids

Name: อัมพิกา แก้วอินทร์

keyword: หน้าวัว

ThaSH: มหาวิทยาลัยแม่โจ้ -- วิทยานิพนธ์

; หน้าวัวพันธุ์ลูกผสม

ThaSH: หน้าวัว -- การปรับปรุงพันธุ์

ThaSH: หน้าวัว -- การผลิต

ThaSH: หน้าวัว -- การขยายพันธุ์

Abstract: ปัญหาสำคัญประการหนึ่งของการผลิตหน้าวัวพันธุ์ใหม่เพื่อตอบสนองความต้องการของตลาด คือ ปริมาณต้นที่จำกัดเนื่องจากหน้าวัวมีการเจริญเติบโตช้า ดังนั้นวิธีการคัดเลือกและผลิตหน้าวัวพันธุ์ลูกผสมโดยใช้ระยะเวลาที่น้อยลงจึงเป็นจุดมุ่งหมายสำคัญในงานทดลองนี้ โดยการผสมพันธุ์หน้าวัว 5 พันธุ์ คือ ดวงสมร ผกามาศ เปลวเทียนชมพูภูเก็ต เปลวเทียนขาวลําปาง และขาวนายหวาน แบบพบกันหมดได้คู่ผสมจำนวน 20 คู่ผสม ณ สถานีทดลองพืชสวนฝาง นำเมล็ดสุกไปเพาะในวัสดุเพาะและย้ายปลูก เพื่อศึกษาลักษณะทางสัณฐานวิทยาของลูกผสม ณ สาขาพืชสวนประดับ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ เมล็ดบางส่วนถูกตัดเมื่ออายุ 130, 160 และ 200 วัน นำมาเพาะในสภาพปลอดเชื้อ เพื่อช่วยย่นระยะเวลาในการผลิต ลูกผสม และศึกษาอัตราขยายเพื่อเพิ่มปริมาณต้น ณ ห้องปฏิบัติการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ อาคารเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ นอกจากนี้ยังได้ทำการศึกษาหาวิธีการตรวจลายพิมพ์ DNA เพื่อช่วยจำแนกความแตกต่างของพ่อแม่พันธุ์และลูกผสม ณ ห้องปฏิบัติการ DNA อาคารเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ ภาควิชาพืชสวน มหาวิทยาลัยแม่โจ้ โดยทำการศึกษาระหว่าง ธันวาคม 2541 ถึง มีนาคม 2545 จากผลการทดลองพบว่า ทั้ง 20 คู่ผสมสามารถผสมติดและมีเมล็ดสุกเพียง 18 คู่ ลูกผสมแต่ละคู่มีความแปรปรวนต่างๆ กัน ทั้งในลักษณะใบ ดอก และสีดอก รูปแบบของใบ จำแนกได้ 4 กลุ่ม ส่วนลักษณะดอกพบว่า มีเพียง 13 คู่ผสมที่ปรากฏดอก ซึ่งลูกผสมเปลวเทียนชมพูภูเก็ตxผกามาศ มีการกระจายตัวสูง ในที่ขณะลูกผสมขาวนายหวานxผกามาศ มีลักษณะของลูกผสมที่แตกต่างกันเพียง 2 ลักษณะ สำหรับเมล็ดอ่อนทั้ง 3 ขนาดอายุนั้นพบว่า เมื่อนำมาเพาะในสภาพปลอดเชื้อสามารถงอกภายใน 10 วัน โดยเมล็ดจะงอกส่วนรากก่อน จากนั้นงอกส่วนของใบ ต่อมาเกิดการบวมตรงส่วนของไฮโปคอททิลแล้วพัฒนาเป็นแคลลัสและต้นอ่อน จำนวนมากซึ่งสามารถตัดแยกต้นอ่อนได้หลังจากเพาะเลี้ยงได้ 3 เดือน เมื่อนำลูกผสมจำนวน 15 คู่ มาศึกษาอัตราการขยาย พบว่าลูกผสมขาวนายหวานxเปลวเทียนขาวลําปาง และลูกผสม เปลวเทียนขาวลําปางxผกามาศ มีอัตราการขยายเฉลี่ยสูงที่สุดเท่ากับ 2.85 และ 2.75 เท่าในเวลา 2 เดือน ลักษณะของต้นอ่อนและรูปแบบของใบสามารถจำแนกได้ตั้งแต่ในขวดเพาะเลี้ยง และได้มีการศึกษาลูกผสมที่ปรากฏดอกเพื่อหาความแตกต่างกับพ่อแม่ ตามลักษณะของลายพิมพ์ DNA โดยวิธี RAPD ร่วมกับปฏิกิริยา PCR โดยใช้ primer OPA จำนวน 20 primers ซึ่งผลปรากฏว่า มีเพียง 15 primers ซึ่งประกอบด้วย OPA01, OPA02, OPA05, OPA07, OPA08, OPA10, OPA11, OPA12, OPA14, OPA15, OPA16, OPA17, OPA18, OPA19 และ OPA20 ที่ให้ลายพิมพ์ที่แตกต่างกันในต้นพ่อแม่พันธุ์ ผลการศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าสามารถย่นระยะเวลาในช่วงการสุกแก่ของเมล็ดจาก 200 วันเหลือ 130 วัน ช่วงการเพาะเมล็ดจาก 44 วัน เหลือ 10 วัน ช่วงการปลูกเลี้ยง คัดเลือก และขยายปริมาณต้นจาก 1,830 วันเหลือ 740 วัน โดยรวมคือลดระยะเวลาจาก 5 ปี 6 เดือน เหลือ 2 ปี 4 เดือน

มหาวิทยาลัยแม่โจ้. สำนักหอสมุด

Address: เชียงใหม่

Email: mjudc@mju.ac.th

Name: ลักขณา เพ็ชรประดับ

Role: ประธานกรรมการที่ปรึกษา

Name: เรวดี วุฒิจำนงค์

Role: กรรมการที่ปรึกษา

Name: ทุเรียน ทาเจริญ

Role: กรรมการที่ปรึกษา

Name: ยงยุทธ ศรีเกี่ยวฝั้น

Role: หัวหน้าภาควิชา

Created: 2545

Modified: 2564-10-27

Issued: 2564-10-27

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

CallNumber: 635.93464 อ559ก

tha

Spatial: ไทย

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: พืชสวน

Grantor: มหาวิทยาลัยแม่โจ้

©copyrights มหาวิทยาลัยแม่โจ้

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	abstract.pdf	1.04 MB
2	fulltext.pdf	24.41 MB	8	2024-02-09 10:19:23

ใช้เวลา

0.030403 วินาที