เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นกับการคุ้มครองชื่อเสียงของบุคคลอื่นตามแนวคำวินิจฉัยของศาลสิทธิมนุษยชนแห่งยุโรป

Freedom of expression and protection of reputation of others under European Court of Human Rights judgments

Name: ชนน ศิลปรัสมี

keyword: เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น

; ชื่อเสียงของบุคคล

; ศาลสิทธิมนุษยชนแห่งยุโรป

Abstract: เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานที่คุ้มครองการแสดงข้อเท็จจริงหรือความคิดเห็นของบุคคลจากการแทรกแซงของรัฐ เหตุผลที่ต้องมีการคุ้มครองเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นก็เพื่อให้เกิดการค้นพบความจริง และทำให้มนุษย์สามารถพัฒนาศักยภาพของตนเองได้ อีกทั้งเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นยังเปิดโอกาสให้ประชาชนสามารถตรวจสอบรัฐบาลและถกเถียงในเรื่องทางการเมืองและประเด็นสาธารณะอื่นๆ ได้ เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นจึงเป็นกลไกสำคัญที่ทำให้ระบอบประชาธิปไตยสามารถตั้งมั่นอยู่ได้ อย่างไรก็ตาม ในการแสดงความคิดเห็นย่อมหลีกเลี่ยงไม่ได้ที่จะต้องมีการวิพากษ์วิจารณ์การกระทำของบุคคลอื่นซึ่งอาจทำให้บุคคลดังกล่าวได้รับความเสียหายต่อชื่อเสียงได้ไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง ดังนั้น การใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นจึงมีความจำเป็นที่จะต้องมีการชั่งน้ำหนักระหว่างเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและชื่อเสียงของบุคคล ศาลสิทธิมนุษยชนแห่งยุโรปเป็นศาลระหว่างประเทศที่ได้รับการก่อตั้งขึ้นเพื่อให้ปฏิบัติหน้าที่วินิจฉัยในกรณีที่มีการร้องเรียนว่ามีการละเมิดสิทธิมนุษยชนของรัฐภาคีเกิดขึ้น ศาล สิทธิมนุษยชนแห่งยุโรปได้มีคำวินิจฉัยที่วางแนวทางการชั่งน้ำหนักระหว่างเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและการคุ้มครองชื่อเสียงของบุคคลโดยคำนึงถึงดุลยภาพของคุณค่าทั้งสองประการดังกล่าวไว้เป็นอย่างดี ซึ่งปัจจัยที่ศาลสิทธิมนุษยชนแห่งยุโรปใช้ในการชั่งน้ำหนักระหว่างเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นกับชื่อเสียงของบุคคล คือการพิจารณาตัวบุคคลผู้ใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและบุคคลผู้ถูกวิพากษ์วิจารณ์ ตลอดจนลักษณะของการแสดงความคิดเห็นว่ามีความเกี่ยวข้องกับประโยชน์สาธารณะหรือไม่ หากบุคคลผู้ที่เกี่ยวข้องกับการแสดงความคิดหรือลักษณะของการแสดงความคิดเห็นดังกล่าวมีความเกี่ยวพันกับประโยชน์สาธารณะ การใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นดังกล่าวก็จะได้รับการคุ้มครอง ปัจจัยอีกประการหนึ่งที่ศาลสิทธิมนุษยชนแห่งยุโรปใช้ในการ ชั่งน้ำหนัก คือการพิจารณาว่าข้อความที่ได้แสดงออกไปนั้นเป็นข้อเท็จจริงหรือความคิดเห็น หากข้อความที่แสดงออกไปเป็นข้อเท็จจริงที่เป็นความจริง หรือแม้ข้อเท็จจริงที่แสดงออกไปจะไม่เป็นความจริงแต่ถ้าได้มีการแสดงข้อเท็จจริงดังกล่าวโดยสุจริตและได้มีการพยายามค้นหาความจริงจนถึงระดับหนึ่ง การใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นก็จะได้รับคุ้มครอง หรือหากข้อความที่แสดงออกไปเป็นความคิดเห็นที่มีข้อเท็จจริงรองรับเพียงพอ การแสดงความคิดเห็นก็จะได้รับความคุ้มครองเช่นกัน นอกจากนี้ ศาลยังคำนึงถึงความรุนแรงของมาตรการที่ใช้ในการจำกัดเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นด้วย โดยหากมาตรการที่รัฐนำมาใช้ในการจำกัดเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นมีความรุนแรงเกินไปจนอาจส่งผลให้บุคคลเกิดความหวาดกลัวไม่กล้าใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น มาตรการดังกล่าวก็จะขัดกับเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและรัฐไม่อาจนำมาตรการดังกล่าวมาใช้ในการจำกัดเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นได้ ในระบบกฎหมายไทยนั้น แม้จะมีบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญที่คุ้มครองเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและกำหนดข้อจำกัดของเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นเพื่อคุ้มครองชื่อเสียงของบุคคล แต่การคุ้มครองชื่อเสียงของบุคคลในระบบกฎหมายไทยก็ยังมิได้คำนึงถึงเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นเท่าที่ควร กล่าวคือ ได้มีการบัญญัติคุ้มครองชื่อเสียงของเจ้าหน้าที่ของรัฐผู้ปฏิบัติหน้าที่ที่เกี่ยวข้องกับประโยชน์สาธารณะจนเป็นเหตุให้ประชาชนวิพากษ์วิจารณ์การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ของรัฐได้อย่างจำกัด และในความผิดฐานหมิ่นประมาทบางลักษณะ มิได้มีบทบัญญัติที่กำหนดให้บุคคลผู้แสดงข้อความสามารถยกเหตุเรื่องความสุจริตหรือการพิสูจน์ความจริงเพื่อนำมายกเว้นความผิดหรือยกเว้นโทษฐานหมิ่นประมาทได้ อีกทั้งศาลก็มิได้นำบทยกเว้นความผิดหรือ บทยกเว้นโทษดังกล่าวมาปรับใช้แก่คดีแต่อย่างใด ทั้งยังมีกฎหมายที่กำหนดโทษทางอาญา เพื่อคุ้มครองชื่อเสียงของบุคคลบางกลุ่มไว้สูงเกินสมควรจนอาจส่งผลให้บุคคลทั่วไปเกิด ความหวาดกลัวไม่กล้าใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นได้"

มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. หอสมุดแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: preserv@tu.ac.th

Name: ปิยบุตร แสงกนกกุล

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2560

Modified: 2564-04-01

Issued: 2564-04-01

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

DOI: 10.14457/TU.the.2017.1185

tha

DegreeName: นิติศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: กฎหมายมหาชน

Grantor: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	1838chanon.pdf	7.51 MB	27	2025-04-28 23:28:25

ใช้เวลา

0.028536 วินาที