การเสริมสร้างสุขภาวะตามหลักภาวนา 4 ของผู้สูงอายุในตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย

The Health Enhancement Based on BHAVANA IV of the Elderly in Yang Hom Subdistrict, Khun Tan District, Chiang Rai Province

Name: พระภูชิสสะ ปญฺญาปโชโต (มียศ)

keyword: การเสริมสร้างสุขภาวะตามหลักภาวนา 4 ของผู้สูงอายุ

; สุขภาวะ

; การเสริมสร้าง

; ภาวนา 4

; ผู้สูงอายุ

Abstract: การศึกษาวิจัยฉบับนี้ มีวัตถุประสงค์ ๑) เพื่อศึกษาสภาพปัญหาและการจัดการสุขภาวะของผู้สูงอายุในตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย ๒) เพื่อสร้างกระบวนการการเสริมสร้างสุขภาวะตามหลักภาวนา ๔ ของผู้สูงอายุ ในตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย และ ๓) เพื่อวิเคราะห์แนวกระบวนการการเสริมสร้างสุขภาวะตามหลักภาวนา ๔ ของผู้สูงอายุ ในตำบล ยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย การดำเนินการวิจัยในครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ได้ทำการเก็บข้อมูลจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ (Key Informants) ๒๓ รูป/คนจากบุคคลผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับผู้สูงอายุ โดยการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก (In-depth Interview) และใช้การวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้วิธีการพรรณนาความ ผลการวิจัยพบว่า ๑) สภาพปัญหาและการจัดการด้านสุขภาวะของผู้สูงอายุ ในตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย มีการจัดการสุขภาวะมี ๔ แนวทาง ได้แก่ ๑) การจัดการสุขภาวะทางกาย มีการให้ความรู้เกี่ยวกับการดูแลสุขภาพทางกาย และออกกำลังกายแก่ผู้สูงอายุ ๒) การจัดการสุขภาวะทางจิต โดยการเสริมสร้างความเข้มแข็งทางจิตใจ และสร้างกำลังใจให้แก่ผู้สูงอายุ ๓) การจัดการสุขภาวะทางสังคม โดยการสร้างปฏิสัมพันธ์อันดีกับบุคคลอื่นในสังคม และ ๔) การจัดการสุขภาวะทางจิตวิญญาณ โดยการ จัดกิจกรรมเพื่อเสริมสร้างความรัก และให้ความสำคัญกับผู้สูงอายุ การจัดการทั้ง ๔ ด้านนี้ กระทำโดย รัฐ ชุมชน และครอบครัวของผู้สูงอายุและผู้สูงอายุ ๒) การสร้างกระบวนการเสริมสร้างสุขภาวะตามหลักภาวนา ๔ ของผู้สูงอายุ ในตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย ได้แก่ ๑) กายภาวนา ฝึกพัฒนาให้ผู้สูงอายุคำนึงและทำให้ตนเองมีร่างกายที่แข็งแรง มีสุขภาพที่ดี ๒) สีลภาวนา ฝึกให้ผู้สูงอายุสร้างความสัมพันธ์ระหว่างผู้สูงอายุกับสังคม ๓) จิตภาวนา พัฒนาจิตใจผู้สูงอายุ ๒ ระดับ คือ เสริมสร้างกำลังใจการสร้างทัศนคติด้านบวกให้แก่ผู้สูงอายุ และสร้างคุณธรรมให้กับจิตใจ และ ๔) ฝึกพัฒนาให้ผู้สูงอายุสามารถเกิดการเรียนรู้ทั้งทางโลก และทางธรรมควบคู่กันไป สรุป กระบวนการเสริมสร้างสุขภาวะตามหลักภาวนา ๔ ออกมาเป็นรูปแบบของกระบวนเสริมสร้างสุขภาวะ ๔ รูปแบบ ได้แก่ ๑) การส่งเสริม คือการใช้หลักกายภาวนามาเสริมสร้างสุขภาวะทางกาย มีเป้าหมายคือ ผู้สูงอายุจะต้องมีร่างกายที่ดี ๒) การเสริมสร้าง โดยใช้หลักศีลภาวนามาเสริมสร้างสุขภาวะทางสังคม มีเป้าหมายคือผู้สูงอายุจะต้องมีความสัมพันธ์ที่ดี คือ การมีพฤติกรรมในการอยู่ร่วมกันกับผู้อื่นในสังคมที่ดี ๓) การป้องกัน โดยใช้หลักจิตภาวนามาเสริมสร้างสุขภาวะทางจิต เพื่อให้เกิดแนวทางป้องกัน มีเป้าหมายคือ ผู้สูงอายุจะต้องมีความคิดที่ดี โดยผ่านการฝึกจิตตามแนวทางพระพุทธศาสนา ให้จิตมีคุณธรรมพื้นฐาน ในการอาศัยอยู่ร่วมกันในสังคม และ ๔) การเตรียมความพร้อม โดยใชหลักปัญญาภาวนามาเสริมเสร้างสุขภาวะทางจิตวิญญาณ มีเป้าหมายให้ผู้สูงอายุเข้าใจชีวิต ผ่านกระบวนการคิดพิจารณาอย่างถูกต้อง

Abstract: The main objectives of this study are: i) to study the problems and the health management of the elderly in Yang Hom Subdistrict, Khun Tan District, Chiang Rai Province, ii) to create a process of enhancing the health based on Bhavana IV of the elderly in Yang Hom Subdistrict, Khun District Tan, Chiang Rai Province, and iii) to analyze the process of enhancing the health based on Bhavana IV of the elderly in Yang Hom Subdistrict, Khun Tan District, Chiang Rai Province. The qualitative research was carried out in this study by collecting data from 23 key informants who are related to the elderly through in-depth interview. The gathered data were analyzed by interpretive method. The results of the research were concluded as follows: for the state of health problems of the elderly in Yang Hom Subdistrict, Khun Tan District, Chiang Rai Province, there are 4 ways to manage health, namely, i) with regard to physical health management, there is provision of knowledge about physical health care and exercise for the elderly, ii) mental health management, there are activities to promote strength and encourage morale for the elderly, iii) relating to social health management, there is creation of good interactions with other people in society, and iv) for spiritual health management, activities to strengthen love and pay attention to the elderly were organized. These 4 aspects of health management were organized and administered by government agencies, community and family members of the elderly and the elderly. 2) With regard to the creation of process for enhancement of health and well-being based on the fourfold Training (Bhavana) of the elderly in Yang Hom Subdistrict, Khun Tan District, Chiang Rai Province, it was observed that i) physical development (Kaya Bhavana), there are activities to develop the elderly to take into account and make themselves good health, ii) moral development (Sila Bhavana), to develop and encourage the elderly to build relationships between the elderly and society, iii) emotional development (Citta Bhavana), to develop the spirit of the elderly in two levels: to strengthen and encourage positive attitude for the elderly and inculcate morality in their minds, and iv) intellectual development (Panna Bhavana), to develop the elderly to be able to learn what they come along worldly and spiritually at the same way. Summarizing The process of enhancing health and well-being was summarized into 4 types: i) Promotion is to use the physical development to strengthen physical health, the goal is that the elderly must have a good body. ii) Strengthening by using the moral development to strengthen social well-being, the goal is for the elderly to have a good relationship, which is to live together with others in a good society. iii) Prevention using the emotional development to enhance mental health to provide a preventive approach, the goal is that the elderly must have a good thinking through mental training according to the Buddhist guidelines like the basic morality in living together in society. iv) Preparation by using the intellectual development to reinforce spiritual well-being, the goal is for the elderly to understand life through the process of correct thinking.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: วสันต์ ลิ่มรัตนภัทรกุล

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: พระสุธีรัตนบัณฑิต

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2561

Modified: 2562-09-27

Issued: 2562-09-27

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สาขาวิชาการพัฒนาสังคม

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	MCU62020119.pdf	16.12 MB	40	2024-11-12 05:30:08

ใช้เวลา

-0.970432 วินาที