ความเชื่อและพิธีกรรมแก้บะแก้บนหลวงพ่อพระใส วัดโพธิ์ชัย อำเภอเมือง จังหวัดหนองคาย

The Belief and Rituals for the Votive Offering of Laungpho Phrasai in Wat Phochai, Maung District, Nongkhai Province

Name: พระมหาสมนึก โสภณปญฺโญ (เจริญชัย)

keyword: ความเชื่อและพิธีกรรม

Abstract: วิทยานิพนธ์เล่มนี้ มีวัตถุประสงค์คือ ๑) เพื่อศึกษาความเชื่อในพระพุทธศาสนา ๒) เพื่อศึกษาพิธีกรรมการแก้บะแก้บนหลวงพ่อพระใส วัดโพธิ์ชัย อำเภอเมือง จังหวัดหนองคาย และ ๓) เพื่อศึกษาวิเคราะห์ความเชื่อและพิธีกรรมการแก้บะแก้บนหลวงพ่อพระใส วัดโพธิ์ชัย อำเภอเมือง จังหวัดหนองคาย ผลจากการวิจัยพบว่า ความเชื่อในพระพุทธศาสนา โดยได้มุ่งศึกษาเกี่ยวกับหลักความเชื่อศรัทธา อันประกอบด้วยเหตุและผล พิจารณาเห็นด้วยปัญญาตามหลักธรรมคำสอนในพระพุทธศาสนาประกอบด้วยหลักธรรม ๔ ประการ คือ กัมมสัทธา ความเชื่อเรื่องกฎแห่งกรรม วิปากสัทธา ความเชื่อเรื่องผลของกรรม กัมมัสสกตาสัทธา ความเชื่อที่ว่าสัตว์มีกรรมเป็นของตนเอง และตถาโพธิสัทธา ความเชื่อการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า เป็นความเชื่อที่ประกอบด้วยเหตุและผล พิจารณาเห็นด้วยปัญญาอย่างแท้จริง พิธีกรรมแก้บะแก้บน เป็นการกระทำที่เป็นพิธี ที่จะทำให้สำเร็จผลที่ต้องการ นำไปสู่ผลที่ต้องการ ที่มนุษย์ถือปฏิบัติตามความเชื่ออันเป็นความสัมพันธ์กับวิถีการดำรงชีวิตประจำวัน เพื่อขอพร หรือทำพิธีกรรมบะบนบานต่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ซึ่งถือเป็นการบูชาอีกแบบหนึ่ง เพื่อต้องการให้เกิดอิทธิปาฏิหาริย์ การดลบันดาลให้บังเกิดสิ่งที่ดีของการตั้งจิตอธิษฐานขอให้สัมฤทธิ์ผลตามปรารถนา เมื่อสำเร็จผลตามที่บะบนไว้แล้ว ก็ไปทำพิธีกรรมแก้บะบนตามที่ตนนั้นได้ขอเอาไว้ โดยมีประเภทและวิธีการของแต่ละบุคคลที่แตกต่างกันไปตามความเชื่อของแต่ละบุคคล ผลการวิจัยพบว่า ความเชื่อของประชาชนอันมีพระรัตนตรัยเป็นพื้นฐาน เป็นความเชื่อที่ประกอบด้วยศรัทธา พิจารณาด้วยเหตุและผล เห็นชอบด้วยปัญญาแล้วนั้น อันประกอบด้วย ความเชื่อเรื่องกฏแห่งกรรม เป็นการกระทำที่ประกอบด้วยเจตนา ความตั้งใจที่เราทำไว้เองทั้งในปัจจุบันและอดีตแล้วก็รับผลแห่งกรรมนั้น ความเชื่อเรื่องตายแล้วเกิดใหม่ ทุกสัพพชีวิตย่อมเวียนว่ายตายเกิดตามผลแห่งกรรมของตน ความเชื่อเรื่องกฎแห่งธรรมชาติ ทุกสิ่งไม่ว่าจะเป็นคนหรือสิ่งของ ย่อมเป็นไปตามรูปธรรม นามธรรม อันเป็นความเที่ยงแท้ของธรรมชาติ และความเชื่อเรื่องนรกสวรรค์ ทำดีได้ดีทำชั่วได้ชั่ว ทุกชีวิตย่อมได้รับผลตามที่ตนกระทำนั่นเอง พิธีกรรมการแก้บะแก้บนหลวงพ่อพระใส วัดโพธิ์ชัย ประชาชนได้พรที่บะบนบานไว้แล้ว ก็จะไปทำพิธีกรรมแก้บะแก้บนที่ตนเองได้อธิษฐานไว้กับหลวงพ่อพระใส วัดโพธิ์ชัย ตามสัจจะวาจาที่ตนได้กล่าวไว้แล้วนั้น โดยประชาชนก็จะมีพิธีกรรมที่แตกต่างกันหลายประเภทด้วยกัน คือ การแก้บะแก้บนด้วยการถวายเครื่องเลี้ยงสักการะ ด้วยการบวช ด้วยการจ้างมหรสพมาแสดง ตลอดจนพิธีกรรมแก้บะบนที่ตนจำไม่ได้ และเมื่อบางท่านก็มาแก้บะแก้บนในวันงานนมัสการสรงน้ำหลวงพ่อพระใส พระคู่บ้านคู่เมือง จังหวัดหนองคาย ระหว่างวันที่ ๑๓-๑๗ เมษายน ของทุกปี ความเชื่อและพิธีกรรมการแก้บะแก้บนของประชาชนที่มีต่อหลวงพ่อพระใส วัดโพธิ์ชัย ย่อมเกิดศิริมงคลต่อชีวิต ครอบครัว การงาน การดำรงชีวิตของแต่ละท่าน เพราะมีความเชื่อในองค์หลวงพ่อพระใสว่าขลังและศักดิ์สิทธิ์ ทำให้ตนเองแคล้วคลาดปลอดภัย ด้วยการบูชาหลวงพ่อพระใส ด้วยการปฏิบัติบูชาและถวายอามิสบูชา และยังส่งผลต่อสังคมในจังหวัดหนองคาย

Abstract: The purposes of this thesis were; 1) to study the beliefs in Buddhism 2) to study the rituals for the votive offering of Laungpho Phrasai, Wat Phochai in Maung District, Nongkhai Province and 3) to analyze the belief and rituals for Luangpho Phrasai in Wat Phochai, Muang District, Nongkhai Province. This research is the qualitative research by collecting the data from Buddhist scriptures, related documents, researches and to report the results of research by using the descriptive analysis. The results of the research were found that in the aspect of belief in Buddhism, it is found that to intend to study the principle of faith consisting of reasonability, contemplation with wisdom in accordance with the principle of Buddhist teachings in compliance with 4 principles, that is, Kamma-Saddha: belief in the law of Kamma, Vipaka-saddha: belief in the consequence of Kamma, Kammasassakata-saddha: belief in the individual ownership of Kamma and Tatagatabpodhi-saddha: belief in the enlightenment of the Buddha. All these are the beliefs consisting of the reasonability and contemplation with the wisdom certainly. The rituals of votive offering are the ritual performance leading to the successfulness in accordance with requirement and leading to the results as required that human beings act on the belief that is the association with the daily life in order to request for the blessings or to perform the rituals concerning the votive offerings towards the sacred things that are regarded as one worship in order to create the miracle and originate to raise up the good thing in accordance with the requirement. When individual receives his successfulness and then he perform the rituals to solve the votive offering that he has done. That action depends on each person because it may be different from each other in accordance with the belief of each person. The belief of people that depends on the Tiple Gems as the foundation is the belief with faith and contemplation with the wisdom consisting of the belief in the law of Kamma. That action is based on the volition. The action that is done by us in the past or the present will receive that result. For the belief in rebirth, every human must face the rebirth in accordance with their results of Kamma. For the belief in the law of nature, everything, not only man or creature will be based on the corporeality and mentality that are impermanence of the nature and for the belief in hell and heaven, in doing good, receiving good, everybody will receive the result of action as he had done. For the rituals for the votive offerings of Laungpho Phrasai in Wat Phochai, people who receive the blessings from the votive rituals will go to fulfill their vow as they vowed with Laungpho Phrasai in Wat Phochai in accordance with their own words as they said, people will have the different rituals, that is, to fulfill their vow with the offerings, ordination and entertainment including the votive offerings that they might forget and some come up to fulfill their vow in the day of worship and water-pouring on Laungpho Phrasai in Nongkhai Province during the time of 13-17 April in every year. The belief and rituals for the votive offerings of people towards Laungpho Phrasai In Wat Phochai produce the auspiciousness to life, family, work and lifestyle of each person because they believe in Laungpho Phrasai by worship- practice, and donation of requisites and their actions reflect the results on people in Nongkhai Province.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. สำนักหอสมุดและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: พระราชรัตนาลงกรณ์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: บุญส่ง สินธุ์นอก

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2560

Modified: 2562-09-25

Issued: 2562-09-25

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สาขาวิชาพระพุทธศาสนา

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	MCU600202173.pdf	3.37 MB	63	2025-12-17 15:16:48

ใช้เวลา

0.024394 วินาที