ศึกษาแนวทางการยับยั้งความโกรธเชิงพุทธบูรณาการ

A Study of the Way to Anger Inhibition Based on the Buddhist Integration

Name: มณีรัตน์ หาพุฒพงษ์

keyword: เชิงพุทธบูรณาการ

; การยับยั้ง

; ความโกรธ

Abstract: วิทยานิพนธ์เรื่อง “ศึกษาแนวทางการยับยั้งความโกรธเชิงพุทธบูรณาการ” มีวัตถุประสงค์ ๓ อย่าง คือ ๑) ศึกษาความโกรธในคัมภีร์พระพุทธศาสนา ๒) ศึกษาพุทธวิธียับยั้งความโกรธในคัมภีร์พระพุทธศาสนา และ ๓) ศึกษาแนวทางการยับยั้งความโกรธเชิงพุทธบูรณาการ เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยศึกษาจากเอกสารและการสัมภาษณ์ จากการศึกษาพบว่า ความโกรธเป็นสภาวะที่เกิดได้จากปัจจัยภายในและภายนอกซึ่งจัดว่าเป็นสภาวะของใจที่ประทุษร้ายต่อผู้อื่นมี ๒ ลักษณะ คือ ๑. ความโกรธที่เกิดขึ้นเอง ไม่มีใครเป็นผู้ชี้นำหรือชักชวนให้ความโกรธเกิดขึ้นเรียกว่าอสังขาริกจิต ๒. ความโกรธที่มีคนชี้นำชักชวนให้เกิดความโกรธเรียกว่าสสังขาริกจิต ความโกรธเป็นรากเหง้าของการดุด่าว่าร้าย ทะเลาะ เบียดเบียน อาฆาตและเข่นฆ่า ก่อให้เกิดการทำร้ายล้าง พุทธวิธียับยั้งความโกรธจากคัมภีร์พระพุทธศาสนา คือ ๑. การพูดจาด้วยจิตเมตตา ๒. การทำใจให้หนักแน่นเหมือนแผ่นดิน ๓. ทำใจให้ว่างเหมือนอากาศ ๔. ทำใจให้เย็นเหมือนแม่น้ำ ๕. ทำใจให้อ่อนโยนเหมือนกระสอบหนังแมว ๖. ทำใจให้มีความอดทน อดกลั้น แนวทางการยับยั้งความโกรธเชิงพุทธบูรณาการ ผลจากการสัมภาษณ์นักวิชาการด้านพระพุทธศาสนาและประชาชนทั่วไปสรุปได้ ๖ แนวทาง คือ ๑. การยับยั้งความโกรธด้วยการนับตัวเลข ๑ - ๑๐ ๒.การยับยั้งความโกรธด้วยการเจริญภาวนาโดยการรู้เท่าทันความโกรธ ๓. การยับยั้งความโกรธด้วยการเปลี่ยนอารมณ์ การเดินชมสิ่งแวดล้อม ๔. การยับยั้งความโกรธด้วยพรหมวิหารธรรม มีเมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา ๕. การยับยั้งความโกรธด้วยการระลึกข้อธรรม การระลึกถึงคุณของพระพุทธเจ้า ๖. การยับยั้งความโกรธด้วยสติรู้เท่าทัน ใน ๖ แนวทางนี้แนวทางที่ ๑ คือการยับยั้งความโกรธด้วยการนับเลขนั้นนับว่าเป็นแนวทางที่นักวิชาการทางด้านศาสนาและประชาชนทั่วไปนิยมใช้มากที่สุด เพราะช่วงที่นับเลขนั้นจะช่วยบรรเทาให้ความโกรธคลายลงและสติ ความรู้สึกผิดชอบก็จะตามมาทัน

Abstract: This thesis entitled “A Study of the Way to Anger Inhibition Based on the Buddhist Integration” has three objectives: 1) to study the anger in Buddhist scriptures, 2) to study the Buddhist methods in inhibiting anger in Buddhist scriptures, and 3) to propose the Buddhist integrated ways to inhibit anger. This is a qualitative research done by studying documentaries and interviews. In the study, it was found that anger is the ill-mental state caused by internal and external factors giving rise harm to others. There are two traits of anger as follows: 1) the anger is precipitated by itself; it is caused by none named ‘Asaṁkhārikacitta’, 2) the anger is precipitated by external factor; it is caused by someone named ‘Sasaṁkhãrikacitta’. As far as the anger is concerned, it becomes the cause of scolding, gossips, quarrels, and vengeance leading to the great deal of destruction. In the Buddhist scriptures, the Buddhist methods to prevent are of: 1) speaking with mercifulness, 2) empowering one’s mind as the earth, 3) igniting one’s mind like space, 4) keeping one’s mind cool like water, 5) making one’s mind humble like a sack made from a cat’s skin, and 6) enduring and restraining one’s mind. In this research, the Buddhist integrated ways to inhabit anger gained by interviews of Buddhist scholars and general people were of six approaches as follows: 1) the inhibition of anger can be done by counting number 1-10, 2) the inhibition of anger can be consciously done through meditation practices, 3) the inhibition of anger can be done by changing one’s emotion through the sightseeing of environment, 4) the inhibition of anger can be done through the four sublime states of mind, loving kindness, compassion, sympathetic joy and equanimity, 5) the inhibition of anger can be cultivated through recalling Dhamma and the Buddha’s qualities, and 6) the inhibition of anger can be reduced by means of one’s mindfulness. Out of six methods, the first, the inhibition of anger done by counting number, is mostly deemed to be the effective method and being always applied by religious scholars and general people because such a count somehow leads to the amelioration of anger by bringing in immediate mindfulness and awareness.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. สำนักหอสมุดและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: อยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: แม่ชีกฤษณา รักษาโฉม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: สมิทธิพล เนตรนิมิตร

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2560

Modified: 2561-07-23

Issued: 2561-07-23

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สาขาวิชาพระพุทธศาสนา

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	MCU600202006.pdf	12.59 MB	44	2023-01-20 08:08:30

ใช้เวลา

0.037823 วินาที