ทัศนะของผู้เข้าร่วมโครงการการเผยแผ่ธรรมเชิงรุกในโครงการตวันธรรม

The Opinions of the People Participated in the Proactive Dhamma Dissemination Project of the Tawantham Project

Name: กุลธิดา ลิ้มเจริญ

keyword: เผยแผ่ธรรม

; โครงการตวันธรรม

; พุทธศาสนา

; เชิงรุก

Abstract: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ (1) เพื่อศึกษาวิธีการเผยแผ่ธรรมเชิงรุกตามแนวพระพุทธศาสนา (2) เพื่อศึกษาธรรมเชิงรุกของโครงการตวันธรรม (3) เพื่อศึกษาทัศนะของผู้เข้าร่วมโครงการการเผยแผ่ธรรมเชิงรุกในโครงการตวันธรรม การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสานโดยการศึกษาเชิงปริมาณและเชิงสำรวจ โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการเก็บข้อมูล จากผู้เข้ากิจกรรมหลังจบโครงการตวันธรรม ณโรงแรมตวันนา จำนวน 300 คน แล้ววิเคราะห์ข้อมูลเป็นร้อยละ พบว่า ในสมัยพุทธกาล พระพุทธเจ้าทรงใช้วิธีการเผยแผ่เชิงรุก โดยเสด็จไปแสดงธรรมแก่พุทธศาสนิกชนทุกระดับชั้นด้วยพระองค์เอง โดยทรงใช้พุทธวิธีการสอนในรูปแบบต่าง ๆ จนทำให้พระพุทธศาสนาแพร่หลายไปทั่วประเทศอินเดีย ในสมัยหลังพุทธกาล การเผยแผ่ธรรมะเชิงรุก เจริญรุ่งเรืองที่สุดในสมัยพระเจ้าอโศกมหาราช ผู้ทรงเป็นกษัตริย์ที่ใช้หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาในการปกครองประชาชน และได้ทรงส่งพระสมณทูต ๙ สายไปเผยแผ่พระพุทธศาสนายังประเทศต่างๆ ในสมัยปัจจุบันได้มีวิวัฒนาการรูปแบบการเผยแผ่ธรรมะเชิงรุกต่างๆ ทั้งในส่วนของพระสงฆ์ และคฤหัสถ์ ในส่วนของพระสงฆ์ ได้แก่การศึกษาสงเคราะห์ และการสาธารณสงเคราะห์ ส่วนของคฤหัสถ์ ก็มีการจัดการเผยแผ่ธรรมะเชิงรุก ในรูปแบบการจัดกิจกรรมต่างๆ ทางพระพุทธศาสนา การเผยแผ่ธรรมเชิงรุกของโครงการตวันธรรม มีพระเดชพระคุณพระราชปฏิภาณมุนี ผู้ช่วยเจ้าอาวาสและประธานองค์การเผยแผ่ วัดประยุรวงศาวาสวรวิหาร ได้ริเริ่มโครงการตวันธรรม ท่านได้ประยุกต์การเผยแผ่ธรรมเชิงรุกเพื่อการนำมาใช้ในการดำเนินชีวิตให้เหมาะสมกับสภาพสังคมในปัจจุบัน โดยใช้วิธีการที่ทำให้ประชาชนทั่วไปได้มีโอกาสมาร่วมโครงการ โดยเลือกเวลาในช่วงหลังเลิกงานเพื่อจะได้ใช้เวลาหลังเลิกงานให้เป็นประโยชน์และมีวิธีการดำเนินการเผยแผ่ธรรมเชิงรุกเป็นขั้นตอนคือ เริ่มจากการสวดมนต์ เดินจงกรม นั่งสมาธิ และฟังธรรมะบรรยาย โดยได้นำหลักธรรมสำคัญ เช่น เบญจศีล เบญจธรรม พรหมวิหาร ๔ ฆราวาสธรรม ๔ ทิศ ๖ และอบายมุข ๖ และภาวนา มาให้ความรู้กับผู้เข้าร่วมโครงการได้มีความเข้าใจในหลักธรรมทางพระพุทธศาสนามากยิ่งขึ้น ในการจัดกิจกรรมโครงการตวันธรรมพบว่า ผู้เข้าร่วมกิจกรรมส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง อยู่ในช่วงอายุ 31 – 40 ปี จบการศึกษาสูงสุดปริญญาตรี ประกอบอาชีพเป็นพนักงานบริษัทเป็นส่วนใหญ่ โดยภาพรวมมีความรู้ความเข้าใจในหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ไม่ควรปฏิบัติอยู่ในระดับน้อยที่สุด ร้อยละ ๕๔.๘๒ เมื่อคิดรายด้านพบว่าอยู่ในระดับน้อยที่สุด ในเรื่อง หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา สามารถนำไปใช้แก้ปัญหาต่าง ๆ ได้เป็นอย่างดี ร้อยละ 92.67 เมื่อคิดเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับมากที่สุดร้อยละ 0.00 โดยภาพรวมมีความรู้ความเข้าใจในหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ควรปฏิบัติอยู่ในระดับมากที่สุดร้อยละ 52.76 เมื่อคิดเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับมากที่สุด ในเรื่อง หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา สามารถนำไปใช้แก้ปัญหาต่าง ๆ ได้เป็นอย่างดี ร้อยละ 92.67 และมีความรู้ความเข้าใจในหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ควรปฏิบัติอยู่ในระดับน้อยที่สุดร้อยละ 0.00 โดยภาพรวมมีการปฏิบัติตนของพุทธศาสนิกชนที่เข้าร่วมกิจกรรมต่อการนำหลักธรรมไปใช้ในการดำรงชีวิตอยู่ในระดับเป็นประจำ ร้อยละ 71.93 เมื่อคิดเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับมากที่สุด ในเรื่อง เว้นจากการลักทรัพย์ของผู้อื่น, การยินดีกับผู้อื่นที่ประสบความสำเร็จ, การวางใจเป็นกลาง ไม่เข้าข้างใคร ด้วยใจที่บริสุทธิ์ยุติธรรม, การบำรุงเลี้ยงดูบิดามารดา, การดูแลเอาใจใส่ซึ่งกันและกันต่อภรรยาหรือสามี, ความจริงใจในการคบมิตร ร้อยละ 100 เท่ากันทั้งหมด โดยภาพรวมมีความคิดเห็นเกี่ยวกับประโยชน์ที่ได้รับจากการเข้าร่วมกิจกรรมโครงการตวันธรรม อยู่ในระดับมากที่สุดร้อยละ 64.76 เมื่อคิดเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับเป็นประจำ ในเรื่อง กิจกรรมธรรมะในโรงแรมเป็นการพัฒนาจิตใจให้ได้สัมผัสกับความสุขใจ ร้อยละ 79.67 การเผยแผ่ธรรมเชิงรุกของโครงการตวันธรรมจากผลการวิจัยพบว่าผู้เข้าร่วมโครงการได้รับประโยชน์และมีความรู้ความเข้าใจในหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาในทางที่ดีขึ้น และมีความเปลี่ยนแปลงความประพฤติให้มีความโน้มเอียงเป็นคนดี มีศีลธรรมยิ่งขึ้น

Abstract: This thesis entitled ‘The Opinions of the People Participated in the Proactive Dhamma Dissemination Project of the Tawantham Project’ has three objectives: 1) to study the method of proactive Dhamma dissemination in accordance with Buddhism, 2) to study the proactive Dhamma dissemination of the Tawantham project and 3) to study opinions of people participated in the proactive Dhamma dissemination project of the Tawantham project. This research is a mixed methodological study by using a quantitative and survey research. Questionnaires were used in collecting data from 300 participants taking part in the project of Tawantham at Tawanna Hotel and then data were analyzed in percentage. It was found that in Lord Buddha’s times, the proactive dissemination method had been used by Him; He Himself obviously went to preach Dhamma to all classes of people through various teaching methods giving rise to the domination of Buddhism over Indian soils. Later on, such a proactive Dhamma dissemination reached its peak in the period of Ashoka, the Great, who ruled the country by means of Buddhist Dhamma. In this time, nine groups of monks’ missionaries had been sent out to various countries for propagation of Buddhism. At the present, the mentioned project has been gradually revolutionized in many forms, both in monks and laypeople. In monks, there are public educations for public and supports for general, in laypeople, there is proactive Dhamma dissemination project organized in various forms of activities in Buddhist holidays. The proactive Dhamma dissemination project of Tawantham project has been actively initiated and pioneered by Phrarãjapatibhãnmunĩ, an Assistant of Abbot of Watprayurawongsãvãsavoravihãra. In this project, the method of proactive Dhamma dissemination project has been purposely applied to suit the ways of people’s living life in accordance with societal situations in the present; the participation of general people after working hours is deliberately chosen so that people can properly spend their valuable times. The method of proactive Dhamma dissemination can be step by step categorized as follows: it begins with chanting, walking meditation, sitting meditation and listening to Dhamma by prescribing the main Dhamma for making people understand Buddhist teachings such as the Five Precepts, the Five ennobling virtues, Four Sublime States of mind, Virtues for a good household life, Six Directions, Six Causes of Ruin and Cultivation. In the activity of Tawantham Project, it showed that most of participants were female whose ages were in between 31-40 years, completing bachelor degree, and working as staffs in the company. In overall, those who got less understanding of Buddhist tenets were at less of 54.36%, when considered in particular, it was at least level in the Buddhist tenets and the active application of Buddhism in solving various problems showed 92.67%, when considered in particular it was at highest level 0.00%. In overall, participants who had a proper understanding of Buddhism were at highest level 52.36%, when considered in particular it was at highest level in the Buddhist tenets and its active application in solving various problems was 92.67%, those who god a proper understanding of Buddhism were at least level 0.00%. In overall, those who participated in the activity always followed Dhamma in daily life were 71.93%, when considered in particular it showed the highest level in the third precept, sympathetic joy when people succeeded, having tranquility in making decision, the support of father and mother, taking of each other between wife and husband, honesty in making friends showed equally 100%. In overall, the opinions about the benefit gained by taking part in the activity of the Tawantham’s project expressed by participants were at highest level 64.76%, when considered in particular it showed the regular level in the Dhamma activity organized in the Hotel giving rise to the development of their mind, bringing about happiness which was at 79.67%. In the proactive Dhamma dissemination project of the Tawantham project, it showed that those who participated in the activity gained a great deal of benefit as well as the improvement of knowledge in Buddhist tenets leading to behavioural changes in a good moral manner.

Mahachulalongkornrajavidyalaya University. Center Library

Address: AYUTTHAYA

Email: library@mcu.ac.th

Name: บุญเลิศ โอฐสู

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: จุฑามาศ วารีแสงทิพย์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2558

Modified: 2568-10-02

Issued: 2561-07-06

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สาขาวิชาธรรมนิเทศ

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	MCU580204004.pdf	8.74 MB	10	2024-09-03 12:45:16

ใช้เวลา

0.038719 วินาที