ศักยภาพของการอยู่รอดและผลผลิตน้ำผึ้งของผึ้งพันธุ์ Apis mellifera ที่นำไปเลี้ยงในสวนยาง

Potential for survival and honey yield of Apis mellifera introduced into a rubber plantation

Name: พิทักษ์ พลนุรักษ์

ThaSH: ผึ้ง -- การเลี้ยง

ThaSH: การอยู่รอด

ThaSH: น้ำผึ้ง -- การผลิต

Abstract: การศึกษาวิจัยได้นำผึ้งพันธุ์ (Apis mellifera Linn.) เข้าไปเลี้ยงในสวนยาง ซึ่งผึ้งสามารถเก็บน้ำหวานจากต่อมน้ำหวานภายนอกดอกจากต้นยาง น้ำหวานที่หลั่งออกมามีความเข้มข้นในช่วงเวลา ตั้งแต่เวลา 6.00-18.00 น. มีค่าเป็น 62.23 ±23.45 เปอร์เซ็นต์ ที่อุณหภูมิ 30.14±3.55 องศาเซลเซียส ความชื้นสัมพัทธ์ของอากาศ 59.50±16.26 เปอร์เซ็นต์ สัมประสิทธิของการแปรผันความเข้มข้นน้ำหวานในแต่ละชั่วโมงมีค่าเป็น 37.68 เปอร์เซ็นต์ ผึ้งเก็บน้ำหวานและเกสรจากยาง ได้ในช่วงเวลาตั้งแต่เดือนมกราคม-มีนาคม จากต่อมน้ำหวานบริเวณจุดรวมของก้านในประกอบ และในช่วงเดือนธันวาคม จากน้ำหวานที่หลั่งออกมาตามบริเวณใต้ใบ ผลผลิตน้ำผึ้งที่ได้จากการวิจัยในปี พ.ศ. 2526 จากรังผึ้งสองกลุ่มการทดลองที่มีน้ำหนักเฉลี่ยกลุ่มแรกรังละ 26.40±0.48 กก. และกลุ่มที่สองเฉลี่ยรังละ 18.80±2.10 กก. ความสามารถในการเก็บน้ำผึ้งสะสมเป็นจำนวน 13.22±2.70 และ 6.20±2.45 กก. ต่อรังตามลำดับ โดยมีระยะเวลาการเก็บสะสมน้ำหวานเป็นจำนวน 42 วัน น้ำผึ้งจากยางที่ผึ้งได้เก็บและผ่านขั้นตอนการบ่มโดยธรรมชาติที่สมบูรณ์แล้ว เป็นน้ำผึ้งสีเหลืองอ่อนใส รสหวานแหลมและมีกลิ่นหอมของน้ำผึ้งแท้บริสุทธิ์ โดยมีค่าความชื้นในน้ำผึ้ง 19.43±4.00 เปอร์เซนต์ ในช่วงเวลาอื่นๆ ผึ้งสามารถหาน้ำหวานจากพืชอาหารอื่นๆ ได้แก่ เงาะ (Nephelium lapaceum Linn.) (สองสายพันธุ์) และทุเรียน (Durio zibethinus Linn.) นอกจากนั้นยังสามารถหาเกสรได้จากดอกอินทรี (Peltophorum dasyrachis Kerz) กระถินนา (Xyris indica Linn.) และข้าวโพด (Zea mays Linn.) ซึ่งมีดอกในช่วงเดือนมกราคม และมีนาคม-เมษายน, มกราคม-กุมภาพันธ์, มีนาคม-พฤษภาคม, พฤศจิกายน-มกราคม และ พฤษภาคม-กันยายน ตามลำดับ การนำผึ้งเข้าไปเลี้ยงในช่วง 10 เดือนแรก ประสบปัญหาศัตรูของผึ้งเข้ารบกวนเป็นจำนวนมาก ต้องสูญเสียผึ้งไปเป็นจำนวน 7 รัง จาก 10 รัง ทดลองในปีแรกแต่ปีที่สองสามารถแก้ป้ญหาและไม่ประสบผลเสียหายใดๆ เลย ศัตรูที่สำคัญได้แก่ ต่อรัง (Vespa affinis indosinensis perez) ต่อรู (V.tropica Linn.) ต่อมดแดง (Vespa sp.) มดง่าม (Phidologiton diversus Jerdon) มดแดง (Oecophylla smaragdina Fabr.) ไร (Tropilaelaps clareae del. & B.) ไร (Varroa Jacobsoni Oude.) นกนางแอ่นตาล (Cypsiurus parvus Litchtenstein) นกนางแอ่นบ้าน (Apus affinis J.E. Gray) นกแซงแซ่วหางปลา (Dicrurus macrocercus Vieillot) นกแซงแซวสีเทา (D.leucophaeus Vieillot) นกจาบคาหัวสีส้ม (Merops leschenaultia Vieillot) นกจาบคาเล็ก (M.orientalis Latham) และนกจาบคาคอสีฟ้า (M.viridis Linn.)

Abstract: Honey bees (Apis mellifera Linn.) were placed in a rubber plantation during the blooming period. Nectar was collected from the extrafloral nectaries of rubber trees each hour from 6 am. To 6 pm. The dissolved solids concentration was 62.23±23.45 percent at 30.14 ±3.55 degrees Celsius and 59.50±16.20 percent relative humidity. The coefficient of variability of the hourly nectar concentration was 37.68 percent. In the rubber plantation, nectar flow periods were between Jan. and Mar. from the normal secretion of extrafloral nectaries on the stalks of the trifoliate, compound leaves and in Dec. from the secretion of stomata of the lower side of the leaves. The 1983 honey yields of 2 groups of 5 hives each, weighing an average of 26.40 ±0.48 and 18.80±2.10 kgs per hive, were 13.22±2.70 and 6.20±2.45 kgs per hive, respectively, during the 42-day nectar flow period. Honey from capped cells was light amber in color with a typical honey taste and smell and with a 19.43±4.00 percent water content. During the rest of the year, Nephelium lapaceum Linn. (SAPINDACEAE) (2 varieties) and Durio zibethinus Linn. (BOMBACACEAE) were the main nectar sources and Peltophorum dasyrachis Kerz (CAESALPINIACEAE), Xyris indica Linn. (XYRIDACEAE) and Zea mays Linn. (GRAMINEAE) were the main pollen sources, the blooming periods of which were Jan., Mar.-Apr., Jan.-Feb., mar.-May, Nov. Jan. and May-Sep. respectively. Seven of 10 hives were lost to enemies during the first ten months of the introduction. The most abundant and constantly recorded species of enemies were Vespa affinis indosinensis Perez, Vespa tropica Linn, Vespa sp. (HYMENOPTERA : VESPIDAE), Phidologiton diversus Jerdon, Oecophylla smaragdina Fabr. (HYMENOPTERA : FORMICIDAE), Tropilaelaps clareae Del. & B. (ACARINA : LAELAPIDAE), Varroa jacobsoni Oude, (ACARINA: VARROIDAE) Cypsiurus parvus Litchtenstein, Apus affinis J.E. Gray (APODIFORMES : APODIDAE), Dicrurus macrocercus Vieillot, D, leucophaeus Vieillot, (PASSERIFORMES : DICRURIDAE), Merops leschenaultia Vieillot, M. orientalis Latham, and M, viridis Linn (CORACIIFORMES : MEROPIDAE). During the second year, precautions were taken against these enemies and none of the 10 hives used was lost.

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. สำนักงานวิทยทรัพยากร

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: cuir@car.chula.ac.th

Name: สิริวัฒน์ วงษ์ศิริ

Role: ที่ปรึกษา

Created: 2527

Modified: 2561-03-18

Issued: 2561-03-10

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: http://cuir.car.chula.ac.th/handle/123456789/31073

ISBN: 9745636282

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: ชีววิทยา

Grantor: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

©copyrights จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	Pitak_po_front.pdf	7.24 MB	11	2021-01-27 20:20:05
2	Pitak_po_ch1.pdf	1.69 MB	7	2021-01-27 20:20:21
3	Pitak_po_ch2.pdf	15.29 MB	10	2025-03-13 19:39:57
4	Pitak_po_ch3.pdf	3.83 MB	9	2025-03-13 19:39:38
5	Pitak_po_ch4.pdf	17.66 MB	11	2025-03-13 19:39:23
6	Pitak_po_ch5.pdf	6.08 MB	10	2025-03-13 19:39:13
7	Pitak_po_back.pdf	16.68 MB	10	2023-03-22 14:14:05

ใช้เวลา

-0.958535 วินาที