แนวทางการส่งเสริมภูมิปัญญาการทำบายศรีเชิงพาณิชย์ในสถานศึกษา กรุงเทพมหานครและปริมณฑล

Guideline for commercial promotion of creation of Bai Sri by indigenous knowledge of Educational Institutions in Bangkok and Vicinity

Name: ดนยาพันธ์ สรรพกิจ

Organization : คณะวัฒนธรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

Name: วิศนี ศิลตระกูล

Organization : คณะวัฒนธรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

Name: อัญชลี จันทาโภ

Organization : คณะวัฒนธรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

Abstract: การ วิจัยนี้มีความมุ่งหมายเพื่อศึกษาแนวทางการส่งเสริมภูมิปัญญาการทำบายศรี เชิงพาณิชย์ใน สถานศึกษา กรุงเทพมหานครและปริมณฑลใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ ระยะเวลาในการศึกษาเริ่มตั้งแต่ มิถุนายน 2555 – เมษายน 2557 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาจำนวน 50 คน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ นำเสนอผลการวิจัยโดยการพรรณนาวิเคราะห์ผลการวิจัยพบว่า ที่มาของบายศรีที่เป็นลายลักษณ์อักษรนั้นมาจากศาสนาพราหมณ์ เขมรนั้นมีเพียงแผ่นจารึกเท่านั้นที่บอกถึงเรื่องราวของบายศรี แต่ไม่มีเอกสารหรือหลักฐานใดที่บ่งชี้ว่ามีที่มาหรือต้นกำเนิดมาจากเขมร คนไทยได้นำเอาบายศรีมาใช้ในชีวิตประจำวันตั้งแต่เกิดจนตาย สำหรับบายศรีของไทยนั้นไม่มีปรากฏหลักฐานว่าเกิดขึ้นเมื่อใด สันนิษฐานกันว่าน่าจะเกิดขึ้นในสมัยสุโขทัย โดยท้าวศรีจุฬาลักษณ์จากเค้าโครงในเรื่องของ “งานเมื่ยงและหมาก” งานทำบายศรีก็น่าจะเริ่มขึ้นมาในสมัยนั้นเพราะมีหลักฐานว่าเริ่มมีนำเอา ใบตองมาประดิษฐ์กระทงลอย การคิดประดิษฐ์บายศรีขึ้นมาเพื่อใช้ในการบูชานั้นสันนิฐานว่าเป็นการทำเลียน แบบยอดเขาพระสุเมรุอันเป็นที่ประทับของพระอิศวร การนำเอาดอกไม้ที่เป็นมงคลนามมาประดับตกแต่งก็เพื่อความเป็นสิริมงคลและใช้ เป็นสื่อที่มีความหมายถึงองค์เทพยดาที่ทำพิธีบูชา พราหมณ์จะเป็นผู้แทนในการประกอบพิธีกรรมต่างๆตามความเชื่อของทางศาสนา ในแง่ของการเรียนการสอนในสถานศึกษา วิชาการงานพื้นฐานอาชีพเป็นส่วนหนึ่งของรายวิชาในภาควิชาคหกรรมศาสตร์ ที่เปิดสอนเย็บปัก ถักร้อย ทำอาหาร และงานดอกไม้ใบตอง การเรียนทำบายศรีนั้นแยกย่อยมาจากงานดอกไม้ใบตอง โดยเรียนหนึ่งครั้ง 4 ชั่วโมงใน 1 ภาคการศึกษาเท่านั้น ในระดับประถมและมัธยมจะมีเวลาเรียนเพียง 45 นาที ซึ่งต้องเรียนทั้งทฤษฎีและปฏิบัติ จึงทำให้เกิดปัญหาของครูผู้สอนว่าจะสอนอะไรให้แก่เด็กได้บ้างในเมื่อเวลา เรียนนั้นมีจำกัด ทำอย่างไรเด็กจึงจะได้รู้ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติไปพร้อมๆกัน

Abstract: This research aimed to study the guideline for commercial promotion of creation of Bai Sri with indigenous knowledge in the educational institutions in Bangkok and vicinity. The research was conducted during June 2012 to April 2014.The sample was 50 persons, the data derived from which were analyzed by qualitative method, and the results were presented by descriptive analysis. The results showed that the origin of the Bai Sri in written form came from Hinduism. In Khmer there was only inscription that depicted the story of Bai Sri, but no documentation or evidence that indicated the source or origin from Cambodia. It is believed that the Bai Sri had been used by Thai in everyday life from birth to death. In Thailand, there was no evidence to finalize the time when it originated. It was assumed that it originated in the Sukhothai period by creation of the royal lady by name Sri Chulalak from the hint, “work in Leaf-Wrapped Bite-size Appetizer and Betel Nuts”. Bai Sri Work was likely to begin in those days, because there was evidence to show that people invented floating basket from banana leaves. It was assumed that Bai Sri Inventing for use in worship was modeled after Sumeru Mount which was the residence of Lord Shiva. Decorating Bai Sri with flowers of auspicious names indicated the auspiciousness and used as symbolic sign for deity who presided over the ritual. Brahmin was authorized to perform ceremonies by religious beliefs. In terms of teaching and learning in educational institutions, the basic career was a part of the course in the Department of Home Economics, which was opened for training in embroidery, cooking, flower work and banana leaf work. Bai Sri making was a part of flower and banana leaf work, which was taught once for about four hours in one semester only. In primary and secondary schools, students were given 45 minutes to learn both theory and practice. This causes problems to teachers as to what extent they had to teach students within the limited period, and how to make students understand both theory and practice.

มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์. ศูนย์วิทยบริการ.

Address: บุรีรัมย์

Email: library@bru.ac.th

Modified: 2561-02-09

Issued: 2560-11-20

บทความ/Article

application/pdf

BibliograpyCitation : รมยสาร, ปีที่ 13, ฉบับที่ 1 (ม.ค.-เม.ย. 2558): หน้า 89 - 96

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	Donyapan Suppakit.pdf	112.49 KB	23	2026-01-16 20:38:10

ใช้เวลา

0.031002 วินาที