ผลกระทบของปัจจัยสิ่งแวดล้อมน้ำทะเลต่ออุบัติการณ์และปัจจัยความรุนแรงในการก่อโรคของแบคทีเรียในสกุล Vibrio บริเวณชายฝั่งทะเลศิลา จังหวัดชลบุรี

Effect of environmental factors in seawater on incidence of vibrio spp. in ang-sila coastal area, Chonburi Province

Name: พรเพ็ญ ทองสอาด

keyword: ปัจจัยสิ่งแวดล้อม

; Vibrio spp.

; หอยนางรม

; น้ำทะเล

Abstract: งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลกระทบของปัจจัยสิ่งแวดล้อมต่อปริมาณ Vibriospp. ในตัวอย่างน้ำทะเลและหอยนางรมที่เพาะเลี้ยงบริเวณชายฝั่งอ่างศิลาและศึกษาอุบัติการณ์รายเดือนของ Vibrio spp. ในกลุ่มตัวอย่างหอยนางรมที่เพาะเลี้ยงในบริเวณดังกล่าวใน ระหว่างเดือนมกราคมถึงธันวาคม พ.ศ. 2555 จากนั้นศึกษาผลกระทบของปัจจัยสิ่งแวดล้อมทางกายภาพบางประการต่อปัจจยัความรุนแรงในการก่อโรคของ Vibriospp. ในหลอดทดลองและทดสอบแบบแผนความไวต่อยาปฏิชีวนะของ Vibrio spp. บางไอโซเลทที่เพาะแยกเชื้อได้จาก ตัวอย่างทดสอบ จากผลการศึกษาพบว่า ปริมาณ Vibrio spp. ในน้ำทะเลมีความหนาแน่นอยู่ในช่วง 2 -14 MPN/100 mL มีปริมาณสูงสุดในเดือนเมษายนและพฤษภาคมโดยปริมาณของเชื้อที่ตรวจพบ ในน้ำทะเลเพิ่มสูงขั้นเมื่อน้ำทะเลมีค่าความเค็มเพิ่มมากขึ้นแต่ปริมาณของเชื้อลดลงเมื่อปริมาณน้ำฝนและอุณหภูมิของน้ำทะเลเพิ่มมากขึ้น (สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของ Pearson มีค่าเท่ากับ 0.484, -0.622และ-0.444 ตามลำดับ, p<0.05) สำหรับปริมาณ Vibriospp. ในตัวอย่างหอยนางรม พบว่า มีความหนาแน่นอยู่ในช่วง 3 -35 MPN/g และมีปริมาณมากที่สุดในเดือนกุมภาพันธ์ โดยปริมาณเชื้อที่พบในหอยนางรมเพิ่มมากขึ้นเมื่อปริมาณน้ำ ฝนและปริมาณไนเตรทในน้ำ ทะเลลดลง (ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของPearson มีค่าเท่ากับ -0.391และ-0.507 ตามลำดับ, p< 0.05) เมื่อจัดจำแนกชนิดของ Vibrio spp. ที่แยกเชื้อได้ทั้งหมดจากตัวอย่างน้ำทะเลและหอยนางรม ด้วยชุด ทดสอบปฏิกิริยาชีวเคมีAPI 20E สามารถจำแนกแบคทีเรียได้ทั้งหมด6 ชนิด ได้แก่ V. alginolyticus, V. cholerae, V. fluvialis, V. parahaemolyticus, V. mimicusและ V. vulnificus การศึกษาอุบัติการณ์รายเดือนของ Vibriospp. ในตัวอย่างหอยนางรม 25 ตัวต่อเดือน พบอุบัติการณ์สูงสุดของ V. alginolyticus (36 %), V. vulnificus (24 %), V. cholerae (12 %), V. mimicus (20 %) ในเดือนกุมภาพันธ์เมษายน ตุลาคม และธันวาคม ตามลำดับ ขณะที่พบอุบัติการณ์สูงสุดของ V. parahaemolyticus (20 %) ในเดือนมกราคมและธันวาคม การทดสอบผลของความเค็มอุณหภูมิ และความเป็นกรด-ด่าง ต่อความสามารถของ Vibrio spp. บางไอโซเลทในการสลายเม็ดเลือดแดงและการสร้างไบโอฟิ ล์มซึ่งเป็นปัจจัยความรุนแรงในการก่อโรคของแบคทีเรีย พบว่า V. parahaemolyticus สามารถสลายเม็ดเลือดแดงได้อย่างสมบูรณ์(β-hemolysis) เมื่อเพาะเบี้ยงบนอาหาร Blood agar ซึ่งกิจกรรมการสลายเม็ดเลือดแดงสัมพัทธ์ของเชื้อมีค่าเพิ่มมากขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติเมื่ออุณหภูมิและความเข้มข้นของโซเดียมคลอไรดเ์พิ่มสูงขึ้น (n=30, p< 0.05) สำหรับความสามารถในการสร้างไบโอฟิ ล์มของ Vibrio spp. พบวา่ V. vulnificus สามารถสร้าง ไบโอฟิล์มได้ดีที่สุดเมื่อเพาะเลี้ยงในสภาวะที่มีโซเดียมคลอไรด์ 3 % ความเป็ นกรด-ด่าง 7.5 และบ่มที่อุณหภูมิ 35 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 48 ชั่วโมงและค่ากิจกรรมการสร้างไบโอฟิลม์ สัมพัทธ์ ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติจาก 90 % เป็น 48 % เมื่อลดอุณหภูมิเป็น 28 องศาเซลเซียส (p<0.01) การทดสอบแบบแผนความไวต่อยาปฏิชีวนะของ Vibriospp. จำนวน 115 ไอโซเลท พบวา่ แบคทีเรียทดสอบ 64 % ตื้อต่อยาปฏิชีวนะ ampicillin และ V. alginolyticus มีอุบัติการณ์การดื้อยามากที่สุดเมื่อทดสอบความสามารถของเชื้อ V. alginolyticus สายพันธุ์ที่ดื้อยาในการสร้าง เอ็นไซม์ β-lactamase โดยด้วยวิธี spectrophoto-metric assay ซึ่งใช้ยาปฏิชีวนะ nitrocepfin เป็นสารทดสอบ พบว่า ในสภาวะที่มีโซเดียมคลอไรด์ 3.5 % ความเป็ นกรด-ด่าง 7.5 อุณหภูมิ 35 องศาเซลเซียส เชื้อทดสอบมีการสร้างเอ็นไซม์สูงที่สุด(OD486= 1.17± 0.11) และการสร้างเอ็นไซม์ จะลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ(OD486= 0.29± 0.04) เมื่ออุณหภูมิที่ใช้ทดสอบลดลงเหลือ28 องศาเซลเซียส (p<0.05)

Abstract: The purposesof this thesis were to investigate the effects of environmental factors on density of Vibrio spp. in seawater and oyster samples collected from Ang-Sila coastal area. The montly incidence of Vibrio spp. in oysters was determined using 25 individual oysters as a sampling size per month. Besides, the impacts of some environmental factors, focus on physical factors,on some virulence factors of the isolated Vibrio spp. as well as the bacterial antimicrobial susceptibility pattern were also investigated. As a result, the density of total Vibrio spp. in seawater were detected in range of 2 -14 MPN/100 mL and the highest density was observed in April and May. In addition, the bacterial density was statistically significant increased when the seawater salanity was risen (Pearson correlation coeffeicients =0.484,p< 0.05). However, the decreasing in Vibrio spp. occurrence was occurred if the rainfall rate and seawater temperature were increased (Pearson correlation coeffeicients of -0.622 and -0.444 respectively, p< 0.05). As similar to those in seawater, the Vibrio spp. density in oysters wasnoticed in range of 3 -35 MPN/g and thehighest density was recognized in February. From statistic analysis using pearson correlation coefficient, the Vibriospp. density in oysters was tend to be increased when the rainfall rate and nitrate level were decreased (Pearson correlation coeffeicients =-0.391 and -0.507 respectively, p< 0.05). All the isolated bacteria were aslo identified using commercial biochemical testing system, API 20E, and 6 species of Vibrio were determined including V. alginolyticus, V. cholerae, V. fluvialis, V. parahaemolyticus, V. mimicus and V. vulnificus. The montly incidence of Vibrio spp. in 25 individual oysters was also evaluated using conventional microbiological technique. The highest incidence of V. alginolyticus (36 %), V. vulnificus (24 %), V. cholerae (12 %), V. mimicus (20 %) were found in Febuary, April, October, and December whereas that of V. parahaemolyticus (20 %) was demonstrated in January and December. Moreover, the effect of some environmental factors (salinity, temperature and pH) on the bacterial virulence, including hemolytic activity and biofilm formation, were also explored in some isolates of Vibrio spp. As a result from hemolytic activity assay, V. parahaemolyticus exhibited β-hemolysis on blood agar and the relative hemolytic activity was significantly increased if the temperature and NaCl concentration were elevated (p< 0.05). In addition, the relative biofilm formation provided by V. vulnificus was highest at culture condition of 35o C, 3 % NaCl, pH 7.5 for48 hour and the formation will be significantly decreased from 90 % to 48 % when the temperature was increased from 35o C to 28o C (p< 0.01). Finally, an antibiotic susceptibility testing of some isolated Vibrio spp. (n=115) revealed high percentages of ampicillin resistant isolates (64 % ). Among six species of Vibrio, V. alginolyticus possesses the highest incidence of resistant. An β-lactamase activity of some ampicillin resistant isolates of this bacteria was carried out via spectrophoto-metric assay with nitrocepfin as substrate. The highest relative β-lactamase activity (OD486= 1.17±0.11) was observed at the testing condition of 35o C, 3.5 % NaCl and pH 7.5. Regardless of the pH level and NaCl concentration, the relative β-lactamase activity was significantly decreased to (OD486= 0.29± 0.04) if the testing temperature was switched to 28o C (p< 0.05).

มหาวิทยาลัยบูรพา. สำนักหอสมุด

Address: ชลบุรี

Email: buulibrary@buu.ac.th

Name: กาญจนา หริ่มเพ็ง

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาหลัก

Name: นภาพร เลียดประถม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาร่วม

Name: สุดารัตน์ สวนจิตร

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาร่วม

Created: 2559

Modified: 2565-07-26

Issued: 2559-10-06

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

Spatial: ไทย (ภาคตะวันออก)

Spatial: ชลบุรี

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: วิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม

Grantor: มหาวิทยาลัยบูรพา

©copyrights มหาวิทยาลัยบูรพา

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	54910151.pdf	5.66 MB

ใช้เวลา

-0.963307 วินาที