ปัญหาทางกฎหมายของการยุบสภาผู้แทนราษฎรในประเทศไทย

The Legal Prombles on The Dissolution of the House of Representatives in Thailand

Name: ตวงรัตน์ เลาหัตถพงษ์ภูริ

ThaSH: สภาผู้แทนราษฎร.

Abstract: ประเทศไทยมีการปกครองระบอบประชาธิปไตยในระดับรัฐสภาที่มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขที่ไม่ยึดหลักการแบ่งแยกอำนาจอย่างเคร่งครัด โดยประกอบด้วยองค์กรผู้ใช้อำนาจอธิปไตย 3 ฝ่าย คือ ฝ่ายนิติบัญญัติ ฝ่ายบริหาร ฝ่ายตุลาการ ที่ให้แต่ละฝ่ายมีการถ่วงดุลอำนาจกัน และการยุบสภาผู้แทนราษฎรจัดเป็นวิธีการหนึ่งที่สำคัญที่แสดงถึงการถ่วงดุลอำนาจกันระหว่างฝ่ายนิติบัญญัติกับฝ่ายบริหาร โดยพบว่ารัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยส่วนใหญ่มีบทบัญญัติเกี่ยวกับการยุบสภาผู้แทนราษฎรไว้เพียงมาตราเดียวอย่างกว้าง ๆ ถึงหลักเกณฑ์และวิธีการยุบสภาผู้แทนราษฎร จึงทำให้พบว่ามีปัญหาทางกฎหมายเกิดขึ้นหลายประการ จากการศึกษาวิเคราะห์บทบัญญัติตามรัฐธรรมนูญบทต่างๆ ว่าด้วยการยุบสภาผู้แทนราษฎร ตลอดจนการศึกษาเหตุการณ์ยุบสภาผู้แทนราษฎรของประเทศไทยที่เกิดขึ้นทั้งหมด 9 ครั้ง โดยวิเคราะห์เปรียบเทียบการยุบสภาผู้แทนราษฎรที่เกิดขึ้นในประเทศอังกฤษ ประเทศญี่ปุ่น และประเทศฝรั่งเศส พบว่ามีปัญหาที่เกิดขึ้นจากบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับการยุบสภาผู้แทนราษฎร ดังต่อไปนี้ 1. ปัญหาเกี่ยวกับขั้นตอนการเสนอแนะแนะให้ประมุขของรัฐใช้อำนาจยุบสภาผู้แทนราษฎรที่การยุบสภาผู้แทนราษฎรทุกครั้ง นายกรัฐมนตรีมักใช้อำนาจเสนอแนะโดยลำพัง และไม่ปรากฏว่าได้มีการนำเรื่องขอปรึกษาคณะรัฐมนตรีก่อน 2. ปัญหาเกี่ยวกับเงื่อนไขการยุบสภาผู้แทนราษฎร เป็นการใช้อำนาจยุบสภาผู้แทนราษฎรของฝ่ายบริหารโดยไร้ขอบเขต ไม่มีหลักเกณฑ์หรือเงื่อนไขที่เหมาะสม 3. ปัญหาเกี่ยวกับผลทางกฎหมายที่เกิดขึ้นจากการยุบสภาผู้แทนราษฎร ที่เกิดผลต่อฝ่ายนิติบัญญัติจึงทำให้ร่างพระราชบัญญัติที่ค้างการพิจารณาในสภาผู้แทนราษฎรหรือไม่ในวุฒิสภาต้องตกไป และเกิดผลต่อฝ่ายบริหารที่มักใช้โอกาสระหว่างรักษาการไปในทางที่เป็นประโยชน์กับตนเองและพรรคพวก 4. ปัญหาเกี่ยวกับการฟ้องขอให้เพิกถอนพระราชกฤษฎีกายุบสภาผู้แทนราษฎรและฟ้องเรียกค่าเสียหาย ปรากฏว่าผู้เสียหายไม่สามารถฟ้องร้องให้ดำเนินการดังกล่าวได้เนื่องจากไม่อยู่ในอำนาจของศาลที่จะรับไว้พิจารณา อีกทั้งจะนำมาฟ้องเรียกค่าเสียหายในทางแพ่งมิได้ ดังนั้น จึงควรปรับปรุงแก้ไขบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับเงื่อนไขและวิธีการให้มีการกำหนดหลักเกณฑ์และขั้นตอนการเสนอให้ยุบสภาผู้แทนราษฎรอย่างชัดเจนและเฉพาะเจาะจงมากขึ้น เพื่อให้การยุบสภาผู้แทนราษฎรเป็นเครื่องมือสำคัญของการถ่วงดุลอำนาจกันในระบอบประชาธิปไตยอย่างแท้จริง

Abstract: Thailand adopts a democratic regime of parliamentary Government with the king as head of the State which the separation of powers is not too peremptory. The sovereign powers is divided into 3 branchs : Legislative branch, Executive branch and judicial branch, each branch has its check and balance power. The House's dissolution is the significant tool to show the check and balance power between the legislative and the Executive. The constitutional of the Kingdom of Thailand occupied provision on the House's dissolution only one section which states the rules and procedure broadly, so the legal problemso are inevitably occurred.The study on provisions for the House's dissolution together with nine House's dissolution events in Thai political history and compare with those in England, Japan and France shown that the legal problems are as following:1. Problem on submission process : The Prime Minister always exercise his dissolution power by himself with no cabinet's opinion.2. Problem on condition : The Legislative always exercise their dissolutiot power with no limit, no proper rule and condition.3. Problem on act of law suspended Bills in the House of Representatives and Senate not yet be scrutinised within the period of time and also the Executive always takes advantage in seeking benefit for themselves and partners.4. Problem on sue for the Royal Decree destroy and sue for damages an injured person can not sue both for destroy and damages since it's outside jurisdiction, the right of claim on civil damage is prohibited.Therefore, the Constitutional provision on condition and procedure for the House's dissolution should be exactly remedied in order to show the public that the House's dissolution is the significant tool for check and balance power in the democratic regime.

มหาวิทยาลัยรามคำแหง.สำนักหอสมุดกลาง

Address: กรุงเทพมหานคร (Bangkok)

Email: dcms@lib.ru.ac.th

Name: สมคิด เลิศไพฑูรย์

Role: คณะกรรมการที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์

Name: มนตรี รูปสุวรรณ

Role: คณะกรรมการที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์

Created: 2542

Issued: 2548-08-01

Modified: 2549-06-04

วิทยานิพนธ์/Thesis

ISBN: 974-311-943-4

CallNumber: ม.ร. ต172 2542

tha

DegreeName: นิติศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: นิติศาสตร์

Grantor: มหาวิทยาลัยรามคำแหง

©copyrights มหาวิทยาลัยรามคำแหง

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	title.pdf	324.57 KB	82	2026-05-26 18:16:01
2	abstract.pdf	128.75 KB	85	2026-05-26 18:16:01
3	contents.pdf	107.24 KB	90	2026-05-26 18:16:01
4	chapter1.pdf	333.03 KB	75	2026-05-26 18:16:01
5	chapter2.pdf	1.34 MB	99	2026-05-26 18:16:01
6	chapter3.pdf	743.17 KB	67	2026-05-26 18:16:01
7	chapter4.pdf	1.59 MB	74	2026-05-26 18:16:01
8	chapter5.pdf	862.37 KB	82	2026-05-26 18:16:01
9	chapter6.pdf	237.15 KB	60	2026-05-26 18:16:01
10	bibliography.pdf	273.81 KB	61	2026-05-26 18:16:01
11	vita.pdf	17.03 KB	58	2026-05-26 18:16:01

ใช้เวลา

0.078391 วินาที