อำนาจกระทำของแพทย์ในการให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบในวาระสุดท้ายของชีวิต

The justification of physician in committing euthanasia and assisted suicide

Name: ภูมิภัทร ศาสตร์ศศิ

ThaSH: แพทย์ -- กฎหมายและระเบียบข้อบังคับ

Classification :.DDC: 344.041

ThaSH: ผู้ป่วยใกล้ตาย -- วิจัย

ThaSH: สิทธิผู้ป่วย -- วิจัย

ThaSH: สิทธิการตาย -- วิจัย

Abstract: ในปัจจุบัน การให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบในวาระสุดท้ายของชีวิตได้ทวีความสำคัญขึ้น เนื่องจากวิวัฒนาการทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสมัยใหม่ในทางการแพทย์ซึ่งก่อให้เกิดประสิทธิภาพในการช่วยชีวิตและยืดชีวิตมนุษย์มากขึ้น แต่ในบางครั้ง ความเจริญก้าวหน้าดังกล่าวก็ทำให้ชีวิตที่ถูกยืดออกไปกลายเป็นชีวิตที่ไม่มีคุณภาพและไร้ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ สร้างความทุกข์ทรมานให้กับผู้ป่วยเป็นอย่างมาก ทั้งยังมีปัญหาในเรื่องค่าใช้จ่ายที่ผู้ป่วย ญาติมิตรหรือรัฐต้องสูญเสียไปโดยไม่ก่อให้เกิดประโยชน์ การให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบในวาระสุดท้ายของชีวิตจึงถูกนำมาใช้เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว แต่การให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบในวาระสุดท้ายของชีวิตนั้น ในบางกรณีอาจถือเป็นการกระทำที่มีความผิดตามกฎหมายอาญา แพทย์ผู้กระทำจึงจำเป็นต้องศึกษาให้ดีว่าตนมีอำนาจกระทำแค่ไหน เพียงใด มิฉะนั้นอาจต้องได้รับโทษซึ่งกฎหมายอาญาของไทยได้กำหนดโทษในความผิดต่อชีวิตไว้รุนแรงมากและไม่ได้กำหนดเหตุลดโทษเป็นพิเศษไว้ในกรณีนี้ ทำให้ศาลไม่อาจใช้ดุลพินิจลงโทษสถานเบาหรือรอการลงโทษได้ นอกจากนั้น หากรัฐใดจะออกกฎหมายรับรองการให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบในวาระสุดท้ายของชีวิตให้สามารถทำได้โดยชอบด้วยกฎหมาย รัฐนั้นๆจะต้องศึกษาปัญหาให้รอบคอบและรอบด้าน ต้องกำหนดขอบเขตให้เหมาะสมและกำหนดมาตรการที่มีประสิทธิภาพ เพราะเรื่องดังกล่าวเป็นเรื่องเกี่ยวกับชีวิต ความเป็นความตายของประชาชน หากกระทำโดยไม่ศึกษาให้ดีอาจก่อให้เกิดปัญหาร้ายแรงตามมาได้ วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ ผู้เขียนได้ศึกษาเรื่องการให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบในวาระสุดท้ายของชีวิต โดยแบ่งการกระทำดังกล่าวออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่ การปล่อยให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบ (passive euthanasia) การช่วยให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบ (active euthanasia) และการช่วยผู้ป่วยยุติชีวิตตนเองโดยแพทย์ (physician-assisted suicide) จากการศึกษาพบว่า การปล่อยให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบ (passive euthanasia) นั้น แพทย์มีอำนาจกระทำได้หากผู้ป่วยได้ใช้สิทธิในการปฏิเสธการรักษาโดยชอบ ซึ่งจะทำให้หน้าที่ในการรักษาของแพทย์หมดลงและทำให้การยุติการรักษาของแพทย์ไม่ถือเป็นการฆ่าโดยงดเว้น ในปัจจุบันพระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ.2550 ก็ได้บัญญัติรับรองอำนาจกระทำของแพทย์ในกรณีดังกล่าวไว้อย่างชัดเจนในกรณีที่ผู้ป่วยได้ทำหนังสือแสดงเจตนาปฏิเสธการรักษาไว้ล่วงหน้า อย่างไรก็ตาม พระราชบัญญัติฉบับนี้ไม่ได้บัญญัติรับรองอำนาจกระทำของแพทย์ในกรณีที่ผู้ป่วยอยู่ในสภาพไม่รู้สึกตัวอย่างถาวรโดยที่ไม่ได้ทำหนังสือแสดงเจตนาปฏิเสธการรักษาเอาไว้ ทำให้เกิดปัญหาว่ากรณีเช่นนี้ แพทย์จะยุติการรักษาโดยให้ญาติของผู้ป่วยเป็นผู้แสดงเจตนาแทนได้หรือไม่ ผู้เขียนเห็นว่าพระราชบัญญัติฉบับดังกล่าวสมควรได้รับการแก้ไข โดยบัญญัติให้ญาติสนิทของผู้ป่วยซึ่งได้แก่ บิดา มารดา คู่สมรสและบุตรของผู้ป่วย สามารถใช้สิทธิปฏิเสธการรักษาแทนผู้ป่วยได้ เพราะญาติสนิทของผู้ป่วยเป็นผู้ใกล้ชิดและเติบโตมากับผู้ป่วย จึงสามารถตัดสินใจได้ใกล้เคียงกับเจตนาที่แท้จริงของผู้ป่วย ต่างจากรัฐหรือแพทย์ซึ่งไม่มีความเกี่ยวข้องกับผู้ป่วย และมีแนวโน้มที่จะตัดสินใจโดยคำนึงถึงผลประโยชน์ส่วนตนมากกว่าเจตนาที่แท้จริงหรือผลประโยชน์ของผู้ป่วย สำหรับการช่วยให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบ (active euthanasia) และการช่วยผู้ป่วยยุติชีวิตตนเองโดยแพทย์ (physician-assisted suicide) นั้น ยังไม่เป็นที่ยอมรับในวงกว้างว่าเป็นการรักษาที่ถูกต้องตามมาตรฐานทางการแพทย์ ทั้งยังมีประเด็นปัญหาในเรื่องของคุณธรรม จริยธรรมและศาสนา รวมไปถึงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นในทางปฏิบัติ เช่น การช่วยให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบโดยไม่ได้รับความยินยอมจากผู้ป่วย หรือการที่ผู้ป่วยประสงค์จะยุติชีวิตของตนเองเพราะมาตรฐานการรักษาที่ไม่ได้คุณภาพ ทำให้ไม่สามารถบรรเทาความเจ็บปวดของผู้ป่วยได้ หรือเพื่อประหยัดค่าใช้จ่ายของครอบครัว เป็นต้น และยังอาจส่งผลต่อค่านิยมของผู้คนในสังคมที่เห็นคุณค่าของชีวิตน้อยลง โดยพร้อมจะยุติชีวิตเพื่อหนีจากอุปสรรคต่างๆ ซึ่งย่อมไม่เป็นผลดีต่อประเทศชาติ ผู้เขียนจึงเห็นว่า ประเทศไทยนั้นยังไม่พร้อมสำหรับการช่วยให้ผู้ป่วยตายอย่างสงบ (active euthanasia) หรือการช่วยผู้ป่วยยุติชีวิตตนเองโดยแพทย์ (physician-assisted suicide) โดยชอบด้วยกฎหมาย

มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์. ศูนย์สนเทศและหอสมุด

Email: library@dpu.ac.th

Name: ทวีเกียรติ มีนะกนิษฐ

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Modified: 2556-08-22

Created: 2555

Issued: 2556-03-09

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

CallNumber: วพ344.041 ภ673อ

tha

DegreeName: นิติศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: กฏหมายอาญาและกระบวนการยุติธรรมทางอาญา

Grantor: มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์

©copyrights มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	Cover.pdf	371.8 KB	51	2024-04-16 08:22:31
2	ABS.pdf	343.47 KB	49	2025-09-12 10:46:53
3	Chap_1.pdf	295.06 KB	55	2024-04-16 08:22:36
4	Chap_2.pdf	544.41 KB	55	2024-04-16 08:22:39
5	Chap_3.pdf	470.69 KB	56	2024-04-16 08:22:41
6	Chap_4.pdf	414.15 KB	58	2024-04-16 08:22:44
7	Chap_5.pdf	298.14 KB	59	2024-04-16 08:22:48
8	App-bip.pdf	405.35 KB	39	2024-04-16 08:22:51
9	App.pdf	398.85 KB	37	2024-04-16 08:22:55
10	Vita.pdf	255.28 KB	38	2024-04-16 08:22:57

ใช้เวลา

0.215031 วินาที