ปริมาณการพังทลายของดินในพื้นที่จังหวัดจันทบุรี : วิเคราะห์โดยใช้สมการการสูญเสียดินสากล

Quantitative analysis of soil erosion in chanthaburi by using universal soil loss equation

Name: วิเชียร ฝอยพิกุล

keyword: การพังทลายของดินในจังหวัดจันทบุรี

LCSH: ดิน -- วิจัย

Classification :.DDC: 631.45

Abstract: การศึกษาวิจัยในครั้งนี้จัดทำขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อคาดประมาณปริมาณการสูญเสียดินในพื้นที่จังหวัดจันทบุรี โดยวิธีการนำรูปแบบสมการเชิงคณิตศาสตร์คือ สมการการสูญเสียดินสากล (USLE) มาใช้ในการวิเคราะห์ และจัดจำแนกขอบเขตตามแผนที่ที่ได้จากการสำรวจดิน ทำให้สามารถกำหนดขอบเขตพื้นที่หรือบริเวณที่จะมีอัตราการสูญเสียดินในระดับต่าง ๆ ได้อย่างคร่าว ๆ ซึ่งจะมีผลนำไปสู่การหาแนวทางปฏิบัติการป้องกันหรือมาตรการอนุนักษณ์ดินและน้ำให้เหมาะสมกับพื้นที่นั้น ๆ ต่อไป วิธีการวิเคราะห์จึงเป็นการจำแนก ค่าตัวแปรปัจจัยแต่ละตัวที่มีผลต่อปริมาณการสูญเสียดินของชิดดินหรือหน่วยแผนที่ดินนั้น ๆ ตามรูปแบบของสมการการสูญเสียดิน เช่นค่าดัชนีการพังทลายของดินที่เกิดจากฝน (R) ค่าสมรรถนะการพังทลายของดิน (K) ค่าดัชนีความยาวของความลาดชันและความลาดชัน (LS) ค่าดัชนีการจัดการพืช © และค่าดัชนีการปฏิบัติการป้องกันการชะล้างพังทลายของดิน (P) แล้วนำมาหาค่าปริมาณการสูญเสียดินจากสมการ A =aR K LS C P จากนั้นจึงกำหนดแบ่งชั้นระดับความรุนแรงต่าง ๆ ของปริมาณการสูญเสียดินที่ได้ (มีหน่วยเป็น ตัน/ไร่/ปี) ซึ่งวิธีการทั้งหลายเหล่านี้สำหรับกรณีประเทศไทย กรมพัฒนาที่ดินได้ทำการศึกษาไว้แล้วและได้ทดลองนำไปใช้แล้วกับบริเวณพื้นที่ทางจังหวัดภาคเหนือ เช่น แพร่ นครสวรรค์ เป็นต้น ผลการศึกษาสำหรับกรณีจังหวัดจันทบุรี จากหน่วยแผนที่ดินทั้งหมดที่จัดจำแนกไว้ 61 หน่วยและทำการประเมิน 60 หน่วย (ตัดทิ้ง slope complex และพื้นที่ที่เป็นน้ำออก) พบว่า ชุดดินที่มีอัตราการสูญเสียดินในขั้นรุนแรงมากมีเพียง 1 ชุดดินคือดินชุดพะโต๊ะ ซึ่งมีอัตราการสูญเสียดิน 192.1 ตัน/ไร่/ปี ชุดดินที่มีอัตราการสูญเสียดินในขั้นรุนแรงมี 3 หน่วยแผนที่คือ หน่วยดินามพันธ์ระหว่างดินชุดระนอง/พะโต๊ะ ดินชุดคลองชาก และดินชุดท่าใหม่ ซึ่งมีอัตราการสูญเสียดิน 96.5, 46.8 และ 20.3 ตัน/ไร่/ปี ตามลำดับ แต่เมื่อรวมพื้นที่ของทั้ง 4 ชุดดิตข้างต้นแล้ว มีรวมกันไม่มากนักเพียง 138668 ไร่หรือคิดเป็นร้อยละ 3.58 ของพื้นที่ทั้งจังหวัด หน่วยแผนที่ดินที่มีอัตราการสูญเสียดินในขั้นปานกลางมีจำนวน 23 หน่วยคือ ดินชุดโอลำเจียก ห้วยยอด คลองเต็ง สัตหีบ เรณู ลำภูลา ชุมพร คลองท่อม หัวหิน บ้านทอน ห้วยโป่ง อ่าวลึก โป่งน้ำร้อน ปากจั่น และหน่วยสัมพันธ์ของดินเหล่านี้ มีอัตราการสูญเสียดินในช่วง 5-20 ตัน/ไร่/ปี คิดเป็นพื้นที่รวมประมาณ 1.4 ล้านไร่ หรือร้อยละ 36.37 ของพื้นที่จังหวัด หน่วยแผนที่ดินที่มีอัตราการสูญเสียดินอยู่ในขั้นระดับน้อยมี 12 หน่วย คือ ดินชุดสวี ระยอง สุไหงปาดี ผักกาด บาเจาะ ทุ่งหว้า มะขาม น้ำกระจาย นาทวี และหน่วยสัมพันธ์ของดินเหล่านี้ มีอัตราการสูญเสียดินในช่วง 1-5 ตัน/ไร่/ปี อีก 20 หน่วยแผนที่เป็นพื้นที่อีกรวมประมาณ 1 ล้านไร่ หรือร้อยละ 27.8 ของพื้นที่จังหวัดจันทบรี โดยสรุปแล้วจึงอาจกล่าวได้ว่า พื้นที่จังหวัดจันทบุรีนี้ยังมีปริมาณการสูญเสียดินไม่รุนแรงมากนัก แม้ว่าจะมีฝนตกชุกในฤดูฝน พื้นที่ที่มีอัตราการชะล้างพังทลายจริงจังจำเป็นต้องรีดดำเนินการด่วน มีประมาณ 1 แสนไร่ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นพื้นที่มีความลาดชันสูง ทั้งนี้เพราะจันทบุรียังมีพื้นที่ที่เป็นภูเขาสูงและป่าไม้อยู่มาก เกินกว่าร้อยละ 30 แต่แนวโน้มที่จะต้องมีการป้องกันและรีบดำเนินการก่อนอื่นคือ การเกษตรในที่สูงที่มีความลาดชันมาก จำเป็นต้องควบคุมและปฏิบัติอย่างถูกวิธี รวมทั้งบริเวณทางตอนใต้ที่มีการเปลี่ยนแปลงสภาพป่าชายเลนไปทำนากุ้งต้องมีการจัดจำแนกให้ทำในพื้นที่ที่เหมาะสมและไม่กระทบต่อระบบนิเวศน์ตามธรรมชาติเท่านั้น

มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: สุรินทร์

Name: กรมการฝึกหัดครู

Role: ผู้ให้ทุนวิจัย

Created: 2537

Issued: 2548-08-29

งานวิจัย/Research report

application/pdf

CallNumber: 631.4 ว235ป

tha

Grantor: มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์

©copyrights มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	Bibliography.pdf	174.07 KB
2	Chapter 6.pdf	167.57 KB
3	Chapter 5.pdf	240.83 KB
4	Chapter 4.pdf	541.02 KB
5	Chapter 3.pdf	115.88 KB
6	Chapter 2.pdf	2.31 MB
7	Chapter 1.pdf	316.33 KB
8	Content.pdf	94.15 KB
9	Abstract.pdf	143.58 KB
10	Title page.pdf	46.17 KB
11	Appendix.pdf	217.11 KB

ใช้เวลา

0.036213 วินาที