รำอาวุธของตัวพระในละครในเรื่อง อิเหนา

Male weapon dance in Lakon Nai

Name: รุ่งนภา ฉิมพุฒ

ThaSH: การรำ -- ไทย

ThaSH: อิเหนา

ThaSH: อาวุธในวรรณคดี

Abstract: ศึกษาท่ารำและกระบวนรำอาวุธของตัวพระในละครในเรื่อง อิเหนา โดยเลือกศึกษาการรำอาวุธ 4 ชนิด ได้แก่ กริช กระบี่ หอกซัด และทวน ของตัวเอกในบทละครในเรื่อง อิเหนา พระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่ 2 เฉพาะฉบับที่ถ่ายทอดมาจากท่านผู้หญิงแผ้ว สนิทวงศ์เสนี การวิจัยนี้ศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง การสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ การสังเกตการแสดงสด วิดีทัศน์และภาพถ่าย ตลอดจนการฝึกหัดด้วยตนเองจากอาจารย์ทางนาฏยศิลป์ไทย ผลการวิจัยพบว่า มีตัวเอกที่รำอาวุธจำนวน 12 ตัว ได้แก่ อิเหนา บุศสิหนา ประสันตา กระหมังกุหนิง สังคามาระตา วิหยาสะกำ สุหรานากง อุณากรรณ จะมาหรา กะปาหลัน และมะงาดา มีการรำอาวุธทั้งหมด 10 ชุด แต่ได้นำมาศึกษาเฉพาะชุดที่มีกระบวนรำเด่น และมีวัตถุประสงค์ของการรำไม่ซ้ำกัน จำนวน 6 ชุด ตามลำดับเหตุการณ์ในท้องเรื่อง ได้แก่ ประสันตารำกริช การรำอาวุธในศึกกระหมังกุหนิง อิเหนาตัดดอกไม้ อิเหนาฉายกริช สุหรานากงรำกริช และปันหยีตรวจพล อาวุธที่ตัวเอกใช้รำ พบว่ามี 5 ชนิด ได้แก่ กริช กระบี่ หอกซัด ทวน และกั้นหยั่น แต่อาวุธที่มีกระบวนการรำเด่นมี 4 ชนิด ยกเว้นกั้นหยั่น การรำอาวุธแบ่งตามวัตถุประสงค์ได้เป็น 6 ประการ คือ 1. รำเยาะเย้ย 2. ตัดดอกไม้ 3. ฉายอาวุธเพื่อเรียกร้องความสนใจ 4. รำบวงสรวง 5. รำตรวจพล 6. รำเพื่อรบ ท่ารำกริชมี 2 แบบ คือ แบบมลายูกับแบบชวา รำเพื่อรบมี 3 ขั้นตอน คือ ขั้นตอนที่ 1 ดูชั้นเชิงกัน ขั้นตอนที่ 2 ปะทะแบบมีลีลา และขั้นตอนที่ 3 ปะทะรุนแรง จบด้วยฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเสียชีวิตหรือแยกจากกัน การรำอาวุธของตัวพระในละครในเรื่อง อิเหนา มีความสัมพันธ์กับการต่อสู้ป้องกันตัวของไทย การรำอาวุธจัดเป็นศิลป์ชั้นสูง งดงาม มีคุณค่า หาดูได้ยากยิ่งในปัจจุบันเพราะมีการแสดงน้อย จึงควรอนุรักษ์และเผยแพร่เพื่อมิให้สูญสลายไปจากวงการนาฏยศิลป์ไทย

Abstract: Studying male weapon dance gestures and patterns of the principle characters in Lakon Nai "Inao" of King Rama II choreographed by Than Puying Paew Sanitwongse Seni. This research is based upon the information gleaned from documents, interviewing with experts, observing stage performances, video documentaries and photographs; and also from researcher's practice with dance teachers. The research found 12 principle characters performed important weapon dances. They are: Inao, Budsina, Prasanta, Kramangkuning, Sangkamarata, Viyasakam, Suranakong, Unakan, Jamara, Kapalan, and Ma-ngada. Six out of ten dances based upon their objectives and outstanding features were chosen to be studied. Their special names for the dance are Prasanta Ram Krit, Suek Kramang Kuning, Inao Tat Dok Mai, Inao Chai Krit, Suranakong Ram Krit, and Panyi Truat Pon. Five types of weapon were found : kris, sword, javelin lance, and kanyan. Only first four types were selected for studying. Six objectives for the dances were found : sating, cutting the flower, showing the weapon to attract attention, worshipping, troop reviewing, and fighting. Kris dance were of two types: Malay and Javanese styles. Fighting dances could be divided into three parts: 1. reviewing the enemy potentials, 2. stylised combat, and 3 fast and fierceful combat that ended with death or seperation. Weapon dances of principle characters in Lakon Nai "Inao" is closely related to the Thai martial arts. Weapon dances are considered as refined, aesthetical, and valueless. They are rarely seen today because they are scarely performed. Therefore, they should by preserved and disseminated in order that they will not disappear from the Thai dance repertoire.

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. สถาบันวิทยบริการ

Address: กรุงเทพมหานคร (Bangkok)

Email: cuir@car.chula.ac.th

Name: สุรพล วิรุฬห์รักษ์

Role: ที่ปรึกษา

Created: 2540

Modified: 2553-06-02

Issued: 2552-12-13

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

ISBN: 9746376355

tha

Spatial: ไทย

DegreeName: ศิลปกรรมศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: นาฏยศิลป์ไทย

Grantor: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

©copyrights จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	Rungnapha_Ch_front.pdf	467.79 KB	308	2025-11-18 23:01:59
2	Rungnapha_Ch_ch1.pdf	319.91 KB	236	2025-11-18 23:02:06
3	Rungnapha_Ch_ch2.pdf	914.14 KB	271	2025-11-18 23:02:11
4	Rungnapha_Ch_ch3.pdf	3.13 MB	266	2025-11-18 23:02:16
5	Rungnapha_Ch_ch4.pdf	4.75 MB	236	2025-11-18 23:02:22
6	Rungnapha_Ch_ch5.pdf	3.89 MB	222	2025-11-18 23:02:27
7	Rungnapha_Ch_ch6.pdf	414.07 KB	173	2025-11-18 23:02:33
8	Rungnapha_Ch_back.pdf	1.86 MB	170	2025-11-18 23:02:38

ใช้เวลา

0.040705 วินาที