ผลของรังสีแกมมาต่อการเจริญเติบโตและการเปลี่ยนแปลงทางสัณฐานวิทยาของกล้วยไม้ลายน้ำทองบางชนิดในสภาพปลอดเชื้อ

Effect of gamma radiation on growth and morphological charactristic changes of some in vitro jewel orchids

Name: กัญญพร สวัสดิวงศ์

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ -- วิทยานิพนธ์. วท.ม. (พืชสวน) 2563.

Classification :.LCCS: SB409

ThaSH: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. -- สาขาพืชสวน -- วิทยานิพนธ์

ThaSH: กล้วยไม้ -- การขยายพันธุ์

ThaSH: กล้วยไม้ -- การเจริญเติบโต

ThaSH: กล้วยไม้ -- สัณฐานวิทยา

ThaSH: การเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อพืช

ThaSH: รังสีแกมมา

Abstract: ศึกษาสูตรอาหารที่เหมาะสมต่อการขยายพันธุ์ในสภาพปลอดเชื่อและผลของรังสีแกมมาต่อการเจริญเติบโตและการเปลี่ยนแปลงทางสัณฐานวิทยาของของกล้วยไม้ Anoectochilus koshunensis Hayata ตัวอย่างที่ 1 (A1) และตัวอย่างที่ 2 (A2) และกล้วยไม้ Ludisia discolor (Ker Gawler) Blume ตัวอย่างที่ 1 (L1) และตัวอย่างที่ 2 (L2) การศึกษาสูตรอาหารที่เหมาะสมต่อการเพิ่มจำนวนและการพัฒนา เป็นต้นที่สมบูรณ์โดยใช้เนื้อเยื่อส่วนปลายยอดมาเพาะเลี้ยงบนอาหารกึ่งแข็งสูตร MS (Murashige and Skoog, 1962) หรือ ½MS ที่มีการดัดแปลงทั้งหมดรวม 8กรรมวิธี และสูตรอาหาร VW (Vacin and Went, 1949) ที่มีการดัดแปลง 2 กรรมวิธี พบว่าเมื่อเพาะเลี้ยงกล้วยไม้ลายน้ำทองทั้ง 4 ตัวอย่างบนอาหารกึ่งแข็งสูตร ½MS ที่มี BA ความเข้มข้น 0.5 และ1 มิลลิกรัมต่อลิตร มีการเพิ่มจำนวนยอดและพัฒนาเป็นต้นที่สมบูรณ์ไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จึงเลือกใช้อาหารกึ่งแข็งสูตร ½MS ที่มี BA ความเข้มข้น 0.5 มิลลิกรัม ต่อลิตรสำหรับงานวิจัยนี้ จากนั้นนำต้นในสภาพปลอดเชื้อโดยใช้ส่วนยอดและส่วนข้อรับรังสีแกมมาแบบเฉียบพลันที่ปริมาณ 0, 10, 20, 30, 40, 60, 80 และ100 เกรย์ และเพาะเลี้ยงในสภาพปลอดเชื้อเป็นเวลา 2 เดือน พบว่าค่า LD50(60d) จากชิ้นส่วนยอดและชิ้นส่วนข้อที่ได้รับรังสีของกล้วยไม้ทั้ง 4 ชนิดอยู่ในช่วง 22- 54 เกรย์ ชิ้นส่วนยอดที่ได้รับรังสีสามารถมีชีวิตรอดและเจริญเติบโตได้ดีกว่าชิ้นส่วนข้อ การเจริญเติบโตทางลำต้นและรากมีแนวโน้มลดลงตามปริมาณรังสีที่เพิ่มขึ้นโดยปริมาณรังสีที่ทำให้การเจริญเติบโตลดลงครึ่งหนึ่งหลังจากได้รับรังสีและเพาะเลี้ยงในสภาพปลอดเชื้อเป็นเวลา 60 วัน (GR50(60d)) ของชิ้นส่วนยอดและชิ้นส่วนข้อ ซึ่งคำนวณจากข้อมูลการเพิ่มจำนวนยอดใหม่ GR50(60d) ของกล้วยไม้ทั้ง 4 ชนิดอยู่ในช่วง 7- 40 เกรย์โดยหลังจากได้รับรังสีแกมมาแบบเฉียบพลันปริมาณ 10 - 20 เกรย์ เกิดการเปลี่ยนแปลงลักษณะทางสัณฐานวิทยาจำนวน 10 ลักษณะ The appropriate media formula for micropropagation and effects of gamma radiation on growth and morphological characteristic changes of Anoectochilus koshunensis Hayata sample 1 (A1) and sample 2 (A2) and Ludisia discolor (Ker Gawler) Blume sample 1 (L1) and sample 2 (L2) were studied. The study of appropriate media for plant multiplication and development was conducted by culturing shoot explant on MS (Murashige and Skoog, 1962) or ½MS modified for 8 treatments and 2 treatments of VW (Vacin and Went, 1949) modified semi-solid media. The result showed no statistically significant differences in shoot number and plant size among the four samples of jewel orchids when culturing on ½MS semisolid media supplemented with 0.5 and 1 mg/l BA. Therefore, ½MS semi-solid media supplemented with 0.5 mg/l BA was selected to use in this research. The existed shoots and nodes from in vitro plants were acute gamma irradiated at dose 0, 10, 20, 30, 40, 60, 80 and 100 Gy and cultured for 2 months. LD50(60d) of irradiated shoots and nodes ranged from 22 to 54 Gy. Growth and percentage of survival of irradiated shoots explants were better than irradiated nodes. However, growth rate of shoots and roots was decreased when explants were irradiated with higher gamma ray doses. GR50(60d) of irradiated shoots and nodes of the four orchid samples calculating based on data of new shoot number ranged from 7 to 40 Gy. The ten characteristics of morphological characteristic changes after acute gamma irradiating in range 10- 20 Gy were observed

มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. สำนักหอสมุด

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: tdckulib@ku.ac.th

Name: เฌอมาลย์ วงศ์ชาวจันท์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก

Name: คทารัตน์ ชูศรีเอี่ยม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม

Created: 2563

Modified: 2567-05-23

Issued: 2567-05-23

วิทยานิพนธ์/Thesis

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: https://kasetsart.idm.oclc.org/login?url=http://www.lib.ku.ac.th/KUthesis/2563/kanyaphorn-saw-all.pdf

CallNumber: SB409.ก1131

tha

DegreeName: วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: พืชสวน

Grantor: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

©copyrights มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	kanyaphorn-saw-all.pdf	4.11 MB	1	2025-01-19 12:33:37

ใช้เวลา

0.035338 วินาที