สภาพปัญหาและแนวทางการเข้าถึงการศึกษาระดับสูงของแม่ชีไทย

Name: แม่ชีกฤษณา รักษาโฉม

Organization : ผู้วิจัย

Name: Dr.Martin Seeger

Organization : ผู้วิจัย

Name: สมคิด เศษวงศ์

Organization : ผู้วิจัย

keyword: ปัญหาอุปสรรค

; การเข้าถึงการศึกบสูษาระดัง

; แม่ชีไทย

Abstract: การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาและอุปสรรคและแนวทางแก้ไขปัญหาการ เข้าถึงการศึกษาของแม่ชีไทย กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย เป็นกลุ่มตัวอย่าง คือ สำนักใหญ่แม่ชีไทยซึ่ง มี ๓ วัด แบ่งเป็นเขตพระนคร ๒ วัด คือ วัดมหาธาตุฯ และวัดชนะสงคราม เขตภาษีเจริญ ๑ วัด คือ วัดปากน้ำ มีแม่ชีจำนวน ๒๖๐ คน ซึ่งได้มาโดยการเลือกแบบสุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม การสัมภาษณ์เชิงลีก และการประชุมกลุ่มเฉพาะวิเคราะห์ข้อมูลโดยนำคะแนนสอบถาม มาหาค่าเฉลี่ย และค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ความถี่ร้อยล และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัย มี ดังนี้ ๑. ข้อมูลทั่วไปของกลุ่มตัวอย่าง พบว่า ส่วนใหญ่แม่ชีไทยมีสถานภาพโสดก่อนบวช คิดเป็น ร้อยละ ๔๘.๔๕ อายุ ๖0 ขึ้นไป คิดเป็นร้อยละ ๒๙.๒๓ มีบุตรก่อนบวช คิดเป็นร้อยละ ๒๖.๑๕ พำนักที่วัดปากน้ำ คิดเป็นร้อยละ ๓๘.๔๖ จบธรรมศึกษาชั้นเอก คิดเป็นร้อยละ ๒๖.๙๒ จบ ประถมศึกษา คิดเป็นร้อยละ ๓๗.๖๙ พำนักที่วัดคิดเป็นร้อยละ ๗๘.๔๖ อาชีพก่อนบวชคือ เกษตรกร คิดเป็นร้อยละ ๔๑.๕๔ เหตุผลในการบวชคือมีศรัทธาตั้งใจบวชตลอดชีวิต คิดเป็นร้อยละ ๓๓.๘๕ ๒. แม่ชีมีความคิดเห็นที่มีต่อปัญหาและอุปสรรคในการเข้าถึงการศึกษาของแม่ชีโดยรวม ทั้งหมดอยู่ที่ระดับความพึงพอใจ มาก (X =๓.๕๔ , S.D.=๐.๑๘) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านพบว่า ด้านร่างกายและสุขภาพ มีความพึงพอใจระดับ มาก (นิ =๓.๔๘, S.D.= ๑.๐๒) และด้านเศรษฐกิจ มีความพึงพอใจระดับ ปานกลาง (สิ =๓.๒๖, S.D.=๑.๕๒) และด้านค่านิยม ความเชื่อส่วนบุคคล ครอบครัวและสังคม มีความพึงพอใจระดับมาก (โ =๓.๖๑, S.D.=o.๙๕) และด้านสุดท้ายคือ ด้าน นโยบายและกฎหมายสนับสนุนจากวัด ชุมชนและสังคม มีความพึงพอใจระดับ มาก (นิ =๓.๗๐, S.D.=o.๙๓) ๓. จากการประเมินระดับความความคิดเห็นที่มีต่อปัญหาและอุปสรคในการเข้าถึง การศึกษาของแม่ชี พบว่ากลุ่มตัวอย่างมีความคิดเห็นในภาพรวมและรายด้านอยู่ในระดับมาก ( = ๔.๒๑, S.D.= ๑.๙๒) เมื่อจำแนกในรายด้านควรให้การสนับสนุนที่เกี่ยวข้องกับการศึกษา ( = ๔.๓๓, S.D.= ๑.๐๙) เช่น ทุน และที่พัก รองลงมาได้แก่ ด้านส่งเสริมและสนับสนุนแม่ชีในรายบุคคล ( - ๔.๒๗, S.D.= ๑.๑๑) ด้นระเบียบ กฎหมายและข้อบังคับที่เกี่ยวข้องกับการศึกษา ของแม่ชี (X = ๔.๒๗, S.D.=๑.๑๒) และด้านโอกาสทางการศึกษาจากองค์กรหรือหน่วยงานที่ เกี่ยวข้อง (X = ๔.๑๑, S.D.= o.๙๙) ๔. นอกจากนี้ กลุ่มตัวอย่างได้ให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ร้อยละ ๒๘.๘๕ จำแนกประเด็น สะท้อนปัญหาและอุปสรรค และแนวทางแก้ไขปัญหาในเข้าถึงการศึกษาของแม่ชี ได้แก่ ด้านสุขภาพ ด้านอายุ ความไม่เป็นเอกภาพของกลุ่มแม่ชี ด้านทุนทรัพย์ ความสนใจศึกษาเฉพาะทางธรรมที่เน้น การปฏิบัติ และแนวทางแก้ไข ได้แก่ การปรับปรุงด้านระเบียบ กฎหมายและข้อบังคับที่เกี่ยวข้อง การ สนับสนุนที่เกี่ยวข้องกับการศึกษา การจัดตั้งหน่วยงานตรงที่รับผิดชอบการศึกษาของแม่ชี และการ ส่งเสริมและสนับสนุนแม่ชีในรายบุคคล ๕. จากการสัมภาษณ์เชิงลึก พบว่าแม่ชีมีโอกาสและได้รับการสนับสนุนในการเข้าถึง อุดมศึกษาที่จัดโดยมหาวิทยาลัยสงฆ์ทั้ง ๒ แห่งและคณะสงฆ์มากขึ้นในระยะเวลา ๑0 ปีที่ผ่านมา แม่ ชีบางรูปมีการศึกษาสูงถึงระดับปริญญาเอก แม่ชีส่วนใหญ่สำเร็จการศึกษาระดับธรรมศึกษาเอก สอดคล้องกับข้อมูลเชิงปริมาณ แม่ชีที่อายุน้อยสนใจศึกษาต่อระดับอุดมศึกษาได้รับการสนับสนุนใน รูปแบบของทุนการศึกษาบ้าง แต่ก็คงปฏิเสธไม่ได้ว่ายังมีความไม่เสมอภาคระหว่างนักบวชต่างเพศ เนื่องจากพระสงฆ์ยังได้รับการสนับสนุนทางการเงินและปัจจัยอื่นๆ ไม่ว่า จะเป็นที่พักอาศัย การถวาย ทุนการศึกษา และการรับรองความสำเร็จทางการศึกษาภาษาบาลี ปัญหาหลักอย่างหนึ่งคือจำนวน แม่ขีที่เข้ามาบวชเรียนมีจำนวนน้อยแม่ชีส่วนมากบวชในช่วงอายุ ๖0 ปีขึ้นไป สุขภาพร่างกายไม่เอื้อ ต่อการศึกษาส่วนมากบวชเพื่อปฏิบัติธรรมอย่างสงบ เหนือสิ่งอื่นใดแม่ชีต้องการกฎหมายรับรอง สถานภาพการเป็นนักบวช

Abstract: The objectives of this research were to study the problems and obstacles, and solution of Thai Nuns' (Mae Chis) access to education. The sample of this study consisted of 3 large monasterial residences of Thai Nuns which were divided that Wat Mahathat Yuwaratrangsarit and Wat Chanasongkhram Ratchaworamahawiharn were in Phra Nakhon District, and Wat Paknam was in Phasricharoen District. Two hundred and sixty Thai Nuns were selected by random sampling. The research tools were questionnaire, in-depth interview and focus group meeting.The statistics used in analyzing the data of questionnaires were average, standard deviation, percentage and content analysis. The study findings were as follows. 1. The general data of sample showed that most Thai Nuns were single before becoming nun at a rate of 48.45%. 29.23% of them were over the age of 60. 26.15% of Thai nuns had children before becoming nun. The percentage of the representative sample staying at Wat Paknam were at 38.46%, passing Dharmma Scholar Advance Level were at 26.92%, staying in monastery were at 78.46%. Occupation before becoming nun was farmer to be at 41.54%, and having truly faith in ordaining for the rest of life were at 33.85%. 2. The opinions of Thai Nuns with regard to the problems and obstacle of Thai nuns' access to education on the whole had a high level of satisfaction (x =3.54, S.D.=0.18). When considering each aspect, it found that the aspect of Physical and Health had a high level of satisfaction (X =3.48, S.D.= 1.02), The aspect of Economy was at moderate level (X =3.26, S.D.=1.52). The aspects of Popularity, Personal Belief, Family and Society were at high level (X =3.61, S.D.=0.95). The last aspect was Policy and Law supported by monastery, community and society, had a high level of satisfaction (X = 3.70, S.D. =0.91). 3. When evaluating the level of opinions regarding the problems and obstacle of Thai Nuns' access to education, it revealed that the sample had overall and each aspect of opinions at high level (X = 4.21, S.D.= 0.92). Moreover, classifying individual aspect, it should first encourage sponsorship for education such as scholarship and accommodation. The next aspects were to encouraging and supporting individual Thai Nuns (X = 4.27, S.D.= 1.11), disciplines, regulation and Law relating to monastic education (x = 4.27, S.D.=1.12) and educational opportunities given by related organization or association (x = 4.11, S.D.= 0.99) 4. Besides, the sample gave the additional suggestion at the rate of 28.85 9. It reflected the problems and obstacles including solution of Thai Nuns' access to education in each aspect which were Health, Age, and financial fund. In addition, it included the aspect of being interested to practice the dharma, and disunity of Thai Nuns Association.The solutions of Thai Nuns' access to education were revealed such as to revise the discipline, regulation and law concerned, to enhance the support related to education, to establish organization to take responsibility for education of Thai Nuns and to provide the support of the individual Thai Nuns' learning. 5. From indepth interview, it is found that thai Nuns (Mae chis), the Nuns are of more opportunity and support to study in the higher education managed by the two monks universities and the Sangha Council. During the past 10 years, some nuns were of the education up to the Doctorate Degrees. This point is in compliance with the quantitative data. The young aged nuns who are interested in further studying at the level of higher education have been supported at the types of the educational funds, but it can not deny that there is still the inequality among the ordained people of different sexes as the Sangha has received the support of money and other factors, no matter whether it is the residence,the giving of the educational fun and the acception of the success in the study of Pali Language. One main problem is that the member of the Thai nun is less, and most of them were ordained at the ages of 60 years and more than 60 years on wards, and thus the status of their bodies were not suitable for the education.Most of them were ordained for practicing the Dhamma in peace. Above all, the nuns are in need of the law to accept their status of being the ordained ones.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: ได้รับทุนอุดหนุนการวิจัยจากมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย รหัสโครงการ MCU RS 610656039

Role: ผู้ให้ทุน

Created: 2556

Modified: 2566-05-06

Issued: 2566-05-06

งานวิจัย/Research report

application/pdf

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	2556-039 ดร.แม่ชีกฤษณา รักษาโฉม.pdf	3.77 MB	1	2024-08-19 14:56:48

ใช้เวลา

0.028439 วินาที