การจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วม : ศึกษากรณี ตำบลสามบัณฑิตอำเภออุทัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

THE PATICIPATION OF SUBDISTRICT PLANNING : A CASE STUDY OFSAM BANDID SUBDISTRICT, UTHAI DISTRICT,PRANAKHON SI AYUTTHAYA PROVINCE.

Name: สายฝน ตรีณาวงษ์

keyword: การพัฒนาชุมชน

Classification :.DDC: 352.14ส611ก

Abstract: การศึกษาวิจัยเรื่อง การจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วม : ศึกษากรณีตำบลสามบัณฑิต อำเภออุทัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยาครั้งนี้ มีความมุ่งหมายในการวิจัยเพื่อศึกษาขั้น ตอน วิธีการ ตลอดจนปัญหาและการแก้ไขการจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วมการวิจัยใช้รูปแบบการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory action research) ในพื้นที่ 10 หมู่บ้านของตำบลสามบัณฑิต อำเภออุทัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บ และรวบรวมข้อมูล ประกอบด้วย การประชุมกลุ่มแบบเข้มข้น ในรูปของเวทีชาวบ้าน การสัมภาษณ์แบบเจาะลึก การสำรวจข้อมูลชุมชนด้วยแบบสำรวจ และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้ค่าเฉลี่ย ร้อยละ ประกอบการพรรณนาเชิงวิเคราะห์ ส่วนข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์ เปรียบเทียบ การตีความและวิเคราะห์เหตุการณ์ การศึกษาวิจัยครั้งนี้ ใช้ระยะเวลาดำ เนินการระหว่างเดือนกันยายน 2546 ถึง เดือนกุมภาพันธ์ 2547 รวมเวลาทั้งสิ้น 6 เดือน ผลการวิจัยพบว่า ขั้นตอนและวิธีการในการจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วมตำบลสามบัณฑิต สรุปได้ดังต่อไปนี้ 1. ระยะก่อนการทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วม 1.1 คัดเลือกชุมชนและเตรียมผู้นำชุมชน สร้างความรู้ ความเข้าใจเรื่องวัตถุ ประสงค์ของการวิจัยร่วมกับผู้นำชุมชน ก่อนกำหนดพื้นที่ในการศึกษา และคัดเลือกผู้นำชุมชน ที่จะ เข้าร่วม ในการวิจัย 1.2 สร้างความสัมพันธ์ระหว่างนักวิจัยกับชุมชน ด้วยการลงพื้นที่ พูดคุย แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และประสานความร่วมมือในการทำ งานร่วมกับผู้นำ กลุ่มต่าง ๆ ของแต่ละหมู่บ้าน 1.3 ศึกษาข้อมูลเบื้องต้นของตำบล และค้นหาปัญหาที่ส่งผลกระทบรุนแรง ต่อชุมชน 1.4 เวทีชาวบ้านระดับตำบล ครั้งที่ 1 เพื่อทำ ความเข้าใจร่วมกับผู้นำ ชุมชน ระดับตำบล เรื่องการจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วม 2. ระยะการเก็บและวิเคราะห์ข้อมูลชุมชน 2.1 เวทีชาวบ้านระดับหมู่บ้าน ครั้งที่ 1 เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจเรื่องการทำวิจัย การจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วม และเตรียมความพร้อมผู้นำแต่ละหมู่บ้าน 2.2 การพัฒนาทักษะและความรู้ความเข้าใจเรื่องการจัดทำแผนพัฒนาตำบล ด้วยการศึกษาดูงานจากชุมชนต้นแบบ 2.3 เวทีชาวบ้านระดับหมู่บ้าน ครั้งที่ 2 เพื่อศึกษาปัญหาและความสัมพันธ์ระหว่าง สาเหตุปัญหาของหมู่บ้าน และสำรวจข้อมูลของหมู่บ้านด้วยแบบสำรวจข้อมูลชุมชน 3. ระยะการจัดทำแผนปฏิบัติการพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วม การผลักดันแผน สู่การปฏิบัติและสรุปบทเรียน
3.1 เวทีชาวบ้านระดับหมู่บ้าน ครั้งที่ 3 เพื่อร่วมกันวิเคราะห์ข้อมูลและปัญหา ของหมู่บ้านและจัดทำแผนพัฒนาในระดับหมู่บ้าน
3.2 เวทีชาวบ้าน ระดับตำ บล ครั้งที่ 2 เพื่อวิเคราะห์ ข้อมูลระดับตำ บล จัดทำแผนพัฒนาระดับตำบล ผลักดันแผนและสรุปบทเรียนจากการจัดทำแผนพัฒนาตำบล แบบมีส่วนร่วม จากผลการวิจัยข้างต้น ผู้วิจัยมีข้อเสนอแนะเพื่อให้การจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วน ร่วม สามารถนำไปสู่การปฏิบัติจริงและมีประสิทธิภาพ โดยส่วนต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องควรดำเนินการดังนี้ 1. องค์การบริหารส่วนตำบล โดยเฉพาะอย่างยิ่งเจ้าหน้าที่ซึ่งทำหน้าที่ในการจัดทำแผน พัฒนาตำบล ควรใช้กระบวนการจัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วมเพื่อกำหนดนโยบาย และทิศ ทางในการพัฒนาตำบล โดยการสร้างกลไกในการจัดทำ ประสาน ผลักดันแผน และสร้างการมีส่วน ร่วมในการจัดทำแผน ในรูปของประชาคมหมู่บ้าน ประชาคมตำบลอย่างต่อเนื่อง ด้วยการสนับสนุน ข้อมูล ความรู้ทางวิชาการ และทรัพยากร แก่องค์กรชุมชน 2. ในการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมครั้งต่อไป นอกเหนือจากการใช้กระบวน จัดทำแผนพัฒนาตำบลแบบมีส่วนร่วมแล้ว ผู้วิจัยควรศึกษาวิจัยในประเด็นปัญหาอื่น ๆ และเรื่อง ที่จำเป็นของชุมชน เช่น การลดต้นทุนการผลิตในการทำการเกษตร และการสร้างกระบวนการ ทำงานเป็นกลุ่มของคนชุมชน เป็นต้น โดยกรมส่งเสริมการปกครองส่วนถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฎ และสถาบันการศึกษาควรจัดการฝึกอบรมเรื่องการทำวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมให้กับ เจ้าหน้าที่ คณะผู้บริหาร สมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบล และผู้นำชุมชน เพื่อเพิ่มทักษะ ในการพัฒนาชุมชนแบบมีส่วนร่วม"

บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยลัยราชภัฎพระนครศรีอยุธยา

Address: พระนครศรีอยุธยา

Name: ดร.วิรัตน์ คำศรีจันทร์ ประธานกรรมการควบคุมวิทยานิพนธ์

Name: ผศ.จินตนา เวชมี กรรมการควบคุมวิทยานิพนธ์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Issued: 2548-02-00

Modified: 2568-04-30

Created: 2549-10-01

วิทยานิพนธ์/Thesis

text/html

tha

กนกภรณ  ชูเชิด. (2547). Community Action Research : การวิจัยเชิงปฏิบัติการเพื่อการสร้างชุมชนแห่งการเรียนรู้. กรุงเทพฯ : คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร  มหาวิทยาลัยมหิดล.

กรมการปกครอง. สำนักบริหารราชการส่วนท้องถิ่น. (2543). คู่มือปฏิบัติงาน เรื่องการจัดทำแผนพัฒนาองค์การบริหารส่วนตำบล. กรุงเทพฯ : กรมฯ.

อร เฉลิมพงษ์. (2542). การพัฒนาชนบท. จันทบุรี : คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์สถาบันราชภัฏรำไพพรรณี .

Spatial: อำเภออุทัย

DegreeName: ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: ปริญญาโท

Grantor: มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา

Descipline: สังคมศาสตร์และการพัฒนา

©copyrights มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	abstract.pdf	272.35 KB	267	2025-01-16 15:21:32
2	chapter 1.pdf	161.08 KB	263	2025-01-16 15:22:14
3	chapter 2.pdf	778 KB	282	2025-01-16 15:22:26
4	chapter 3.pdf	216.6 KB	192	2025-01-16 15:23:11
5	chapter 4.pdf	1.05 MB	174	2025-01-16 15:23:41
6	chapter 5.pdf	335.06 KB	173	2025-01-16 15:24:04
7	bibliography.pdf	105.67 KB	164	2025-05-09 14:05:41
8	appendix.pdf	4.23 MB	232	2025-05-09 14:55:54

ใช้เวลา

0.060211 วินาที