การสร้างความปลอดภัยในอาหารและผลิตภัณฑ์ของชุมชนบ้านหัวอ่าว อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม

The Safety Creation in Food And Community Products Ban Hua-Ao Sampran District, Nakhonpathom Province

Name: ณัฐชยา กัณหาวงษ์

keyword: อาหารและผลิตภัณฑ์

; ชุมชนบ้านหัวอ่าว

; ความปลอดภัย

Abstract: การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ ๓ ประการ ดังนี้ คือ ๑) เพื่อศึกษากระบวนการสร้างความปลอดภัยในอาหารและผลิตภัณฑ์ของชุมชนบ้านหัวอ่าว อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ๒) เพื่อศึกษาการมีส่วนร่วมของเกษตรกรบ้านหัวอ่าวในการสร้างความปลอดภัยในด้านอาหารและผลิตภัณฑ์ของชุมชน อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม และ ๓) เพื่อศึกษาปัญหา อุปสรรค แนวทางการส่งเสริมกระบวนการสร้างความปลอดภัยในอาหารและผลิตภัณฑ์ของชุมชนบ้านหัวอ่าว อำเภอ สามพราน จังหวัดนครปฐม รูปแบบการวิจัย ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสม (Mixed Methodology Research) ประกอบด้วยการวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research) ใช้วิธีการแจกแบบสอบถามกับกลุ่ม ประชากร จำนวน ๘๖ คน ข้อมูลที่เก็บรวบรวมได้ทั้งหมด ผู้วิจัยได้นำมาวิเคราะห์ และประมวลผล โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูปทางสถิติเพื่อการวิจัยทางสังคมศาสตร์ การวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview) กับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ (Key Informants) จำนวน ๘ คน และใช้เทคนิคการวิเคราะห์เนื้อหาประกอบบริบท (Content Analysis Techniques) ผลการวิจัยพบว่า ๑. เกษตรกรส่วนมากเป็นเพศหญิงมีอายุเฉลี่ย ๔๑–๕๐ ปีมีการศึกษาระดับต่ำกว่ามัธยมศึกษาส่วนใหญ่ทำอาชีพเกษตรกรรมมีรายได้จากการทำเกษตรเฉลี่ย ๑๐,๐๐๑-๒๐,๐๐๐ บาท ต่อเดือน มีระยะเวลาอาศัยอยู่ในชุมชนมากกว่า ๑๐ ปี ทั้งหมดเข้าร่วมเป็นสมาชิกกลุ่มเกษตรกรของสำนักงานเกษตรอำเภอสามพราน สภาพพื้นที่เกษตรได้ปฏิบัติตามเกษตรดีที่เหมาะสม (GAP) เกษตรกรส่วนใหญ่เคยได้รับความรู้หรือการฝึกอบรมในเรื่อง GAP จากหน่วยงานภาครัฐและเอกชน และมีการผลิตอาหารและผลิตภัณฑ์ตามมาตรฐาน GAP มาตรฐาน GMP ในช่วงระยะเวลาไม่เกิน ๑ ปี โดยรวมของเกษตรกรมีความรู้ความเข้าใจในการปฏิบัติตามคำแนะนำเพื่อการผลิตอาหารและผลิตภัณฑ์ตามมาตรฐาน GAP มาตรฐาน GMP ๒. การมีส่วนร่วมของเกษตรกรบ้านหัวอ่าวในการสร้างความปลอดภัยในด้านอาหารของชุมชน อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐมตามมาตรฐาน GAP พืชทั้ง ๘ ด้าน โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก มีค่าเฉลี่ย = ๔.๓๒ เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือ ด้านแหล่งน้ำ รองลงมา คือ ด้านการเก็บเกี่ยวและการปฏิบัติหลังการเก็บเกี่ยว ด้านวัตถุอันตรายทางการเกษตรด้านการพักผลิตผล การขนย้ายในแปลงปลูกและการเก็บรักษา ด้านแหล่งพื้นที่ปลูก ด้านสุขลักษณะส่วนบุคคล ด้านการจัดการคุณภาพในกระบวนการผลิตก่อนเก็บเกี่ยว และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำที่สุด คือด้านการบันทึกข้อมูลและการตรวจสอบ ๓. การมีส่วนร่วมของเกษตรกรบ้านหัวอ่าวในการสร้างความปลอดภัยในด้านอาหารของชุมชน อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม โดยภาพรวมอยู่ในระดับน้อยที่สุดคือ ๔.๑๖ พบว่าเกษตรกรในชุมชนมีการจดบันทึกข้อมูลการใช้น้ำ การใช้สารเคมีฆ่าเชื้อในดิน รองลงมาคือ การใช้วัตถุอันตรายทางการเกษตรทุกครั้งที่ใช้ และมีการจัดทำเอกสารและจัดเก็บหรือแบบบันทึกให้เป็นปัจจุบันมีการทบทวนการปฏิบัติงานด้านการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดี อย่างน้อยปีละ ๑ ครั้ง ไว้เป็นหมวดหมู่เช่น ระบุชนิดพืช ชนิดสารเคมี วัตถุประสงค์การใช้ วันที่ ฯลฯ เป็นต้น ๔. การมีส่วนร่วมของเกษตรกรบ้านหัวอ่าวในการสร้างความปลอดภัยในด้านอาหารของชุมชน อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ทั้ง ๔ ด้าน โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก มีค่าเฉลี่ย ๔.๒๘พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ การมีส่วนร่วมในด้านการรับผลประโยชน์ รองลงมา คือการมีส่วนร่วมในด้านการมีส่วนร่วมในการประเมินผล การมีส่วนร่วมด้านการตัดสินใจ และการมีส่วนร่วมด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำที่สุด คือ ด้านการมีการมีส่วนร่วมด้านการปฏิบัติการ ๕. ปัญหา อุปสรรค แนวทางการส่งเสริมกระบวนการสร้างความปลอดภัยในอาหารและผลิตภัณฑ์ของชุมชนบ้านหัวอ่าว พบว่า มีเกษตรกรบางรายไม่ปฏิบัติตามขั้นตอนในบางขั้นตอนเนื่องจากความยุ่งยากในการปฏิบัติ การไม่มีความรู้ของเกษตรกร หรือต้นทุนการผลิตของเกษตรกรภาครัฐควรให้การสนับสนุนส่งเสริมให้ความรู้ความเข้าใจในด้านการผลิตอย่างใกล้ชิด จัดหาทุนและวิทยากรมาให้ความรู้แลกเปลี่ยนให้มากกว่าที่เป็นอยู่ เน้นการมีส่วนร่วมของเกษตรกร ให้ร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมแก้ไขปัญหาซึ่งการแก้ไขปัญหานั้นจำเป็นต้องมีความร่วมมือทำพร้อมๆ กันโดยการรวมกลุ่มกันผลิต วางแผนการผลิตให้มีผลต่อเนื่อง

Abstract: The main objectives of this study are: i) to study the safety creation process in food and products of Ban Hua-Ao Community, Sampran, Nakorn Pathom Province, ii) to study the participation of Ban Hua-Ao agriculturists of in safety creation process in food and products of Ban Hua-Ao Community, Sampran, Nakorn Pathom Province, and iii) to study problems, obstructions, and promotions of safety creation process in food and products of Ban Hua-Ao Community, SamPran, Nakorn Pathom Province. This study was carried out by mixed methodology research which consists of quantitative research that performed by collecting the data from 86 samples by the questionnaire then analyzed and evaluated by the statistical commercial software for research in social sciences and qualitative research that performed by In-depth Interview of 8 key Informants and content analysis technique was employed for data analysis. The results were found that: 1. Most of agriculturists are female with the average age of 41-50 years old. The educational background is lower than the secondary school. The average income from the agriculture is 10,001–20,000 TBH/month. Most of them have lived in the community for more than 10 years. Everyone is the member of the agricultural group of Sampran Agriculture Office. The condition of the agricultural area is good because of Good Agriculture Practices (GAP). Moreover, most agriculturists have been trained for GAP by the government and private sectors. The production of food and product is based on the standard of GAP and GMP during the last year. Generally, agriculturists have the knowledge and understand the instruction for the production of food and product according to GAP and GMP. 2. The overall level of the participation of Ban Hua-Ao agriculturists in safety creation process in food and products of Ban Hua-Ao Community, Samphran, Nakorn Pathom Province according to plant GAP for 8 aspects is High and the mean is 4.32. When having considered in each aspect, the water resource aspect was found the maximum value. The next are harvesting and implement after harvesting, agricultural hazardous substances, product resting, transportation in farm and storage, farm area, personal hygiene, production quality management before harvesting and the aspectt with the minimum value is recording and investigating. 3. The participation of Ban Hua-Ao agriculturists of in safety creation process in food of Ban Hua-Ao Community, Sampran, Nakhon Pathom Province is minimum or 4.16. It is found that agriculturists in the community record the water usage and disinfectant usage for soil. The next is usage of agricultural hazardous substances for every time of use. Moreover, they do the documents, store, and update. They also review the procedure of GAP at least once a year as the categories such as type of plant, type of chemical, objective of use, date, etc. 4. The overall level of the participation of Ban Hua-Ao agriculturists of in safety creation process in food and products of Ban Hua-Ao Community, Sampran, Nakhon Pathom Province for 4 aspects is High and the mean is 4.28. It is found that the aspect with the maximum value is the participation of participation in benefits. The next is participation in the evaluation, participation in decision making, and the part with the minimum value is participation in action taking. 5. For problems, obstructions, and promotions of safety creation process in food and products of Ban Hua-Ao Community, Sampran, Nakhon Pathom Province, it revealed that some agriculturists do not follow the instruction for some sequences because of the complexity of the implement, knowledge lacking agriculturists, or production cost. The government should support the knowledge and understanding of the production closely. Moreover, the government should provide the fund and experts to share the knowledge more than current. The participation should be emphasized for thinking, doing, and solving the problems which need the participation of the group to produce and plan continuously.

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ส่วนหอสมุดกลาง

Address: พระนครศรีอยุธยา

Email: library@mcu.ac.th

Name: วิวัฒน์ หามนตรี

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: พระสุธีรัตนบัณฑิต

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2561

Modified: 2561-11-27

Issued: 2561-10-02

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: สาขาวิชาการพัฒนาสังคม

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	58MCU62020105.pdf	9.63 MB	62	2024-05-23 16:38:53

ใช้เวลา

0.032662 วินาที