ตัวแบบการบริหารจัดการท่องเที่ยวตลาดน้ำชุมชนอย่างยั่งยืนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง

The tourism management model for sustainable community floating market in the lower centeal region

Name: เจตน์สฤษฎิ์ อังศุกาญจนกุล

keyword: การมีส่วนร่วมของประชาชน

ThaSH: อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว -- ไทย

Classification :.DDC: 353.78

Abstract: 353.78 จ697ต 2557 ผู้แต่ง เจตน์สฤษฎิ์ อังศุกาญจนกุล ชื่อเรื่อง ตัวแบบการบริหารจัดการท่องเที่ยวตลาดน้ำชุมชนอย่างยั่งยืนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง = The tourism management model for sustainable community floating market in the lower centeal region / เจตน์สฤษฎิ์ อังศุกาญจนกุล พิมพลักษณ์ 2557 หมายเหตุ ฉบับพิมพ์อัดสำเนา วิทยานิพนธ์ (รป.ด.(รัฐประศาสนศาสตร์))--มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 2557 เนื้อหา ความเป็นมาของตลาดน้ำชุมชนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง -- สถานการณ์และแนวโน้มการท่องเที่ยวโลก -- การบริหารจัดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน -- การพัฒนาการท่องเที่ยวชุมชนอย่างยั่งยืน -- การพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน -- การบริหารจัดการการท่องเที่ยวชุมชน -- แนวคิดและทฤษฎีการบริหารจัดการ -- แนวคิดและทฤษฎีการนำนโยบายไปปฏิบัติและการสร้างตัวแบบในการนำนโยบายไปปฏิบัติ -- แนวคิดการวางแผนพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน -- แนวคิดมูลนิธิชัยพัฒนานุรักษ์ -- แนวคิดและทฤษฎีการมีส่วนร่วมของประชาชน -- ตัวแบบในการบริหารจัดการตลาดน้ำชุมชนเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง สรุป การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาความเป็นมาของตลาดน้ำชุมชนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง 2) เพื่อศึกษาการบริหารจัดการท่องเที่ยวตลาดน้ำชุมชนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง 3) เพื่อสร้างตัวแบบการบริหารจัดการท่องเที่ยวตลาดน้ำชุมชนอย่างยั่งยืนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง วิธีการศึกษาเป็นการวิจัยแบบผสานวิธีทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ โดยการวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลจากผู้มีส่วนร่วม ซึ่งเป็นผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 24 ราย ประกอบด้วย นักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญ ผู้บริหารระดับสูงทั้งภาครัฐและเอกชนและผู้ประกอบการตลาดน้ำ โดยเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือการวิจัยคือการทบทวนเอกสารและการสัมภาษณ์เชิงลึก วิเคราะห์ข้อมูลโดยการอุปมานวิเคราะห์และการตีความ ส่วนการวิจัยเชิงปริมาณได้ดำเนินการโดยใช้กลุ่มตัวอย่างจำนวน 306 ราย จากประชากร 1,302 ราย ซึ่งขนาดกลุ่มตัวอย่างได้มาจากสูตรของทาโร ยามาเน โดยใช้วิธีการสุ่มแบบชั้นภูมิตามสัดส่วนและการสุ่มอย่างง่ายจากกลุ่มผู้ประกอบการในตลาดน้ำชุมชน 4 แห่ง เครื่องมือการวิจัยคือแบบสอบถามและวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพรรณนาคือค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยและค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและการวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว ข้อมูลเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณถูกนำมาวิเคราะห์โดยการตรวจสอบสามเส้าชนิดต่างวิธี ผลการวิจัยสรุปได้ ดังนี้ 1) ความเป็นมาของตลาดน้ำชุมชนในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง พบว่าตลาดน้ำชุมชนเป็นชุมชนที่ตั้งอยู่มานาน และอยู่ริมน้ำ อาศัยการคมนาคมทางน้ำเป็นหลัก มีวิถีชีวิตที่ผูกพันกับแม่น้ำ ต่อมาได้รับผลกระทบจากการพัฒนาการคมนาคมทางบก ส่งผลให้กิจกรรมตลาดน้ำแบบดั้งเดิมลดน้อยถอยลงซึ่งกระทบต่อความเป็นอยู่ของชุมชน ดังนั้นชุมชนต้องแก้ไขปัญหาโดยการรวมตัวกันพัฒนาตลาดน้ำชุมชนขึ้นมาใหม่เพื่อการอนุรักษ์วัฒนธรรมและวิถีชีวิตของตลาดน้ำชุมชนอันเป็นประโยชน์ต่อส่วนรวมอย่างแท้จริง 2) การบริหารจัดการตลาดน้ำชุมชนเพื่อการท่องเที่ยวในกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนล่าง พบว่ามีการบริหารจัดการในรูปของคณะกรรมการชุมชน โดยมีกลุ่มผู้นำชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเข้ามามีส่วนร่วม มีการสนับสนุนจากหน่วยงานภาครัฐโดยให้บริการสถานที่จำหน่ายสินค้า อาหาร ขนม ของที่ระลึก บริการล่องเรือ บริการที่จอดรถ ห้องน้ำ การรักษาความปลอดภัย ภายใต้เงื่อนไขของแหล่งท่องเที่ยวตลาดน้ำคือควรอยู่ใกล้กรุงเทพฯ หรือแหล่งท่องเที่ยวหลัก มีทรัพยากรธรรมชาติ สังคมฐานวัฒนธรรมที่เป็นจุดขายโดดเด่น โดยระดับความคิดเห็นของผู้ประกอบการเกี่ยวกับการบริหารจัดการตลาดน้ำชุมชนโดยภาพรวมและรายด้าน พบว่าอยู่ในระดับมาก ( =2.91, S.D.=0.99) และเมื่อพิจารณารายด้านโดยเรียงลำดับจากค่าเฉลี่ยสูงสุดไปหาต่ำสุดคือด้านการบริหารจัดการตลาดน้ำชุมชนให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่ยั่งยืน ( =3.15, S.D.=0.96) ด้านการบูรณาการความร่วมมือของทุกภาคส่วน ( =2.80, S.D.=1.00) และด้านการบริหารจัดการตามรูปแบบไตรภาคี ( =2.78, S.D.=1.02) และเปรียบเทียบความสำเร็จของตลาดน้ำทั้ง 4 แห่ง เรียงตามลำดับจากค่าเฉลี่ยสูงสุดไปหาต่ำสุด ดังนี้ ตลาดน้ำอัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม อยู่ในระดับมาก ( =3.07, S.D.=0.85) ตลาดน้ำดอนหวาย จังหวัดนครปฐม อยู่ในระดับมาก ( =3.05, S.D.=0.81) ตลาดน้ำท่าย์น้ำข้ามภพ จังหวัดเพชรบุรี อยู่ในระดับมาก ( =2.97, S.D.=0.88) และตลาดน้ำสามพันนาม จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ อยู่ในระดับน้อยที่สุด ( =1.54, S.D.=0.73) 3) ตัวแบบการบริหารจัดการตลาดน้ำชุมชนเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ได้ข้อสรุปจากการทบทวนเอกสารและการสัมภาษณ์เชิงลึกของผู้ให้ข้อมูลสำคัญที่เป็นผู้ประกอบการ โดยตัวแบบประกอบด้วย ปัจจัยบริบทชุมชน ปัจจัยการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ภาครัฐและภาคเอกชน และปัจจัยการบริหารโดยคณะกรรมการ คุณลักษณะสำคัญของตัวแบบคือการบูรณาการการบริหารจัดการของไตรภาคีที่ประกอบด้วยภาคประชาชนในท้องถิ่น ภาครัฐและภาคเอกชน ซึ่งไตรภาคีต้องเป็นศูนย์กลางของระบบการบริหารจัดการที่เชื่อมโยงกับบริบทของชุมชนและการบริหารแบบคณะกรรมการ ผลลัพธ์ของตัวแบบคือการบริหารจัดการท่องเที่ยวตลาดน้ำชุมชนอย่างยั่งยืน ทั้งนี้ต้องคำนึงถึงความสมดุลของเศรษฐกิจ สังคมและสิ่งแวดล้อม ตลอดจนมีผลิตภัณฑ์ที่ได้รับการพัฒนาเป็นอัตลักษณ์ของท้องถิ่น โดยชุมชนตระหนักในบทบาทหน้าที่ของตนในการอนุรักษ์ทรัพยากรท้องถิ่นและมุ่งเน้นการพึ่งพาตนเองได้เป็นสำคัญ The objectives of this research were 1) to study the historical background of community floating market in the Lower Central Region 2) to study the tourism management for community floating market in the Lower Central Region and 3) to construct the tourism management model for sustainable community floating market in the Lower Central Region. This research was conducted by mixed methods research of qualitative and quantitative research. Qualitative research employed the participants of 24 key informants comprising the academicians or experts, the top executives in public and private sector and floating market entrepreneurs which selected purposively. The tools for data collection were documentary review research and in-depth interviewing and data were analyzed by analytic induction and interpretation. Quantitative research employed the samples of 306 respondents from the populations of 1,302 persons from entrepreneurs in 4 floating markets. The samples size derived from Taro Yamane’s formula and samples were selected by using proportional stratified random sampling and simple random sampling. The tool for data collection was a questionnaire and data were analyzed by descriptive statistics comprising frequency, mean, standard deviation and one way ANOVA. The qualitative and quantitative data were analyzed by using methodological triangulation. Research findings were as follows:1) The historical background of community floating market in the Lower Central Region found that the community had been established for a long time and located nearly the river, utilized the waterway transport as main route for living, so their ways of life always bonded with river. The development of land transport, however, affected the traditional floating market activities to be diminishing and had impacted on likelihood of living in community. So that the people in community needed to solve these problems by accompanied together for cultural conservation and ways of life of the community floating market under the truly collective benefits.2) The tourism management for community floating market in the Lower Central Region found that the management was conducted in the form of community committee by community leader group or Local Administrative Organizations had been participated or supported. The support of public sectors provided the location to sale the products, foods, snacks, souvenirs, boat services, car parking area, toilet and security. The critical conditions were the location nearly Bangkok or close up the main tourism destinations, or compatible with natural resources and cultural- based society for distinctive advantage. The opinions level of community floating market management in overall and each aspect were at a high level ( =2.91, S.D.=0.99). when considered in each aspect and ranked from the highest mean to the lowest mean were the community floating market management had been a sustainable tourism sites ( =3.15, S.D.=0.96), the integrated cooperation of all sectors ( =2.80, S.D.=1.00), and the tripartite model management ( =2.78, S.D.=1.02). The comparisons on the success of 4 floating market ranked from the highest mean to the lowest mean were the Amphawa floating market, Samut Songkhram province at a high level ( =3.07, S.D.=0.85), the Donwai floating market, Nakhon Pathom province at a high level ( =3.05, S.D.=0.81), the Thanamkhamphop floating market, Phetchaburi province at a high level ( =2.97, S.D.=0.88) and the Sampannam floating market, Prachuap Khiri Khan province at the lowest level ( =1.54, S.D.=0.73). 3) The tourism management model for sustainable community floating market in the Lower Central Region was summarized from documentary reviewed and in-depth interviewing of key informants which were the entrepreneurs. This model comprising the factors of community context, the factor of participation of people sector, public sector, private sector and the factor of management by committee. The key attribution of model were the integrated management of tripartite consisted of people sector in community, private sector and local sector and centered the managerial system, connected with the community context and managed by committee. The resulted of the model were the tourism managerial for sustainable community floating market. However, it should be recognized the balance of economic, social and environment and the products were developed to be a local identity which the community perceived their own roles and responded to conserve the local resources and focused on the self reliance. หัวเรื่อง การท่องเที่ยว--แง่เศรษฐกิจ--ไทย--วิทยานิพนธ์. การท่องเที่ยว--การจัดการ--ไทย--วิทยานิพนธ์ การท่องเที่ยวเชิงนิเวศ--การมีส่วนร่วมของประชาชน--วิทยานิพนธ์. การท่องเที่ยวเชิงนิเวศ--วิทยานิพนธ์. การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม--การมีส่วนร่วมของประชาชน--วิทยานิพนธ์ การมีส่วนร่วมของประชาชน--วิทยานิพนธ์. การมีส่วนร่วมของชุมชน--วิทยานิพนธ์ อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว--ไทย--วิทยานิพนธ์. .

มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: ปทุมธานี

Email: arit@vru.ac.th

Name: บุญทัน ดอกไธสง.

Role: ประธานที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์

Created: 2561

Modified: 2561-05-01

Issued: 2561-05-01

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

CallNumber: วพ 353.78 จ697ต 2557

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ฯ

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	8585787.pdf	2.41 MB	203	2025-12-30 16:14:54

ใช้เวลา

0.028187 วินาที