ยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอม ในจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง

Strategies for the development of sustainable tourism management Along the Khmer civilization Basins Route in the Lower Northeastern provinces

Name: อธิษฐาน ใชยเรือง

keyword: การบริหารการเปลี่ยนแปลง

ThaSH: อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว -- ไทย

Classification :.DDC: 354.327

Abstract: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบันของยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอมในจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง 2) ศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอมในจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง และ 3) เสนอยุทธศาสตร์ที่เหมาะสมในการพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอมในจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง โดยใช้การวิจัยแบบผสานวิธีทั้งการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ การวิจัยเชิงปริมาณดำเนินการศึกษาโดยใช้กลุ่มตัวอย่างจำนวน 401 คน ที่เป็นผู้ประกอบการธุรกิจที่เกี่ยวกับการท่องเที่ยว ผู้ปฏิบัติงานในส่วนราชการที่เกี่ยวกับการท่องเที่ยวและนักท่องเที่ยวใน 4 จังหวัด ได้แก่ จังหวัดนครราชสีมา จังหวัดบุรีรัมย์ จังหวัดสุรินทร์ จังหวัดศรีสะเกษ กำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างโดยใช้สูตรของเคร็จซีและมอร์แกน และใช้การสุ่มแบบหลายขั้นตอน เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ที่มีค่าความเชื่อมั่น 0.98 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ ประกอบด้วย ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ การถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพดำเนินการโดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึกเพื่อ ศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน จากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 24 คน ที่เลือกแบบเจาะจงจากผู้เชี่ยวชาญภาครัฐ คือ ผู้ว่าราชการจังหวัด และผู้อำนวยการสำนักงานการท่องเที่ยวจังหวัดและภาคเอกชน ประกอบด้วย ประธานหอการค้าจังหวัด และผู้ประกอบการเกี่ยวกับการท่องเที่ยว และภาคประชาชน ได้แก่ นักวิชาการ ผู้นำชุมชน และประชาชนในพื้นที่ 4 จังหวัด และการสนทนากลุ่ม 2 กลุ่ม กลุ่มละ 12 คน เพื่อเสนอยุทธศาสตร์ที่เหมาะสม จากผู้ให้สัมภาษณ์เชิงลึกเพื่อทดสอบความเหมาะสมของยุทธศาสตร์ที่นำเสนอ และวิเคราะห์ข้อมูลโดย การอุปมานวิเคราะห์และการตีความ ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันและปัญหาของยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางอารยธรรมขอมในจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง พบว่า โดยรวม การปฏิบัติอยู่ในระดับมาก เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ประกอบด้วย (1) ยุทธศาสตร์ความร่วมมืออย่างเป็นรูปธรรมทั้งสามภาคส่วน ภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาชน ( = 4.46, S.D. = 0.74) (2) ยุทธศาสตร์การเชื่อมโยงแอ่งอารยธรรมขอมทั้งสี่แห่งอย่างเป็นรูปธรรม ( = 4.32, S.D. = 0.75) (3) ยุทธศาสตร์แหล่งรายได้ทุกภาคส่วนอย่างยั่งยืน ( = 4.09, S.D. = 0.68) และ (4) ยุทธศาสตร์ การทะนุบำรุงรักษาทรัพยากรการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ( = 3.51, S.D. = 0.65) 2)ปัจจัยที่มีผลต่อยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอมในภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง ประกอบด้วยปัจจัยสำคัญ 3 ประการคือ (1) ทรัพยากรการท่องเที่ยว (β = 0.248) ได้แก่ ลักษณะทางภูมิศาสตร์ของสถานที่ท่องเที่ยว เอกลักษณ์ทางภาษา รอยอารยธรรม และการสืบทอดทางวัฒนธรรม (2) คุณลักษณะของนักท่องเที่ยว (β = 0.216) ประกอบด้วย ปัจจัยส่วนบุคคล และปัจจัยด้านพฤติกรรม และ (3) การพัฒนาการบริหารจัดการ (β = 0.186) ประกอบด้วย การพัฒนา การบริหารการร่วมมือทุกภาคส่วน การตลาดเพื่อการท่องเที่ยว และการอนุรักษ์ทรัพยากรการท่องเที่ยวโดยปัจจัยทั้ง 3 ปัจจัย อธิบายความผันแปรของยุทธศาสตร์การพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอมในภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่างได้ร้อยละ 67.20 (R2 = 0.672) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และผลการวิจัยเชิงคุณภาพ พบว่า ปัจจัยทรัพยากรการท่องเที่ยวมีความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐานและมีเอกลักษณ์ทางภาษา และปัจจัยการพัฒนาการบริหารจัดการซึ่งมีตัวชี้วัดความสำเร็จที่การประสานงานเพื่อสร้างความร่วมมือจากทุกภาคส่วน 3)ยุทธศาสตร์ที่เหมาะสมในการพัฒนาการบริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนตามเส้นทางแอ่งอารยธรรมขอมในจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง ซึ่งได้จากการสังเคราะห์ผลการวิจัยและผลการสนทนากลุ่ม สรุปได้ว่าประกอบด้วยการปฏิบัติที่สำคัญ 5 ยุทธศาสตร์ ได้แก่ (1) ยุทธศาสตร์การเชื่อมโยงแอ่งอารยธรรมขอมทั้งสี่แห่งอย่างเป็นรูปธรรม ดำเนินการโดยกำหนดนโยบายการคมนาคมทางบกและทางอากาศ (2) ยุทธศาสตร์ความร่วมมืออย่างเป็นรูปธรรมทั้งสามภาคส่วน ภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาชน ดำเนินการโดยปรับปรุงกฎหมายเพื่อเอื้อให้เกิดความร่วมมือทุกภาคส่วน (3) ยุทธศาสตร์การทะนุบำรุงรักษาทรัพยากรการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ดำเนินการโดยให้มีตลาดชุมชนเพื่อการท่องเที่ยวและสืบทอดวัฒนธรรมของทุกจังหวัด (4) ยุทธศาสตร์แหล่งรายได้ทุกภาคส่วนอย่างยั่งยืน ดำเนินการโดยกำหนดนโยบายและแผนการพัฒนาวิถีชีวิตชุมชน จัดทำฐานข้อมูลและแหล่งเรียนรู้ และ (5) ยุทธศาสตร์การพัฒนาบุคลากรเกี่ยวกับการท่องเที่ยวทุกภาคส่วน ดำเนินการโดย จัดอบรมศึกษาดูงานนอกสถานที่ที่มีการดำเนินงานที่ดี ส่งเสริมสถานประกอบการและสถานศึกษาในการผลิตบุคลากรด้านการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและมีการติดตามประเมินผลอย่างเป็นระบบ โดยทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องบูรณาการทุกยุทธศาสตร์บนพื้นฐานขององค์กรแบบเครือข่ายที่สร้างการมีส่วนร่วมอย่างยั่งยืน

Abstract: The objectives of this study were to 1) study the current conditions of the strategies for the development of sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces, 2) study the factors affecting the strategies for the development of sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces and 3) propose proper strategies for the development of sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces. The approach of this research involved mixed methods. The quantitative research was conducted by studying a sample of 401 respondents who were tour entrepreneurs, tour officials and tourists in the 4 provinces of Nakhon Ratchasima, Buri Ram, Surin and Si Sa Ket. The sample size was obtained by Krejcie and Morgan’s formula and it was selected by multi-stage sampling. The tool used for data collection was a 5 level rating scale questionnaire at a reliability of 0.98. The statistics used to analyze the data were percentage, mean, standard deviation and stepwise multiple regression analysis. The qualitative research was conducted by in-depth interviews from the 24 key informant, selected by purposive samplings who were experts including the governors and directors of the offices of provincial tourism. Others were from the private sector and included the Chairmen of the Provincial Chamber of Commerce, and tour entrepreneurs, whereas the people’s sector consisted of scholars and local leaders from the 4 provinces. The focus group discussions were held 2 groups, 12 informants of each group as same as the in-depth interviews in order to examine the proposed proper strategies and the data were analyzed by content analysis and interpretation.The research findings were as follows:1) The current conditions of the strategies for the development of sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces were found to be at a high level of the overall practices. Ranked from the highest to lowest, the strategies were (1) strategy for concrete cooperation of all three sectors namely the public sector, the private sector and the people sector ( = 4.46, S.D. = 0.74) (2) strategy for concrete connectivity of four Khmer civilization basins ( = 4.32, S.D. = 0.75) (3) strategy for sustainable income of all sectors ( = 4.09, S.D. = 0.68) and (4) strategy for sustainable tourism resources maintenance ( = 3.51, S.D. = 0.65). 2)The factors affecting the strategies for the development of sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces consisted of (1) tourism resources (β = 0.248) including the geographical characteristics of tourist attraction, linguistic identity, civilization and cultural inheritance (2) tourist characteristics (β = 0.216) including personal factors and behavioral factors, and (3) management development (β = 0.186) including development, management, cooperation between all sectors, marketing for tourism, and tourism resource preservation. These 3 factors explained 67.20 percent (R2 = 0.672) of the variation of the development strategy for sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces at a significance level of 0.05. The qualitative research revealed that factor of tourism resources had ready on infrastructure and language identity and factor of management development indicated the success of coordination. 3)The proper strategies for the development of sustainable tourism management along the Khmer civilization basins route in the lower northeastern provinces were synthesized from the research findings and the results of focus group discussions. They can be summarized as 5 key strategies (1) strategy for concrete connectivity of the four Khmer civilization basins through policy formulation for the development of the land and air transport, (2) strategy for concrete cooperation of all three sectors namely the public sector, the private sector and the people’s sector by refining the laws to promote cooperation between all sectors, (3) strategy for sustainable income of all sectors by establishing a community market for tourism and cultural inheritance, (4) strategy for sustainable income for all sectors by determining policies and plan to develop the community’s way of life and a data base or learning sites and (5) strategy for personnel development in all sectors by arranging training session for the entrepreneurs and educational institutes. All of the relevant agencies integrated all their strategies based on the network organizations thus creating sustainable participation

มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: ปทุมธานี

Email: arit@vru.ac.th

Name: บุญทัน ดอกไธสง.

Role: ประธานที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์

Created: 2560

Modified: 2560-09-14

Issued: 2560-09-14

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

BibliograpyCitation : 8597071

CallNumber: วพ 354.327 อ148ย 2559

tha

DegreeName: รัฐประศาสนศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Level: ปริญญาเอก

Descipline: สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์

Grantor: มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ฯ

©copyrights มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ฯ

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	8597071.pdf	5.36 MB	176	2025-07-15 10:33:40

ใช้เวลา

0.031781 วินาที