การขยายพันธุ์กล้วยไม้ป่าในเขตอีสานใต้ของไทยบางชนิดในสภาพปลอดเชื้อ

In Vitro Micropropagation of Certain Wild Orchid Found in Lower - Northeast Area of Thailand

Name: นิภาวรรณ์ จิตโสภากุล

Name: สุภาวดี ตั้งธีระวัฒนะ

Name: พัชราภรณ์ แสงโยจารย์

keyword: กล้วยไม้ป่าไทย

; การขยายพันธุ์

; การงอกของเมล็ด

; การเพาะเมล็ดกล้วยไม้

; Thai wild orchid

; Micropropagation

; Seed germination

; Orchid seed culture

Abstract: การเก็บรวบรวมฝกกลวยไมปาไทยในเขตอีสานใต เพื่อใชในการขยายพันธุในสภาพปลอดเชื้อ พบวา สามารถรวบรวมฝกกลวยไมปาไทยไดทั้งหมด 12 สกุล 26 ชนิด จากจังหวัดนครราชสีมา บุรีรัมย สุรินทร ศรีสะเกษ และอุบลราชธานี เมื่อทําการศึกษาผลของอาหารแข็งสูตร MS (1962) และสูตร VW (1949) ความเขมขนของนํ้าตาลซูโครส (0 - 30 กรัมตอลิตร) และความเขมขนของ BA (0 - 2 มิลลิกรัมตอลิตร) ตอการงอกของเมล็ดกลวยไมปาไทย พบวาเมล็ดกลวยไมปาไทยจํานวน 8 สกุล 16 ชนิด ไดแก มาลัยแดง กุหลาบแดง เข็มแสด ชางกระ ไอยเรศ เขาแกะ เอื้องสามปอย สิงโต กลามปูใหญ เขากวางออน เอื้องดอกมะขาม เอื้องสายผึ้ง เอื้องเงิน เอื้องคํา เอื้องเงินหลวง พวงหยก และตากาฉอ สามารถงอกและเจริญเปนตนไดเมื่อเพาะเลี้ยงบนอาหารแข็งสูตร MS และ VW ที่เติม และไมเติมนํ้าตาลซูโครสและ BA จํานวนวันที่งอกเฉลี่ย 4 - 90 วัน และอัตราการงอกเฉลี่ยรอยละ 2 - 100 เมื่อนําตนกลวยไมจากการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ จํานวน 8 ชนิด ไดแก ชางกระ เขาแกะ เขากวาง ออน เอื้องคํา เอื้องเงิน เอื้องดอกมะขาม เอื้องเงินหลวง และพวงหยก ออกปลูกในโรงเรือน พบวา ตนกลวยไมทั้ง 8 ชนิด สามารถเจริญเติบโตได โดยมีอัตราการรอดชีวิตรอยละ 100 เมื่อเลี้ยงเปนเวลา 2 เดือน

Abstract: A total of 12 genera and 26 species of Thai wild orchids in Lower – Northeast area of Thailand were collected from Nakhon Ratchasima, Surin, Buri Ram, Sisaket and Ubon ratchathani Province for micropropagation. The effects of solid media, (Murashige and Skoog 1962 (MS) and Vacin and Went 1949 (VW)), sucrose concentration (0-30 g/l) and BA concentration (0-2 mg/l) on seed germination were investigated. Result showed that seeds from 8 genera and 16 species, Aerides multiflora Roxb., Aerides crassifolia, Ascocentrum miniatum L. Schltr., Rhynchostylis gigantea, Rhyn. retusa L. Blume, Rhyn. coelestis, Vanda brunnea Rchb.f., Bulbophyllum macranthum Lindl., Phalaenopsis cornu-cervi, Dendrobium delacourii Guill., Den. lindleyi Steud., Den. draconis Rchb.f., Den. chrysotoxum Lindl., Den. formosum Roxb. ex Lindl., Den. finlayanum and Kingidium deliciosum germinated into protocorms when seeds were cultured on MS and VW solid media supplemented with or without sucrose and BA. The germination rate was about 2 - 100% after 4 - 90 days of sowing. The plantlets from 8 species, Rhyn. gigantea, Rhyn. coelestis, Phalaenopsis cornucervi, Den. delacourii Guill., Den. draconis Rchb.f., Den. chrysotoxum Lindl., Den. formosum Roxb. ex Lindl., and Den. finlayanum which were transferred to greenhouse for 2 months displayed 100% survival

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: นครราชสีมา

Email: kitiya.ni@rmuti.ac.th

Created: 2555

Modified: 2025-05-07

Issued: 2560-05-11

บทความ/Article

application/pdf

ISBN: 1906-215X

BibliograpyCitation : วารสาร มทร.อีสาน ปที่ 5 ฉบับที่ 2 กรกฎาคม - ธันวาคม 2555 หน้า 21-32

tha

©copyrights มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล อีสาน

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	RMUTI_Kanyaphat.cArt06.pdf	296.98 KB	20	2026-05-26 18:16:01

ใช้เวลา

0.023387 วินาที