ผลสัมฤทธิ์การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู ของพระธรรมจาริก

Name: นาวิน วงศ์รัตนมัจฉา

keyword: การเผยแผ่

; กลุ่มชาติพันธุ์ลีซู

; พระธรรมจาริก

; พระพุทธศาสนา

Abstract: การวิจัยเรื่อง “ผลสัมฤทธิ์การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู ของพระธรรมจาริก” มีวัตถุประสงค์ 3 ประการคือ 1. เพื่อศึกษาสภาพการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริกในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู 2. เพื่อศึกษาปัญหาอุปสรรคต่อผลสำเร็จการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริก ในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู และ 3. เพื่อแสวงหาแนวทางที่เหมาะสมในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริกในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู ระเบียบวิธีวิจัยที่ใช้ในการศึกษา เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ และผสมด้วยการวิจัยภาคสนามสำรวจความคิดเห็นจากพื้นที่จริง ด้วยเครื่องมือวิจัยแบบสัมภาษณ์เชิงลึก และการประชุมกลุ่มย่อย ประชากรและกลุ่มเป้าหมายที่ใช้ศึกษา เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู 2 หมู่บ้าน คือ บ้านเลาวู และบ้านศรีดงเย็น (บ้านต้นลุง) ที่พระธรรมจาริกไปเผยแผ่พระพุทธศาสนา, ชนชาติพันธุ์ลีซูผู้ที่เคยบรรพชา-อุปสมบท, ผู้ที่เคยศึกษาเล่าเรียนที่วัดศรีโสดา, พระธรรมจาริกที่เข้าไปเผยแผ่พระพุทธศาสนากับชาวลีซู และเจ้าหน้าที่พัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (ประชาสงเคราะห์ชาวเขา)ผู้มีความรู้ความเชี่ยวชาญด้านชาติพันธุ์ลีซู จำนวน 63 รูป/คน การวิเคราะห์ ใช้วิธีวิเคราะห์เนื้อหากับข้อมูลเอกสาร ส่วนข้อมูลจากแบบสัมภาษณ์เชิงลึก และการประชุมกลุ่ม วิเคราะห์ด้วยสถิติความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยกลาง ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสรุปความเห็นเนื้อหาที่เกี่ยวข้อง นำเสนอในแบบพรรณนาเชิงวิเคราะห์ และตารางประกอบคำบรรยาย ผลของการศึกษาวิจัยพบว่า 1) สภาพการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริกในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซูนั้น เป็นไปด้วยความเชื่องช้า มีความยากลำบากกว่าการเผยแผ่ในกลุ่มชาติพันธุ์อื่น พระธรรมจาริกได้ตั้งอาศรม แห่งแรกขึ้นที่บ้านเลาวู อำเภอวียงแหง และอาศรมแห่งที่ 2 ที่บ้านศรีดงเย็น (บ้านต้นลุงหรือบ้านปางไม้แดง) อำเภอแม่แตง สภาพการเผยแผ่พระพุทธศาสนาประสบความสำเร็จในระดับหนึ่ง โดยมีชาวลีซูได้นับถือพระพุทธศาสนาและส่งบุตรหลานเข้ามาบวชเรียน แต่ก็ยังมีจำนวนไม่มากนัก ทั้งนี้เป็นเพราะกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู มีความเชื่อดั้งเดิมในลัทธิผีสางเทวดา เคารพนับถือบรรพบุรุษ อุปนิสัย อัตลักษณ์ของชนเผ่าลีซูตลอดจนวัฒนธรรมของชาวลีซู ต่างจากศาสนาพุทธมาก อุดมคติ ของชาวลีซูก็ต่างจากหลักการของพระพุทธศาสนาด้วย จึงทำให้การเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริกไม่ประสบผลสำเร็จเท่าที่ควร 2) ปัญหาอุปสรรคต่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริก ในกลุ่มชาติพันธุ์ลีซู มีหลายประการ เช่น ก. สภาพภูมิศาสตร์ การคมนาคม ยังไม่สะดวก ทุรกันดาร ลีซูบางหมู่บ้านยังไม่มีไฟฟ้าใช้ ต้องจุดตะเกียงหรือตะเกียงเจ้าพายุ หรือใช้วัสดุอื่นๆ เช่น ด้าย หรือไม้สนเกี๊ยะจุดให้แสงสว่างกลางคืน ข. คติความเชื่อและวัฒนธรรมดั้งเดิม ซึ่งลัทธิความเชื่อ ผีสาง เทวดาของ ชาวลีซูบางหมู่บ้านยังมั่นคงไม่เปลี่ยนแปลง ปัญหาด้านคติชีวิตและค่านิยมเดิมก็เป็นอุปสรรค ซึ่งชาวลีซูมีภาษิตว่า “ทุกคนหัวเข่าเท่ากัน” เป็นต้น ค. ภาษาที่สื่อสาร ชาวลีซูโดยมาก ยังไม่สันทัดในการพูด อ่าน เขียน ภาษาไทย และโดยเฉพาะ “ภาษาลีซู” เอง ก็เป็นอุปสรรคสำหรับพระธรรมจาริก ที่ไม่ใช่ชาวลีซูแล้วเข้าไปเผยแผ่และอยู่ในหมู่บ้านลีซู และ ง. ปัญหาด้านบุคคลากร ได้แก่การขาดแคลนพระธรรมจาริก หรือไม่มีพระธรรมจาริกไปประจำอยู่ในหมู่บ้านลีซู ปัจจุบัน มีพระธรรมจาริก เพียง 1 หรือ 2 รูป ไปอยู่ในหมู่บ้านลีซู 2 หรือ 3 หมู่บ้านเท่านั้น 3) แนวทางที่เหมาะสมในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระธรรมจาริกในกลุ่ม ชาติพันธุ์ลีซู พระธรรมจาริก ควรมีการวางแผนเชิงรุก นั่นคือ 1) ควรมีแผนการหรือโครงการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเป็นกรณีพิเศษสำหรับชาวลีซู 2) ควรชักชวนชาวลีซูหันมาเรียนพระปริยัติธรรมและนักธรรมให้มากขึ้น 3) ควรให้ทุนการศึกษาแก่พระภิกษุสามเณรชาวลีซูที่ศึกษาพระปริยัติธรรมและนักธรรมอย่างต่อเนื่อง 4) ควรกำหนดเป้าหมายว่า แต่ละปีจะอบรมแกนนำชาวพุทธลีซูกี่คน โดยการเปิดรับอาสาสมัครแกนนำชาวพุทธที่เป็นชาวลีซู ทั้งชายและหญิงแล้วนำมาอบรม ทำหน้าที่ช่วยพระธรรมจาริกในการเผยแผ่พระพุทธศาสนา สำหรับการสอนหลักพระพุทธศาสนานั้น พระธรรมจาริกควรเน้น หลักพุทธธรรมที่สำคัญและจำเป็นต่อการดำเนินชีวิต เช่น ศีล 5 สังคหวัตถุ 4 ฆรวาสธรรม 4 อริยสัจ 4 มรรค มีองค์ 8 เพื่อปรับเปลี่ยนทัศนคติและวิสัยทัศน์ของกลุ่มชาติพันธุ์ลีซูให้ตรงตามหลักพระพุทธศาสนาอย่างแท้จริง ซึ่งจะทำให้การเผยแผ่พระพุทธศาสนาได้ผลยิ่งขึ้น

Abstract: The Dissertation entitled “The Effectiveness in Propagation of Buddhism in Lisu Ethnic Group by Phradhamma “cãrika” consists of 3 purposes; 1) to study the condition of Buddhism propagation of Dhamma “cãrika monks to the Lisu Ethnic 2) to examine the stage of problems and obstacles that effect to the its result and 3) to discover the proper way for Buddhism propagation to the Lisu Ethnic group. The research was conducted through the qualitative research method and field research method. The field research has also done by using the in-depth interview form and the focus group. The 63 persons of populations and samples were focused on the 2 of Lisu Ethnic groups: the Loaw Wu Village and Baan Sri Dongyen Village (Baan Pang Mai Deang) where the Dhamma - cãrika monks have propagated Buddhism. They were the ex-ordained, educated Lisu Buddhist monks, the former Dhamma-cãrika monks and the Social Development and Human Security Officers. The data collected were analyzed by frequency value, mean, standard deviation and presented by descriptive pattern. From the study it was found that: 1. The state of Buddhism propagation of the Dhamma - cãrika monks to the Lisu ethnic group can be mentioned as; the primary religion of the Lisu is Animism and they also believed in Ancestor Worship. The Lisu’s character and identity are absolutely different from Buddhism, i.e., ideology and perspective. Therefore, it seems to be very difficult to propagate Buddhism to the Lisu ethnic. There are two hermitages of Dhamma – cãrika; one at Lao Woo Village and another at Sri Dongyen Village (Ban Ton Long) and the condition of Buddhism propagating in these areas successes to a certain level. That is to say, there are some of Lisu having taken the holy order in Buddhism and few people be converted into Buddhists. 2. Problems and obstacles of Dhamma – cãrika for propagating Buddhism to the Lisu Ethnics can be noted that the Geographical Condition: The problems have arisen at the early stages such as the inconvenient of transportation and no electricity used. The Ideological and Traditional Culture Condition: The Lisu people in some regions have a strong faith in Animism and at the same time some of them rarely believe in Buddhism. The Communicational Condition: The four Thai language skills of the Lisu people in some villages are very weak and unable to communicate to the Thai people. Besides, the Lisu language is the barrier to the Dhamma – cãrika monks. The Staffs Condition: There are no the Dhamma - cãrika monks to stay permanently and preach Buddhism in the Lisu village. They have merely taught for a limited time. 3. The Buddhism propagation approach to the Lisu ethnic is to be set the proactive planning as follows; 1) the Dhamma - cãrika monks should set the special project for propagating Buddhism to the Lisu. 2) The Dhamma – cãrika must persuade the young Lisu generation to study on the ecclesiastical educations. 3) The scholarship should be provided for the Lisu monks who learning in Buddhist studies. At last, 4) the final target should be defined for training the Lisu Buddhist leader in order to support the Dhamma - cãrika. In terms of Buddhist teaching, the Dhamma - cãrika monks should emphasized on the importance and necessary Buddhist principles : Five Precepts or Panca - sila, the four bases of sympathy or Sangaha - vatthu, the four virtues for a good household life or Gharãvãsa - dhamma, the Four Noble Truths or Ariya Sacca, the Noble Eightfold Paths or Ariyamagga in order to adjust their attitude and vision to the true essence of Buddhism, this is the best way to propagate the Buddha’s teachings to the Lisu ethnic undoubtedly

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. สำนักหอสมุดและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: library@mcu.ac.th

Name: พระมหาดวงจันทร์ คุตฺตสีโล

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: พูนชัย ปันธิยะ

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Name: พิสิฏฐ์ โคตรสุโพธิ์

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Modified: 2568-10-20

Created: 2554

Issued: 2556-08-25

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Level: ปริญญาเอก

Descipline: สาขาวิชาพระพุทธศาสนา

Grantor: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	นาวิน วงศ์รัตนมัจฉา.pdf	10.45 MB

ใช้เวลา

0.037323 วินาที